Recensie

Recensie Film

Rocken tegen racisme

Documentaire In ‘White Riot’ wordt het verhaal geschetst van de antiracistische beweging in de Engelse rock- en punkscene van de jaren zeventig.

Paul Simonon, bassist van The Clash, tijdens een concert van Rock Against Racism. Beeld uit de documentaire ‘White Riot’.
Paul Simonon, bassist van The Clash, tijdens een concert van Rock Against Racism. Beeld uit de documentaire ‘White Riot’.

In een nieuwsreportage roept een groepje skinheads „ze horen hier niet”. Het is het Engeland van medio jaren zeventig, een periode van zowel gestaag oplopende werkloosheid als toenemend racisme. Het extreem-rechtse National Front is populair en doet het in sommige achtergestelde wijken van Londen goed bij lokale verkiezingen. Het National Front heeft als slogan ‘Keep Britain White’, demonstreert actief en deelt flyers uit bij scholen. Gitarist Eric Clapton – al dan niet onder invloed – vertelt zijn publiek tijdens een concert dat het land vol is en roept op tot het stemmen op het racistische, conservatieve parlementslid Enoch Powell, fameus voor zijn opruiende speeches tegen immigranten.

Voor fotograaf Red Saunders is de maat dan vol. Samen met enkele geestverwanten richt hij Rock Against Racism (RAR) op, om via een fanzine (Temporary Hoarding) en ‘Black & White Unite’-concerten een tegenwicht te bieden aan het National Front. Saunders en andere betrokkenen komen aan het woord in de boeiende documentaire White Riot. In een aan het blad Temporary Hoarding ontleende grafische ‘cut and paste’-stijl schetst maakster Rubika Shah eerst de politiek-sociale context van Groot-Brittannië in de jaren zeventig, met veel aandacht voor raciaal geweld tegen onder meer de Aziatische en zwarte bevolking.

Daarna focust White Riot op een door RAR in 1978 georganiseerde concert in Victoria Park, met boven het podium onder andere de banier „Carnival Against the Nazis”. Hier staan (witte) punkbands zij aan zij met (zwarte) reggae-acts als Steel Pulse. Punkrockers The Clash en Jimmy Pursey (van de band Sham 69) voeren er een energieke, hartstochtelijke versie uit van ‘White Riot’, een opzwepende song van The Clash die door racisten vanwege het gebruik van het woordje ‘white’ verkeerd werd begrepen. Aan het eind van de documentaire wordt gesteld dat „de strijd tegen racisme nog lang niet voorbij is”. De parallellen tussen toen en nu liggen dan ook voor het oprapen.