Opinie

De ‘makkelijke mening’ van het ‘geprivilegieerde NRC-grachtengordelbubbeltje’

Lotfi El Hamidi

Stel je vindt dat we na de Moria-deal tussen de coalitiepartijen (honderd vluchtelingen uit Lesbos opnemen ten koste van honderd kwetsbare mensen via de VN) een kil en berekenend landje zijn geworden. Is dat dan een ‘makkelijke mening’ van iemand uit het ‘geprivilegieerde NRC-grachtengordelbubbeltje’? En is roepen dat grenzen dicht moeten omdat de wereld nou eenmaal een nare plek is en we hier toch al genoeg problemen hebben dan de ‘moeilijke’ mening?

Nou vind ik mezelf doorgaans niet van de makkelijke meningen, maar ik behoor in dit geval, weliswaar kunstmatig, tot het ‘grachtengordelbubbeltje’. Niet alleen omdat ik geloof dat onze beschaving niet ergens bij Oostenrijk zou moeten ophouden, maar ook omdat ik vrees dat die hardvochtige mentaliteit vroeg of laat ook hier toegepast zal worden. Dat arm zijn een keuze is bijvoorbeeld, en dat een uitkeringstrekker met een smartphone ook weer niet zo arm kan zijn – zoals in 2015 ook werd getwijfeld aan de status van Syrische vluchtelingen omdat zij in bezit waren van zo’n telefoon.

Misschien zijn we als land dat punt allang gepasseerd. Het viel me de afgelopen jaren op dat tijdens de Troonrede het woord armoede vakkundig wordt vermeden. Natuurlijk, armoede is relatief, maar door geldgebrek een kind zonder ontbijt naar school te moeten sturen of geen warme maaltijd kunnen voorschotelen is voor te veel ouders een harde realiteit.

We hebben inderdaad de nodige problemen hier, en het is soms nauwelijks te geloven in welke omstandigheden een aanzienlijk deel van de bevolking in dit belachelijk rijke land moet leven. Neem de woningmarkt, die voor veel mensen nagenoeg ontoegankelijk is geworden, het gevolg van doelbewust liberaal beleid. Als een makelaar een (studenten)kamer van twaalf vierkante meter op een site aanbiedt voor een bedrag van 900 euro, niet in Amsterdam binnen de ring maar in een van de armste wijken van Rotterdam, dan heet dat conform de marktprijs. De kille en berekenende verhuurder doet daarmee niets illegaals, maar ook legale activiteiten kunnen soms als onethisch, ja crimineel bestempeld worden. Dit mag men beschouwen als een makkelijke mening, maar het moet gezegd.

De afgelopen twintig jaar ging het vaak over de parallelle samenleving, en dat die vooral langs etnische lijnen zou lopen. Dat toch vooral sociale klasse bepaalt in welke omstandigheden je moet leven – in coronatijd noodgedwongen in risicovolle omgevingen werken bijvoorbeeld – is kennelijk voor politici een verhaal dat zich moeilijk laat vertalen in electorale winst.

Als er dan toch iets de afgelopen jaren duidelijk is geworden, dan wel dat roepen dat vreemdelingen het laatste stukje welvaart komen afpakken een makkelijkere mening is om te verkopen dan te wijzen op zoiets als medemenselijkheid en beschaving. ‘Moria’ bewijst dit ontegenzeggelijk.

Lotfi El Hamidi (L.elHamidi@nrc.nl @Lotfi_Hamid) schrijft elke maandag op deze plek een column.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.