Opinie

Sigrid Kaag moet het hebben van sekse

Mark Kranenburg

Het wordt dus Sigrid Kaag. Zij gaat de komende verkiezingen de lijst aanvoeren voor D66. Zeker, er heeft zich in de persoon van Ton Visser een tegenkandidaat gemeld, maar zelfs hijzelf weet dat dit slechts schijn is. Visser heeft zich, net als bij eerdere lijsttrekkersverkiezingen gemeld omdat er volgens hem nu eenmaal iets te kiezen moet zijn. Hij werpt zich op als democratisch kanonnenvlees. De leden zullen massaal voor Sigrid Kaag stemmen

Iets in de buurt van een échte verkiezing zou het misschien zijn geweest wanneer Rob Jetten, de huidige fractievoorzitter van D66 in de Tweede Kamer zich kandidaat had gesteld voor het lijsttrekkerschap. Hij had die ambitie, er werd door hem al volop gewerkt aan het ‘postervriendelijk’ maken van het uiterlijk, maar Jetten trok zich wijselijk terug nadat Kaag eindelijk na lang wikken en wegen haar vinger had opgestoken. Geen vechter, die Rob.

Met Kaag als lijsttrekker kunnen de verkiezingen die voor volgend jaar maart zijn voorzien een uiterst interessante dimensie krijgen. Zij wil namelijk niet alleen aanvoerder van D66 worden, nee zij heeft zich ook aangemeld als premier. Als eerste vrouwelijke premier, voegt zij er nadrukkelijk aan toe.

Kijk, dat is nog eens durf en lef tonen. Terwijl de allesbeheersende peilingen jouw partij tussen de 11 en 15 zetels geven, beweren dat je de plaats wilt innemen van Mark Rutte, wiens VVD nu in diezelfde peilingen tussen de 36 en 42 zetels schommelt.

Hoe dat verschil te overbruggen? Programmatisch heeft D66 als partij van midden in het midden weinig toe te voegen. Wil Kaag gaan knallen, dan moet het van iets anders komen: sekse. Een hypothese om voor te leggen aan Liza Mügge, universitair hoofddocent aan de afdeling politicologie van de Universiteit van Amsterdam, die veel studie heeft gedaan naar vrouwen en politiek. „Ja”, zegt zij zonder de beruchte wetenschappelijke aarzeling door de telefoon. „Dat Kaag zich zo als vrouw presenteert is nieuw voor Nederland. Zij speelt het heel slim. Men is klaar met die giftige mannenpolitiek. Het momentum is er.”

Toch, zo waarschuwt Mügge, kan Kaag niet bij voorbaat vast rekenen op het vrouwelijke electoraat. Zij baseert zich op Amerikaans onderzoek dat uitwijst dat er niet zoiets bestaat als ‘vagina voting’. Als vrouwelijke kiezers op een vrouw stemmen moet er ideologische verwantschap bestaan. Dan heeft Kaag het als representant van een partij zonder ideologie makkelijk. D66 met zijn brede aantrekkingskracht staat al decennia bekend als de partij van de tweede voorkeur voor de kiezer. Daarom verzuchtte oprichter Hans van Mierlo ooit: hielden mensen maar eens minder van ons, maar stemden ze meer op ons.

Nog een lange weg te gaan, maar hou Kaag in de gaten.

Mark Kranenburg schrijft tijdens de zomer enkele columns op deze plek.