Democraten VS bezorgd om klimaat, Republikeinen niet

Klimaatbeleid VS Bosbranden en orkanen: door extreem weer staat het klimaat deze week centraal in de Amerikaanse campagnes voor de verkiezingen. Ook sommige Republikeinen zeggen nu voor strenger klimaatbeleid te zijn.

Een luchtfoto van platgebrande huizen in Phoenix, Oregon.
Een luchtfoto van platgebrande huizen in Phoenix, Oregon. Foto Noah Berger / AP

Aan de krachttermen lag het niet. Vlak voordat president Trump maandag naar hun westkust vloog om zich te laten informeren over de vele natuurbranden, overtroffen Democratische politici aldaar elkaar met alarmistische woorden. „Er staat een gasbrander op onze staten gericht en die heet klimaatverandering”, stelde gouverneur Inslee van Washington. „Het is apocalyptisch”, beschreef senator Merkley van Oregon de rood-gekleurde, met rook doortrokken luchten. „California is America fast forward. Wat hier gebeurt, staat te gebeuren in elke gemeenschap in de VS”, waarschuwde gouverneur Newsom.

Alle noodkreten zouden de president niet overtuigen, bleek tijdens een korte onderhoud met Californische brandweerlieden en autoriteiten op een vliegveld nabij Sacramento. Trump trok in twijfel dat klimaatverandering leidt tot meer en hevigere branden. Hij weet hun recordaantal deze zomer aan slecht bosbeheer en te strenge kapregels.

Lees ook dit artikel over de westkustbranden: Het bos helemaal laten afbranden is het beste

Joe Biden, over zeven weken zijn Democratische uitdager bij de verkiezingen, sloeg een andere toon aan. Tijdens een toespraak ontvouwde hij maandag nogmaals zijn plan dit decennium 2 biljoen dollar te investeren in groene energie. Trump noemde hij „een klimaatpyromaan”. „Als hij een tweede termijn wint, zullen deze helse gebeurtenissen nog gebruikelijker, nog verwoestender en nog dodelijker worden.”

Ondergesneeuwd thema

Klimaatverandering eist deze week zo een prominentere rol op in de campagne. De afgelopen maanden werd het thema goeddeels weggedrukt door de Covid-19-epidemie, de coronarecessie en de antiracismeprotesten. In een enquête die peilbureau Pew eind juli afnam, stond klimaatverandering met 42 procent op plek elf in een ranglijst van twaalf onderwerpen die kiezers ‘zeer belangrijk’ noemen voor hun presidentskeuze. Ter vergelijking: de economie (79 procent), zorg (68) en benoemingen aan het Hooggerechtshof (64) vormen de top-drie.

Dezelfde Pew-peiling laat echter grote verschillen zien naar politieke voorkeur. Democraten vinden klimaat veel vaker (68 procent) belangrijk dan kiezers van de partij van Trump (11 procent). Over geen ander onderwerp zijn Amerikanen daarmee zo verdeeld als over klimaatverandering. Alleen ‘raciale en etnische ongelijkheid’ komt in de buurt.

Die polarisatie verklaart waarom beide kandidaten deze week hun welbekende, diametraal tegenovergestelde posities innamen. Tegelijkertijd is de publieke opinie over klimaat wel in beweging. In een andere Pew-peiling, uit juni, zei twee derde dat de federale overheid meer mag doen tegen klimaatverandering. Ook Republikeinse kiezers staan in grote meerderheid open voor het planten van 1 biljoen bomen, subsidies voor CO2-opslag en strengere uitstootnormen voor energiecentrales. Kom bij hen echter niet aan met zuinigere auto’s.

Voorsteden

Opvallend is dat de meningsverschillen over klimaat binnen het Republikeinse electoraat veel groter zijn dan onder Democraten. Die laatsten zijn redelijk eensgezind bezorgd, terwijl bij Republikeinen alleen jongeren en vrouwen in meerderheid voor ambitieuzer klimaatbeleid zijn. Bij de verkiezingen van 3 november dingen de kandidaten sterk naar de gunst van vrouwelijke kiezers in welvarendere voorsteden. Trump probeert hun stem deze roerige zomer te winnen door angst te zaaien dat sociale onrust en criminaliteit vanuit grote steden zal overslaan naar de suburbs.

In zijn toespraak maandag keerde Biden die tactiek om door te waarschuwen tegen „nog vier jaar klimaatontkenning” door Trump. „Weet je wat de voorsteden bedreigt?”, zei hij. „De bosbranden langs de westkust. [...] De overstromingen die suburbane wijken in het Mid-Westen raken. Orkanen die voorstedelijk leven langs onze kust bedreigen.”