Wel of geen subsidie meer: kaalslag onder culturele instellingen

Talk of the Town / Amsterdam De bijdragen van het AFK zijn bekend. Veel bekende instellingen krijgen ineens geen subsidie meer. „Deze kaalslag is onvoorstelbaar.”

De Roode Bioscoop aan het Haarlemmerplein.
De Roode Bioscoop aan het Haarlemmerplein. Foto De Roode Bioscoop

„Eigenlijk is het een onfatsoenlijke opdracht van de gemeente aan het AFK [Amsterdams Fonds voor de Kunst] om met zo weinig geld een keuze te moeten maken tussen zoveel vaak gunstig beoordeelde kunstinstellingen. Die dan toch geen geld krijgen. Het budget is te gering. De politiek heeft nu eenmaal weinig geld over voor kunst, dat was voor de coronacrisis en nu opnieuw”, zegt theaterregisseur Frances Sanders, oprichter van Amsterdamse Bostheater met als artistieke kweekvijver het Boslab.

Sanders vraagt zich af waarom het AFK dit verzoek niet heeft teruggegeven. Het grootste en geliefde openluchttheater van Amsterdam, 36 jaar geworteld in de hoofdstedelijke cultuur, vreest voor het voortbestaan: het krijgt voortaan nul euro, ondanks de 60.000 bezoekers per jaar. Ondertussen is het theater een petitiecampagne begonnen op www.bostheater.nl. Sanders: „Elke stem is van levensnoodzaak. We willen de politiek bewegen tot een oplossing te komen.”

Zes jaar geleden kreeg ik nog een lintje van Eberhard van der Laan, nu worden we bij het oud vuil gezet

Frances Sanders Amsterdamse Bostheater

Het beschikbare budget voor de komende kunstenplanperiode 2021-2024 bedraagt 5.225.000 euro, terwijl de 51 aanvragen in de sector theater tezamen 12.981.999 euro bedragen. Hiermee is het budget 248 procent overvraagd, een ongekend hoog percentage.

Kaalslag

Begin augustus maakte het AFK bekend welke instellingen wel en welke geen subsidie ontvangen. Niet alleen het Bostheater, ook onder meer De Roode Bioscoop, Amsterdams Marionetten Theater, Maatschappij Discordia, De Kleine Komedie, De Theatertroep, ’t Barre Land, Theater Na de Dam, Urban Myth, Vondelpark Openluchttheater en toneelgezelschap Dood Paard worden getroffen. Sanders: „Deze kaalslag is onvoorstelbaar. Zes jaar geleden kreeg ik een lintje van Eberhard van der Laan, nu worden we bij het oud vuil gezet. Daar kan dat lintje dan ook meteen bij.”

Vooral het theater komt er in het AFK-advies bekaaid vanaf, zeker de kleinere instellingen. De formele eisen van diversiteit, inclusiviteit en spreiding zijn velen een doorn in het oog. Frederieke Cannegieter van Amsterdams Marionetten Theater: „We krijgen het verwijt in het centrum te zitten, maar we zijn een gebouw, fysiek gebonden. Toch komen onze bezoekers overal vandaan. We werken met zes nationaliteiten, inclusief een vluchteling uit Iran. Ons klassiek muziektheater is toegankelijk voor mensen zonder budget voor de cultuurinstellingen aan de grachtengordel. Ook schoolkinderen en mensen met een beperking zijn welkom. Allemaal tekenen van spreiding en diversiteit. Het merendeel van de commissieleden is nooit binnen geweest en ontberen expertise voor deze vorm van beeldend theater.”

Waar kan talent nog terecht?

Ook Martijn Grootendorst van De Roode Bioscoop, een verrukkelijke zaal voor muziektheater aan het Haarlemmerplein, uit zijn verbijstering: „De gemeente en het AFK missen een apart budget voor exploitatie van theaterzalen. Wij moeten als gebouw een aanvraag indienen alsof we een muziektheatergezelschap zijn. Dat is bizar. Onze spreiding is uitstekend: er komt publiek uit de hele regio en van elders.”

In de afwijzing van een podium als De Roode Bioscoop schuilt nog meer pijn: als de stad zoveel speelplekken sluit, dan tast je de culturele infrastructuur aan. Waar kan aankomend talent zich nog presenteren? Dat een campagne uitkomst biedt, bewijst de ruim 16.000 keer ondertekende petitie ‘Houd de Heer op Solder’ van het bedreigde Museum Ons’ Lieve Heer op Solder. Cultuurwethouder Touria Meliana reikte vorige week alsnog de helpende hand: in een brief aan de raadsleden doet ze het voorstel voor meer cultuurbudget, waaronder ook steun aan dit museum.

Een woordvoerder van het AFK bevestigt dat het „budget niet toereikend is. Ontzettend jammer, dat vinden wijzelf ook. We zijn daarom verheugd dat het Amsterdamse college het AFK-voorstel heeft omarmd om aanvullend budget vrij te maken voor het structureel financieren van elf extra theaterinstellingen.” Op de raadscommissievergadering van 16 september wordt dit voorstel besproken. Voor zeer veel betrokkenen bijzonder spannend.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.