‘Die man zegt in enen dat ik drie maanden niet mag douchen’

Zap Make Holland Great Again is een aanstekelijk actieprogramma, dat bewust maakt van zwerfvuil, watertekorten en laaggeletterdheid. Het knappe is dat je aan het einde ook werkelijk denkt dat je die goede daden in je hebt.

Sahil Amar Aïssa in Make Holland Great Again (BNNVARA).

Sahil Amar Aïssa in Make Holland Great Again (BNNVARA).

Komt een man bij de snackbar. Hij vraagt om een broodje döner. De jongen achter de toonbank zegt met een stralende lach dat de productie daarvan 2000 liter water kost. Hij doet de man een aanbod. In plaats van zijn bestelling kan de man ook iets vegetarisch krijgen. Dan hoeft hij helemaal niets te betalen. „Iets vegetarisch?” De klant kijkt of hij water ziet branden. Hij wil „gewoon vlees”.

Man na man deinst terug voor een vleesloos hapje. Buiten de snackbar heerst verbijstering. „Die man zegt in enen dat ik drie maanden niet mag douchen.” Precies één klant kiest een groentekroket voor zijn geld.

Het tweede seizoen van het jeugdige actieprogramma Make Holland Great Again (BNNVARA) is het leukst als het de hoogdravende woorden van de Hollander laat botsen met zijn dagelijkse daden. We zien mensen in grote verontwaardiging briesen dat het zwerfvuil hun allergrootste ergernis is. Maar als ze op straat langs frietbakjes lopen die naast een prullenbak zijn beland, worden deze niet opgeraapt. Sterker: als er tussen de bakjes een verlopen Museumjaarkaart ligt, wordt deze opgevist, maar de rest blijft liggen.

Vreselijk land, vreselijke mensen. Maar de stemming in het aanstekelijke Make Holland Great Again wordt er niet door bedorven. „Schop de mensen, tot zij een geweten krijgen” , schreef Louis Paul Boon ooit. Presentator Sahil Amar Aïssa (27) lijkt te werken vanuit het principe „kietel de mensen, tot zij een geweten krijgen”. Hij springt onvervaard in en uit beeld, grapt en lacht – en betoont tussendoor even eer aan BNN-oprichter Bart de Graaff.

Terecht, want Make Holland Great Again ademt de creativiteit en energie die De Graaff zo onweerstaanbaar maakte. Zo trekt Aïssa met zijn redactie ’s nachts naar Broek in Waterland, Wateringen en Oudewater om daar de waterverwijzende delen van de plaatsnaam af te plakken en zo aandacht te vragen voor de dreiging van watertekorten.

Vorige week werd er een ‘Not so great’-bingokaart ontworpen met zwerfvuil (zoals peuk, blikje, mondkapje) om de burger wat aan te kruisen te geven tijdens het afvalrapen. Een zwerffilosoof kwam met de bemoedigende rekensom dat als iedereen elke dag één stuks zwerfvuil verwijdert, de troep snel op zou zijn. Zwaarmoedigheid is uit den boze in Make Holland Great Again, al schrok ik van de 4.000 koeien die jaarlijks sterven aan meegemaaide zwerfblikjes in hun hooi.

Een parel van bewustmaking zat vorige week in de eerste aflevering, die voor een belangrijk deel in het teken stond van laaggeletterdheid. In een oude caravan werd een mobiele escaperoom ingericht, waarbij de aanwijzingen waren opgeschreven zoals een laaggeletterde ze zou waarnemen. Woorden weg, woorden aan elkaar, woorden verhaspeld.

Je voelde hoe de ergernis bij de opgeslotenen naar het kookpunt snelde. Bij acute wanhoop konden ze om een tip vragen, maar die bleek slechts een pesterig harteloos „kun je niet lezen?” of „het staat er toch”. In volle ergernis klonk dan door de caravan: „Nee, het staat er niet!” Dit inventieve welkom in het leven van de laaggeletterde werd afgerond met een door Aïssa geschreven gedicht („ik heb jaren hier verloren/ en de woorden lopen dood”).

Het aanstekelijke optimisme van Make Holland Great Again levert huiswerk op: taalvrijwilliger voor laaggeletterden worden, een filtervrije week houden op Instagram, ‘eet één dag meer geen vlees’. Het knappe van het programma is dat je aan het einde ook werkelijk denkt dat je die goede daden in je hebt. Of in elk geval dat je een blikje van straat zult oprapen, morgen.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.