Thuiswerken? Dat heeft de baas liever niet

Japke-d. denkt mee Het lijkt er soms op, maar gelooft niet dat kantoren overbodig worden. Thuiswerken heeft geen status.
Illustratie Thomas Schats

Vorige week twitterde een lezer me een foto van een bord dat bij de bouwplaats van een kantorencomplex in Tilburg staat. Erop is een grote betonnen kantoorkolos te zien, je weet wel, zo’n mausoleum waarin we vóór corona decennialang kantoorwerkers opsloten, met daaronder de tekst „Uniek kantoorconcept”. Ik dacht: ach gossie, dát is lang geleden.

Dat voel ik ook als ik over de snelweg rijd en links en rechts de mistroostige kantorencomplexen me aanstaren, als rotte tanden in een wrak gebit. Dat vond ik vroeger ook al hoor, dat de meeste kantoren er uitzien als rottende tanden. Maar tegenwoordig is het extra wrang om langs ze te rijden – al die ruimte verspild, maar nu ook nog eens ongebruikt en afgedankt.

Want daar lijkt het nu op, dat veel kantoorruimte overbodig zal worden en thuiswerken de toekomst zal zijn. Als optimist zeg ik: bouw kantoren om tot woningen. Eindelijk plek voor studenten, voor singles, voor jonge gezinnen, die nu (in de stad) geen huis kunnen betalen.

In één klap alle pandjesbazen met gekke brillen gedwarsboomd ook, die speculeren met vastgoed. In één klap alle rolkoffers eruit en bewoners erin, zoals steden bedoeld waren.

Eindelijk kunnen we ook weer de zakendistricten tot leven wekken, die na vijf, zes uur ’s avonds stenen woestijnen werden, en teruggeven aan de stad. We kunnen kantorencomplexen in weilanden afbreken en er weer bomen planten, veldbloemen zaaien – weidevogels komen terug en de bijen worden gered. Ja ik droom wat af, in deze grimmige tijden.

En toch weet ik óók al: dit zal nooit gebeuren. Zeker, volksstammen werken nu voor het eerst thuis en zien dat het kan. En als het coronavirus nog even blijft, en daar ziet het helaas wel naar uit, zal thuiswerken nog wel even de norm blijven. Maar het zal nooit definitief de standaard worden.

Ik denk dat zodra we het virus onder controle hebben, we meteen terug zullen hollen naar kantoor – massaal. Ik denk dat we, zelfs op termijn, nooit meer dan één, hooguit twee dagen per week zullen thuiswerken.

Ik vrees dat zodra we weer naar kantoor mógen, we weer braaf elke dag met z’n allen in de file zullen gaan staan en weer hutjemutje in de open kantoortuin zullen gaan zitten. Want tradities slijten langzaam.

Ik las een onderzoek van salarisdienstverlener ADP waaruit blijkt dat we voor de coronacrisis, zeker in vergelijking met het buitenland, relatief weinig thuiswerkten. Uit dat onderzoek blijkt ook dat veel werkgevers nu alweer druk uitoefenen op hun personeel om weer naar kantoor te komen. Best gek, want dat gaat tegen het advies van de overheid in.

Het grootste probleem met thuiswerken? Het heeft geen status. De baas heeft het liever niet. De ‘chapter leads’, de ‘scrum masters’, de ceo’s: baasjes willen controle houden, en zien hun mensen graag om zich heen. Het personeel dat daar gehoor aan geeft, krijgt de leukste klusjes – niet de thuiswerkers achter hun keukentafel. Uit het oog, uit het hart.

Ik las in het AD over een promotieonderzoek aan de universiteit Leiden waaruit blijkt dat mensen die veel thuiswerken, en dan vooral mensen zonder kinderen, een lagere beoordeling krijgen dan de collega’s die geregeld naar kantoor komen. Het onderzoek stamt grotendeels van vóór de coronacrisis, maar ik denk dat heel veel mensen nog steeds zo over thuiswerkers denken: ze zijn gewoon minder waard.

Zo zijn we ook gehersenspoeld, hè, de afgelopen decennia. Het kantoor is de arena waarin het allemaal gebeurt, de plek waar carrières gevierd worden. De plek met de glimmende entreehal, de parkeergarage, de ‘indoor foodcourt’ (bedrijfsrestaurant), de koffiebarretjes met de havermelk lattes en de avocadotoast.

De plek waar vergaderd wordt ook, waar ‘stappen gezet’ worden, waar de stippen op de horizon je om de oren vliegen, waar de dossiermappen rondlopen – het is allemaal gebakken lucht. Maar wil je je profileren, dan mot je naar kantoor.

Ik heb me jarenlang de vingers blauwgeschreven om mensen meer zélf te laten kiezen waar ze willen werken – daar waar ze het productiefst zijn. En ik hoop vurig dat we door corona inzien dat we heus niet elke dag naar kantoor hoeven komen. Wél af en toe – om collega’s te zien, om van elkaar te leren, om te praten over het vak, voor de gezelligheid, en om nieuwe ideeën te bespreken. Maar ik vrees dat we er na het virus weer veel te vaak naartoe zullen gaan.

Want zeg eens eerlijk. Wie denk jij dat belangrijker werk doet? De man in de ‘corner office’ met stropdas op z’n leren bureaustoel met secretaresse voor de deur, of dezelfde man in een joggingbroek naast de wasmand in zijn doorzonwoning in Waddinxveen?

Ik hoop dat het daar in Tilburg mooie appartementen zullen worden. Maar ik vrees dat het ‘unieke kantoorconcept’ binnen no- time verhuurd zal zijn.

Hoe was jouw week? Japke-d. Bouma wil het graag weten. Tips via @Japked op Twitter.

Dit waren de Jeuktweets van de week

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.