Recensie

Recensie Media

De waanzin van ‘One Flew Over The Cuckoo’s Nest’ begint als ‘Ratched’ op Netflix

Serie De sadistische zuster Mildred uit One Flew Over The Cuckoo’s Nest is een iconische slechterik. In de Netflix-serie Ratched laten Sarah Paulson en Sharon Stone zien hoe de verpleegkundige zo kon ontsporen.

Sarah Paulson en Alice Engler als verplegers in een inrichting waar wordt geëxperimenteerd op de patiënten.
Sarah Paulson en Alice Engler als verplegers in een inrichting waar wordt geëxperimenteerd op de patiënten. Foto Netflix

Hollywoodproducer Ryan Murphy en zijn muze, actrice Sarah Paulson, vertellen vanaf 18 september op Netflix het ontstaansverhaal van Mildred Ratched. De verpleegster die het leven van de bewoners van een Amerikaanse inrichting zuur maakt en – naar de vertolking van oscarwinnares Louise Fletcher in One Flew Over The Cuckoo’s Nest (1975) – een iconische slechterik is uit de moderne filmgeschiedenis. In acht afleveringen wordt geprobeerd duidelijk te maken hoe Mildred zo kon ontsporen. In de filosofie van Murphy worden monsters namelijk niet geboren, ‘maar gemaakt’.

De klassieke film, met ook Jack Nicholson in de hoofdrol, verscheen in de jaren zeventig en was een verfilming van het gelijknamige boek uit 1962, van schrijver Ken Kesey. Beide werken zijn inspiratie voor de nieuwe Netflix-serie met Sarah Paulson, Sharon Stone, Cynthia Nixon en anderen. NRC sprak de acteurs, in een gezamenlijk vraaggesprek met journalisten van andere media via videobelsysteem Zoom. Paulsons ‘nurse Ratched’ leeft in het naoorlogse 1947, wanneer zij – met een eigen agenda – in Noord-Californië arriveert om aan de slag te gaan in de inrichting van dr. Richard Hanover (Jon Jon Briones), waar experimenten worden gedaan op de menselijke geest. Van lobotomie tot hittetherapie.

Institutionele corruptie

Producent Ryan Murphy en actrice Sarah Paulson werkten eerder samen in The People v O.J. Simpson en in alle tien seizoenen van American Horror Story. Vanuit haar huis in Los Angeles, looft ze allereerst de Mildred Ratched van Louise Fletcher. „Haar briljante vertolking zat de hele productie in mijn hoofd. Maar de Mildred die ik speel, is nog lang niet de Mildred die we in Cuckoo’s Nest zien. Dus er was nog heel veel speling in wat we konden doen met haar als persoon. Ze is nog steeds in het proces om te worden wie ze zal worden.”

Nogal eens werd gedacht dat de Mildred Ratched uit het boek en in de film de institutionele corruptie representeert. Als hulpverlener gebruikte en misbruikte ze immers haar macht over kwetsbare patiënten. Paulson: „Haar zien als vreselijk, wreed en harteloos is dan de traditionele respons. Maar als je verder kijkt en de film nog eens opnieuw ziet, ontdek je dat deze vrouw ook slachtoffer is van haar tijd. Van een sterk patriarchale infrastructuur in het ziekenhuis, waar weinig ruimte was om haar hart te laten spreken.”

Toch is dat geen excuus, meent Sharon Stone (in de serie Lenore Osgood, bepaald ook geen lieverdje). „Ja, ik geloof dat wie lijdt, geneigd kan zijn anderen ook pijn te doen”, zegt ze, al videobellend vanuit Beverly Hills. „Maar uiteindelijk is dat wel een keuze. Daarom moeten we niet al te veel begrip tonen voor deze monsters.”

Je kunt er ook voor kiezen je trauma te verwerken, vult actrice Cynthia Nixon aan. „Door je trauma te onderdrukken kom je nergens. De pijn wordt er in ieder geval niet minder van”, vertelt ze vanuit haar zomerhuis in Montauk, New York. „Mijn personage Gwendolyn Briggs probeert Mildred juist haar trauma onder ogen te laten zien. Dat is altijd beter, zelfs wanneer je vreselijke en onvergeeflijke dingen gedaan hebt.”

Een tweede seizoen is al besteld én opgenomen. En als het aan producent Ryan Murphy ligt, komen er uiteindelijk vier. Tegen die tijd begeven de makers zich in de periode van het boek en de film en is het plan de serie juist buiten de inrichting in Oregon plaats te laten vinden.