De thuistest voor corona is in het VK allesbehalve Brits

De Brexit moet Britse waar belangrijker maken. Deze pandemie laat zien hoe lastig dit is, merkte Melle Garschagen, toen hij zich op het virus liet testen.

Melle Garschagen
Melle Garschagen Merlijn Doomernik

Terwijl ik het wattenstaafje in mijn neus duw tot het mijn hersenen kietelt, denk ik niet aan een mogelijke corona-besmetting, maar aan de flirt van de Britse politiek met autarkie. De strijd tegen corona moet gezien worden als een Britse onderneming om Britten veilig te houden.

Op mijn telefoon speelt de instructievideo voor de thuistest die ik gratis bestelde op de site van de National Health Service (NHS). Arts Amir Khan, bekend van tv, legt vanuit een keuken met op de achtergrond een Aga-fornuis (Brits statussymbool) met een Yorkshire-accent (teken van regionale inclusiviteit) uit hoe ik mijzelf moet maltraiteren („This could be a bit fiddly”).

Globalisering is uit. Het zelf doen is in. Minister Matt Hancock (Gezondheid) wilde niet dat Apple en Google een corona-app ontwierpen. Dat moest de NHS doen. Dat werd een fiasco. Apple en Google hebben ervaring met apps bouwen en de NHS niet.

Labour-politicus Lisa Nandy zei tegen mij in een interview dat de pandemie aantoonde dat de gezondheidszorg afhankelijk was van „paracetamol uit India, beschermend materiaal uit China en beademingsapparaten uit de VS”.

Conservatieve politici halen een rapport van rechtse denktank Henry Jackson Society aan. Onderzoekers keken naar de invoer van goederen van de Five Eyes (VS, VK, Canada, Australië en Nieuw-Zeeland) die samenwerken op gebied van inlichtingen. Volgens het rapport zijn al die landen op sommige gebieden „strategisch afhankelijk” van Chinese invoer.

Vijftien jaar geleden had zo’n feit niet misstaan in The World is Flat, de hagiografie van outsourcing van journalist Thomas Friedman. Nu is de boodschap van de onderzoekers: we hebben ons laten ringeloren. Het rapport constateert dat bijna twee op de drie Britten wil dat medicijnproductie niet in China maar in het VK plaatsvindt. Take back control.

De denktanks en politici die vinden dat de Britse economie meer zelf moet doen, wijzen op de Chinese ondermijning van de autonomie van Hongkong, de onderdrukking van de Oeigoeren en Huawei als Paard van Troje. Oprechte zorgen, maar er is een ander element van belang.

Ik hoorde het de afgelopen jaren in East Anglia, Schotland, Yorkshire en Lancashire: bewoners die klaagden dat er „vroeger fabrieken waren, waar wij dingen maakten die de hele wereld wilde hebben, waar we trots op waren.” Allemaal weg, was hun vervolg. Op dat sentiment spelen Labour en de Conservatieven in. Pleiten voor meer Britse productie om Britten veilig te houden, is je reinste Brexit-logica. Een half jaar na de Brexit is het gedachtengoed van de fanatieke aanhangers van uittreden bij beide partijen gemeengoed geworden. De haviken hebben gewonnen.

De werkelijkheid is anders. De briljante koppen in Oxford die een vaccin proberen te ontwikkelen, doen proeven in Brazilië en Zuid-Afrika, om dat daar voldoende virus rondwaart. Het Indiase ondernemersgeslacht Poonawalla gaat miljoenen doses produceren. Het Zweeds-Britse farmabedrijf AstraZeneca regelt de verspreiding van het vaccin en heeft deals met tig landen, waaronder Nederland.

Hetzelfde geldt voor mijn corona-test. Binnen 24 uur kreeg ik de kit thuisbezorgd door een koerier van het Amerikaanse Amazon. Het staafje is gemaakt door MiraClean Technology Company in Shenzen, China. Dat bedrijf heeft via een bemiddelingsbureau in Düsseldorf een CE-keurmerk verkregen om de stokjes veilig te verklaren voor de Europese markt.

Het testpakket is samengesteld door MedDx Solutions, een Brits bedrijf waar de directeur-oprichter meer dan tien jaar ervaring opdeed bij een Amerikaanse branchegenoot. Om mijn monster bij het lab van AstraZeneca te krijgen, werp ik het doosje in zo’n rode brievenbus met het sierlijke koninklijke monogram van Elizabeth II. Royal Mail (opgericht in 1516) is inmiddels beursgenoteerd, met ook Luxemburgse, Amerikaanse en Noorse aandeelhouders.

De Britse corona-aanpak is dus een toonbeeld van globalisering, en dat weet Boris Johnson heel goed.