Opinie

Áltijd in het nieuws, en nu zo zwijgzaam. Waar zit MbS?

De Saoedische kroonprins laat zich zomaar overvleugelen door zijn Emiraatse collega. Zit hij zijn wonden te likken, vraagt zich af.

Dwars

Waar is de Saoedische kroonprins? Nou, thuis in zijn paleis met de gouden kranen, zult u zeggen, of op zijn jacht van een half miljard dollar, die vervelende coronatijd lekker weg te chillen. Hoezo dan?

Ik vraag het omdat Mohammed bin Salman de laatste tijd wel weinig van zich laat horen. Die MbS die de afgelopen vijf jaar áltijd in het nieuws was. Als de Grote Hervormer die vrouwen eindelijk toestond zelf auto te rijden en zijn koninkrijk veranderde in een booming beat party. Maar ook als de grote mensenrechtenschender die iedereen met een béétje kritiek achter slot en grendel zette, inclusief medeprinsen die weleens een bedreiging konden gaan worden – u herinnert zich de massa-opsluiting in het Ritz-Carlton. En als de grote strateeg (not!) die die Houthi-rebellen in buurland Jemen even een lesje ging leren; die de emir van Qatar tot zijn orde riep; en die in een prijzenoorlog met Rusland de olieprijs naar haast ongekende diepten dreef. En nu laat hij zich overvleugelen door Mohammed bin Zayed, zijn collega-kroonprins uit de Emiraten!

Ik bedoel, iedereen heeft het dezer dagen over de normalisering van de betrekkingen van de Emiraten en Bahrein met Israël. Volgt Saoedi-Arabië hun voorbeeld? Jonge Saoediërs zien Israël „haast als de Silicon Valley van het Midden-Oosten, en willen ermee verbonden zijn”, zei president Trumps schoonzoon en Midden-Oosten-bemiddelaar Kushner vorige maand. „Het is onvermijdelijk.” Maar heeft u MbS over dit onderwerp gehoord? Ik niet. Hij geldt als voorstander van toenadering tot Israël. Maar er kwamen tot dusverre alleen reacties van minister van Buitenlandse Zaken prins Faisal bin Farhan, en de oude prins Turki bin Faisal, die wel geldt als stem van het koningshuis in het buitenland. Hun verklaringen vallen samen te vatten als: anderen moeten weten wat ze doen, maar Saoedi-Arabië eist een hogere prijs voor vrede; de vorming van een Palestijnse staat met Jeruzalem als hoofdstad. Dat is de kern van het Arabische vredesvoorstel van 2002 aan Israël van de hand van wijlen koning Abdullah waaraan diens halfbroer en opvolger Salman vasthoudt.

Er zijn meer dingetjes. MbS is natuurlijk niet zo populair in diverse buitenlandse kringen wegens de moord op de kritische journalist Khashoggi – „I saved his ass”, zei Trump tegen de journalist Bob Woodward. Maar er spelen nog steeds diverse rechtszaken in de VS waarbij MbS op de een of andere manier negatief is betrokken. Er is de zaak van Saad al-Jabri, vertrouweling van de gewipte kroonprins Mohammed bin Nayef, die MbS er onder andere van beschuldigt te hebben geprobeerd hem te vermoorden. Er is ook het proces tegen drie Saoediërs die op Twitter andere Saoediërs zouden hebben bespioneerd.

In beide zaken komt MiSK aan de orde, een stichting die is opgericht door en onder leiding staat van de kroonprins, zijn liefdesbaby. MiSK heeft ten doel de Saoedische jeugd klaar te stomen voor de toekomst op economisch, technologisch en cultureel gebied en de Saoedische invloed in het buitenland uit te breiden. Financial Times meldde deze maand dat de Saoedische leiding bezig is MiSK door te lichten.

Is de kwestie MiSK een teken aan de wand? Zit MbS in een hoekje zijn wonden te likken van de mislukte oorlog in Jemen, de mislukte blokkade van Qatar en de mislukte olieprijzenoorlog? Of houdt hij gewoon even tactisch zijn mond? Het Saoedische koningshuis is bijzonder ondoorzichtig en ik heb eerlijk gezegd geen idee. Misschien is hij morgen weer terug.

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plaats elke week de feiten van de hypes. Zaterdag ontving ze voor haar werk de prijs Journalist voor de Vrede.