Laatste nieuws Covid-19

Meeste testlocaties GGD kunnen vraag naar coronatests niet meer aan

In dit blog lees je de laatste ontwikkelingen over het coronavirus in binnen- en buitenland. Wil je via de mail op de hoogte blijven? Schrijf je in voor onze nieuwsbrieven.

Dit blog is gesloten

In dit blog hield NRC de belangrijkste ontwikkelingen bij rond de coronacrisis op 3 september. Volg voor het laatste nieuws het nieuwe coronablog.

Lees hier: het blog van vrijdag 4 september

Dit was het belangrijkste nieuws van donderdag:

  • De GGD kan de stijgende vraag naar coronatesten niet meer bijbenen. Op 67 van de 105 testlocaties konden mensen donderdagochtend niet meer binnen 48 uur terecht voor een coronatest.
  • De Tweede Kamer wil dat boetes voor het overtreden van de coronaregels in de meeste gevallen niet meer leiden tot een aantekening op het strafblad. Een motie van de SP en de Partij voor de Dieren die het kabinet oproept daarvoor de zorgen, werd unaniem aangenomen.
  • Politievakbond ACP liet namens de boa's weten nog steeds achter minister Grapperhaus te staan, ondanks diens omstreden huwelijksfeest. De bewindsman overleefde vroeg op donderdagochtend een debat in de Tweede Kamer.

Burgemeester Heerde legt taken neer door gevolgen coronabesmetting

Jacqueline Koops treedt terug als burgemeester van Heerde. Dat heeft ze bekendgemaakt in een brief aan de gemeenteraad. Koops raakte in maart besmet met het coronavirus. Nadat ze weer aan het werk was gegaan, kreeg ze een terugslag. Daardoor moest Koops, schrijft ze nu, een „intensief revalidatietraject” starten. Omdat het nog zeker een half jaar zal duren voordat Koops weer aan het werk kan, legt ze haar taken neer.

In haar brief aan de raad schrijft Koops dat de situatie in Heerde vraagt om „een vitale burgemeester die zich onbelemmerd en vol energie kan inzetten voor de gemeente”. Haar voorlopige vervanger is eerste locoburgemeester Wolbert Meijer, dit eerder dit jaar ook besmet raakte met het coronavirus.

Het dorp Heerde in Gelderland, met zo’n achttienduizend inwoners, werd relatief zwaar getroffen door Covid-19. Tientallen dorpsbewoners overleden aan de gevolgen van het virus, waardoor Heerde naar verhouding een van de zwaarst getroffen gemeenten in Nederland is. Honderden bewoners raakten besmet en in een woonzorgcentrum in het dorp werden militairen ingezet nadat een derde van de bewoners was overleden aan het virus.

Meeste testlocaties GGD kunnen vraag naar coronatests niet meer aan

De GGD kan de stijgende vraag naar coronatesten niet meer bijbenen. Op 67 van de 105 testlocaties konden mensen donderdagochtend niet meer binnen 48 uur terecht voor een coronatest. Op acht testlocaties lukte dat nog net, zegt GGD GHOR-woordvoerder Sonja Kloppenburg donderdag tegen NRC. „Normaal is het: vandaag bellen, vandaag of morgen testen. Dat redden we niet meer. Dat konden we wel vaker in een regio enkele dagen niet meer waarmaken, maar nu is dat over de hele linie zo.”

De GGD'en moeten momenteel 24.000 tests per dag aankunnen. Zoveel luchtwegklachten - die ook kunnen wijzen op corona - verwacht het RIVM in deze tijd van het jaar buiten de verpleeg- en ziekenhuizen. Maar de vraag naar de coronatests steeg deze week ver boven die verwachting uit, zegt Kloppenburg. „Er zijn dagen dat er tegen de 45.000 mensen een afspraak willen maken.” Maandag plande de GGD 43.651 afspraken in. Donderdag om 14.30 uur was de grens van 22.500 afspraken al gepasseerd.

Oorzaak is volgens Kloppenburg het grote aantal mensen dat zich laat testen zonder klachten. „Als ik alles bij elkaar op tel, kan het bijna niet anders zijn dat heel veel mensen zonder klachten zich laten testen.” Testen zonder klachten is tegen het beleid van de overheid: alleen mensen met klachten zijn welkom. Harde cijfers over het aantal klachtloze mensen dat zich toch laat testen heeft de GGD niet.

De GGD's en het ministerie van Volksgezondheid riepen vorige week al op alleen een coronatest af te laten nemen als er klachten zijn. „Om de beschikbare capaciteit optimaal te benutten, roepen het ministerie van VWS en de GGD’s iedereen op zich te houden aan het geldende testbeleid: laat je alleen testen bij klachten.”

Lees ook: Plan om meer op corona te testen in gevaar door tekorten

Toch laten testen zonder klachten leidt tot capaciteitsproblemen en vertragingen. Dat is risicovol, zegt Kloppenburg. Enerzijds zorgt het ervoor dat mensen die wel snel moeten weten dat zij het coronavirus hebben - in risicogroepen of vitale beroepen - langer op een test moeten wachten. Anderzijds bestaat de kans dat mensen met klachten zich niet aan de zelfquarantainemaatregel houden en naar buiten gaan. „Die gaan geen vier dagen binnenblijven voordat ze getest kunnen worden. Dat is gevaarlijk voor ons allemaal, veel gevaarlijker dan je niet laten testen als je geen klachten hebt.”

Het ministerie van Volksgezondheid experimenteert wel met het testen op mensen zonder klachten, bijvoorbeeld via de corona-app en in de testraat op Schiphol. Als het risico op besmetting hoog is, kan asymptomatisch testen effectief zijn. Een besmettingsbron kan dan sneller gevonden worden waardoor er is minder gelegenheid om anderen aan te steken. In de meeste situaties is de kans om het coronavirus aan te treffen veel groter als er ook klachten zijn.

Op termijn, in december, moet de testcapaciteit van de GGD's en de laboratoria doorgroeien naar 70.000 per dag. In januari moet die op de honderdduizend tests per dag liggen, zegt Kloppenburg. Er zijn echter grote vraagtekens of er wel voldoende coronatestkits beschikbaar zijn om zoveel tests per dag af te nemen. De GGD kan vanwege het gebrek aan testen ook niet verder opschalen, zegt Kloppenburg. „We schalen als een dolle op, maar we kunnen niet verder opschalen omdat er niet genoeg labcapaciteit is.”

De GGD hoopt voor nu dat minder mensen zich zonder klachten zullen laten testen coronatest, zegt Kloppenburg. „Al houdt tien procent er nu mee op. Dat is enorme winst. Daarvoor in de plaats kan weer iemand met klachten een afspraak maken.”

Een coronateststraat in Groningen. Foto Kees van de Veen

Bazaar in Beverwijk zaterdag weer volledig open

De Beverwijkse Bazaar mag aanstaande zaterdag weer geheel open voor publiek. De overdekte markt heeft hiervoor toestemming gekregen van de veiligheidsregio Kennermerland en de gemeente Beverwijk, meldt de organisatie donderdag.

Op zondag 23 augustus moesten vier markthallen per direct sluiten vanwege het overtreden van de coronamaatregelen. De organisatie weigerde dit in eerste instantie omdat ze naar eigen zeggen overvallen was door het besluit. De veiligheidsregio Kennemerland wees tegenover NRC op „aanzienlijke drukte” en greep onmiddellijk in wegens „het belang van de volksgezondheid”.

In de tussentijd is overleg gevoerd tussen beide partijen en heeft De Bazaar woensdag een plan met coronamaatregelen opgesteld. Zo geldt voortaan op veel plekken eenrichtingsverkeer, is eten op het binnenterras niet langer toegestaan en wordt het aantal bezoekers in de markthallen geteld, waarbij in sommige hallen nog één bezoeker per twintig vierkante meter welkom is. Ook geldt een mondkapjesplicht in alle hallen voor zowel markthouders als bezoekers.

Lees ook: Op de bazaar is het nu eenmaal druk

Ongeveer zeshonderd nieuwe coronabesmettingen

Het aantal coronabesmettingen in Nederland is de afgelopen 24 uur gestegen met 601. Dat is iets meer dan de ongeveer 500 nieuwe besmettingen van de afgelopen dagen. Dat blijkt donderdag uit cijfers van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. In de afgelopen zeven dagen zijn daarmee ruim 3.800 nieuwe besmettingen gemeld bij het RIVM.

Het aantal patiënten met Covid-19 op een intensive care daalde van 32 naar 28, het laagste aantal sinds 8 augustus. Dat meldt het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding. Daarentegen steeg het aantal coronapatiënten op reguliere verpleegafdelingen van 90 naar 95. In totaal liggen nu 123 coronapatiënten in het ziekenhuis, een stuk minder dan het aantal van bijna 180 van twee weken geleden.

Het coronadashboard van de overheid meldde woensdag 734 nieuwe meldingen. Dat kwam volgens het RIVM door een storing waardoor regionale gezondheidsdiensten op de dag ervoor enkele uren geen positieve testen konden doorgeven. Die meldingen zijn daarom meegenomen in de update van woensdag, al is onbekend om hoeveel gevallen het gaat.

Tweede Kamer voorstander van schrappen strafbladaantekening bij coronaboete

De Tweede Kamer wil dat boetes voor het overtreden van de coronaregels in de meeste gevallen niet meer leiden tot een aantekening op het strafblad. Een motie van de SP en de Partij voor de Dieren die daartoe oproept, werd donderdag aangenomen. Volgens de NOS kreeg de motie unanieme steun.

Minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veilgheid, CDA) beloofde woensdag al aan de Kamer dat schending van de regels toch geen strafbladaantekening zal opleveren. Hij zou dat „tot het uiterste gaan onderzoeken”. Alleen voor mensen die expres de regels hebben overtreden, zoals 'coronaspugers', zou een strafblad nog tot de mogelijkheden behoren. Dat staat ook in de donderdag aangenomen motie. Die spreekt van „grove en gevaarzettende overtredingen zoals het organiseren van coronafeestjes”.

Lees ook: Grapperhaus kan aanblijven, maar is wel beschadigd

De strafbladkwestie was de afgelopen dagen een gespreksonderwerp, mede door de commotie rond het huwelijksfeest van minister Grapperhaus. De aanwezigen hielden onvoldoende afstand, Grapperhaus knuffelde zijn schoonmoeder en leek handen te schudden. Alle partijen waren het erover eens dat de bewindsman schade heeft opgelopen: hij maakte zichzelf schuldig aan de gedragingen die hij als minister juist moet bestrijden. Woensdag bood Grapperhaus in de Tweede Kamer zijn excuses aan. Deel van zijn boetedoening was de belofte voor het schrappen van de aantekening op het strafblad.

Handhavers en voetgangers met mondkapjes in het centrum van Rotterdam. Foto Sander Koning/ANP

Turkse voetbalbond: geen fans in stadion in eerste seizoenshelft

Tijdens de eerste seizoenshelft van de Turkse voetbalcompetitie zullen er geen fans aanwezig zijn in de stadions. Dat heeft de Turkse voetbalbond TFF donderdag bekendgemaakt. Eind augustus had de bond nog toegezegd dat 30 procent van de stadioncapaciteit mocht worden gebruikt bij de wedstrijden. „Vanwege de ontwikkelingen wereldwijd en in het eigen land wat betreft de pandemie" heeft de bond nu besloten om helemaal geen supporters toe te laten.

Wanneer er over de tweede seizoenshelft wordt besloten, is niet bekendgemaakt. De Turkse competitie start op vrijdag 11 september met het duel tussen Rizespor en Fenerbahce. Bij die laatste club staat de Nederlander Ferdi Kadioglu onder contract.

In Turkije zijn sinds de uitbraak van het coronavirus bijna 275.000 mensen besmet (geweest) met het virus, blijkt uit cijfers van de Johns Hopkins University. In de afgelopen dagen telden de autoriteiten per etmaal zo'n 1.500 nieuwe besmettingen. Het reisadvies van het ministerie van Buitenlandse Zaken voor Turkije is 'oranje', wat wil zeggen dat alleen noodzakelijke reizen worden aangeraden.

Na vijf maanden weer internationale passagiersvlucht geland in Beijing

Voor het eerst in vijf maanden tijd is donderdag op het vliegveld van de Chinese hoofdstad Beijing een internationaal passagiersvliegtuig geland. De vlucht, afkomstig uit de Cambodjaanse hoofdstad Phnom Penh, werd door medewerkers van de luchthaven onthaald. Dat meldt persbureau Reuters. Sinds 23 maart werden alle internationale vluchten naar Beijing omgeleid naar andere Chinese steden, waar passagiers werden getest op het coronavirus.

Maximaal vijfhonderd internationale passagiers mogen vanaf donderdag per dag op het vliegveld van Beijing aankomen. Onder strikte veiligheidsmaatregelen zijn naast passagiers uit Cambodja ook mensen uit Thailand, Zweden, Oostenrijk, Canada, Denemarken, Griekenland en Pakistan weer welkom op de luchthaven van de Chinese hoofdstad. Zij moeten een negatieve coronatest kunnen overleggen en gaan dan alsnog twee weken in quarantaine.

'De minister heeft ons vertrouwen, we werken ook al lang samen in de coronasituatie'

Richard Gerrits, vertegenwoordiger van de boa-vakbond ACP, reageerde donderdagochtend op het debat over het aanblijven van minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid, CDA): „De minister snapt dat het incident het werk van de handhavers er niet gemakkelijker op maakt. Voor ons heeft de geloofwaardigheid en werkbaarheid van de handhaving een knauw gekregen.” De excuses van de minister worden aanvaard, volgens de vakbondsman. „De minister heeft nog ons vertrouwen. Dat komt ook omdat we nu al lang samenwerken in de coronasituatie, dat zal niet beter zijn als er een vervanger komt.”

Voor de boa's is het volgens de ACP vooral van belang dat er duidelijkere regels komen voor de anderhalvemetersamenleving. „Dan kunnen we goed handhaven. We zitten sinds maart in de coronabubbel, maar daarin is het voor iedereen zoeken naar hoe de verspreiding van het virus tegen te gaan. Dat zorgt ervoor dat de acceptatie van de boa's, die proberen dat te handhaven, in het gedrang komt.”

Lees meer: de nachtclubs blijven gesloten. Wat gaat er verloren als Nederland die uitgaansgelegenheden verliest? ‘Ik ga niet uit om aan tafel te blijven zitten’

Jorn Lukaszczyk van de actiegroep Nachtbelang voor nachtclubs: „Voor mij is het eigenlijk heel simpel: als je inderdaad heel bang bent voor een virus dat in Nederland random rondwaart en vooral oudere mensen besmet, dan ga je niet je oudere schoonmoeder omhelzen. De minister lapt de regels aan zijn laars die hij zelf heeft opgesteld. Ik gun hem zijn bruiloft, maar hieruit blijkt wel dat hij zelf niet gelooft niet in de regels die hij heeft opgelegd.”

Lukaszczyk, zelf eigenaar van een club in Utrecht, was maandag bij het overleg over een protocol voor de heropening van die uitgaansgelegenheden. Daarvoor kwamen de ministeries van Economische Zaken en Veiligheid en Justitie, de Koninklijke Horeca Nederland en de ondernemers van Nachtbelang bij elkaar. Over de voortgang van het overleg zei Lukaszczyk: „Als het beeld nu is dat Grapperhaus zelf niet in de regels gelooft, dan is dat wel een discussie waar wij op kunnen inspelen. Zeker als hij zich ervoor kan verontschuldigen door te zeggen,'Sorry, ik had het even niet onder controle'. Dan denk ik, 'Goed, dat is dan voortaan ook ons excuus'.”

Topeconomen: burger hoeft voorlopig niet te vrezen voor bezuinigingen

De staatssteun die de afgelopen maanden is verleend aan de economie is volgens tien topeconomen ruimhartig en terecht. Dat blijkt uit een rondvraag van het Economische Bureau van ING. Volgens de economen is de staatsschuld nog op een aanvaardbaar niveau. Ook adviseren ze om bezuinigingen om de overheidsfinanciën weer op orde te krijgen, vooral niet te snel te laten plaatsvinden of zelfs grotendeels achterwege te laten.

Lees verder: burger hoeft voorlopig niet te vrezen voor bezuinigingen

In het buitenland: recordaantal besmettingen India in een etmaal, 100 miljard euro voor Franse economie

  • India heeft donderdag opnieuw een recordaantal besmettingen met het coronavirus in één etmaal genoteerd. In 24 uur tijd werd van 83.883 mensen bekend dat zij besmet zijn (geweest) met het virus dat de longziekte Covid-19 veroorzaakt, meldt persbureau Reuters. Het totaal aantal besmettingen in India staat nu op 3,8 miljoen. Dat is na de Verenigde Staten en Brazilië het hoogste aantal wereldwijd.
  • De Franse premier Jean Castex heeft donderdag het stimuleringsplan voor de Franse economie bekendgemaakt, melden verschillende Franse media. De Franse regering maakt 100 miljard euro vrij om de economie op de lange termijn te dekken tegen de gevolgen van de coronacrisis. Het geld is onder meer bedoeld voor belastingverlagingen voor bedrijven en loonsubsidies. Ook moet zo'n 30 miljard euro worden ingezet voor de financiering van milieuprojecten en groene technologie.
  • Het aantal besmettingen met het coronavirus in Duitsland is donderdag toegenomen met 1.311. Dat meldt de Duitse evenknie van het RIVM, het Robert Koch Institut. Het gaat om een kleine groei van het aantal dagelijkse besmettingen ten opzichte van woensdag, toen 1.256 nieuwe besmettingen werden geconstateerd. Het totaal aantal Duitse besmettingen sinds de uitbraak van het virus nadert de 250.000. Van ruim 9.300 mensen is bekend dat zij aan de longziekte Covid-19 zijn overleden.

Twee moties tegen Grapperhaus verworpen

De motie van afkeuring is verworpen, net als een motie van wantrouwen die werd ingediend door Thierry Baudet, de voorman van Forum voor Democratie. Volgens Baudet zou Grapperhaus met zijn gedrag tijdens zijn bruiloft hebben toegegeven dat het huidige beleid van de overheid niet werkt, of hij zou ontoerekeningsvatbaar zijn.

Grapperhaus nam aan eind van het debat nog even het woord. Hij zei goed te hebben geluisterd naar de Kamer en de analyse te delen dat „mijn blazoen een deuk heeft opgelopen”. Grapperhaus zei ook dat hij na dit debat niet naar huis zou gaan met de gedachte: „Zo, dat hebben we gehad.”

Hij beloofde er alles aan te doen om het vertrouwen van zowel de samenleving als de Kamer terug te winnen. Daarmee is een eind gekomen aan het debat.

Oppositie bereidt motie van afkeuring tegen Grapperhaus voor

Het debat over de coronamaatregelen en het overtreden van de coronaregels door minister Ferd Grapperhaus (Justitie, CDA) is inmiddels ruim vijf uur bezig. Premier Rutte nam het uitgebreid voor zijn kabinetsgenoot op. Hij noemde mildheid en genade „Nederlandse waarden” en prees het werk van Grapperhaus in de coronacrisis.

In de tweede termijn, als de beurt weer is aan de Kamer, zal PvdA-leider Lodewijk Asscher een motie van afkeuring indienen over Grapperhaus, waarin de handelswijze van de minister van Justitie wordt afgekeurd. Bijna de hele oppositie steunt die motie, alleen de SGP tekent niet mee.

SGP-leider Kees van der Staaij zei dat zijn fractie de motie niet steunde omdat Grapperhaus de kans moest krijgen om te doen „waar hij voor gemotiveerd is: vertrouwen herstellen”. Van der Staaij benadrukte wel dat de mildheid die Rutte vroeg voor Grapperhaus ook moet gelden voor burgers, die eerst gewaarschuwd zouden moeten worden voordat ze een boete krijgen.

Ondanks de felle bewoordingen over het gedrag van Grapperhaus kwam het woensdagnacht tot nu toe niet tot een motie van wantrouwen. Alleen het lid Van Kooten-Arissen zei in de tweede termijn dat haar handtekening wel beschouwd moest worden als motie van wantrouwen. Staatsrechtelijk zegt die toevoeging niks.

Lees ook: Grapperhaus wil niet weg, maar is wel beschadigd

Welkom in een nieuw blog

In dit blog houdt NRC donderdag het belangrijkste nieuws over het coronavirus bij. Dit waren de hoofdpunten van woensdag:

  • Minister Ferd Grapperhaus van Justitie en Veiligheid (CDA) heeft in de Tweede Kamer opnieuw excuses gemaakt voor de gang van zaken op zijn bruiloft, nadat er nieuwe foto's op waren gedoken waarop te zien was dat hij en zijn gasten de coronamaatregelen hebben overtreden.
  • Tussen dinsdagochtend en woensdagochtend zijn bij het RIVM 734 nieuwe besmettingen met corona gemeld. Dat is een stuk meer dan het gemiddelde van vorige week, maar dat kwam door een kortdurende storing bij het RIVM op dinsdag.
  • Ouders die de kosten voor het kinderdagverblijf hebben doorbetaald terwijl dat vanwege het coronavirus dicht was, en die daar nog niet voor waren gecompenseerd, krijgen alsnog geld terug.
  • Noorwegen heeft voor het eerst in 25 jaar een begrotingstekort. Dat komt door de economische gevolgen van de coronacrisis. Zowel de belastinginkomsten als de prijs van ruwe olie, het belangrijkste exportproduct van Noorwegen, zijn sterk gedaald.

 

Lees hier het hele coronablog van woensdag 2 september terug