Tienduizenden demonstreren in Wit-Rusland tegen Loekasjenko

Verkiezingen Er zouden donderdagavond zo’n 63.000 mensen aanwezig zijn geweest bij een bijeenkomst van oppositiekandidaat Svetlana Tichanovskaja.
Tienduizenden mensen bij een bijeenkomst van oppositiekandidaat Svetlana Tichanovskaja, die zei "eerlijke verkiezingen" te willen, geen revolutie.
Tienduizenden mensen bij een bijeenkomst van oppositiekandidaat Svetlana Tichanovskaja, die zei "eerlijke verkiezingen" te willen, geen revolutie. Foto Sergei Gapon/AFP

In de Wit-Russische hoofdstad Minsk hebben donderdagavond tienduizenden tegenstanders van president Aleksandr Loekasjenko gedemonstreerd voor meer democratie en eerlijke verkiezingen. Het Wit-Russische medium Tut.by schrijft dat het de grootste oppositiebijeenkomst was sinds het land in 1991 onafhankelijk werd.

Volgens de lokale mensenrechtenorganisatie Vyasna waren er zo’n 63.000 mensen bij de bijeenkomst van oppositiepoliticus Svetlana Tichanovskaja, die zich verkiesbaar heeft gesteld voor de presidentsverkiezingen van 9 augustus. Tichanovskaja, die de afgelopen weken al meermaals duizenden mensen op de been kreeg, zei tijdens de bijeenkomst dat ze „eerlijke verkiezingen” wil, geen revolutie. „We zijn vreedzame mensen en we willen vreedzame veranderingen in ons land”, aldus Tichanovskaja, terwijl de menigte „vrijheid!” scandeerde. „Ik ben het stilzwijgen beu, ik ben het beu om bang te zijn.”

Lees ook: Wit-Rusland onrustig vanwege geheimzinnige Russische huurlingen

Wit-Rusland wordt vaak de laatste dictatuur van Europa genoemd. President Loekasjenko is al ruim 26 jaar aan de macht: hij regeert sinds 1994 met harde hand over de voormalige Sovjet-republiek. De afgelopen maanden liet hij twee van zijn uitdagers arresteren, evenals honderden bloggers en activisten. Een derde oppositiekandidaat vluchtte naar Rusland.

Huurlingen

Tichanovskaja is de vrouw van de bekende vlogger Sergej Tichanovski die in mei werd gearresteerd en sindsdien in de gevangenis zit. Ze is bij de komende verkiezingen de belangrijkste uitdager van Loekasjenko, die voor zijn zesde termijn als president gaat. Twee andere oppositiekandidaten hebben zich achter Tichanovskaja geschaard, zodat ze meer kans maakt om de verkiezingen te winnen.

„We zijn vreedzame mensen en we willen vreedzame veranderingen in ons land”, aldus oppositiekandidaat Tichanovskaja. Foto Vasily Fedosenko/Reuters

Het regime beschuldigt haar man ervan banden te hebben met de ruim dertig Russen die eerder deze week zijn gearresteerd. Volgens de autoriteiten zijn de arrestanten huurlingen die de opdracht hebben de verkiezingen te ontregelen. Oppositieleden zien de arrestatie van de Russen echter als een afleidingsmanoeuvre om de aandacht af te leiden van de vreedzame demonstraties tegen Loekasjenko.

Onrust stoken

De Wit-Russische Veiligheidsraad waarschuwde eerder op donderdag dat er nog steeds buitenlandse paramilitairen in het land zouden zijn die onrust willen stoken. Publiek dat aanwezig is bij campagnebijeenkomsten van oppositiepolitici zou gevaar lopen. Tichanovskaja liet al snel weten dat ze haar campagnebijeenkomst gewoon zou doorgaan, ondanks ‘het gevaar’.

Moskou zegt niets te weten van de huurlingen en noemt de arrestatie van de 33 Russen onterecht. Het land heeft Wit-Rusland om uitleg gevraagd. Loekasjenko vreest ‘Majdan’-achtige opstanden, zoals in 2014 in de Oekraïense hoofdstad Kiev. Een analist noemde het onlangs in NRC een reëel scenario dat Russische huurlingen geweld rond de verkiezingen probeerden uit te lokken. Daarna zou een pro-Russische kandidaat de macht in Wit-Rusland kunnen overnemen. Tot nu toe wordt er echter alleen vreedzaam gedemonstreerd.