Kunstjournalist Betty van Garrel (81) overleden

Betty van Garrel (1939-2020) Kunstcritica Betty van Garrel, die vele jaren schreef voor onder meer Haagse Post en NRC Handelsblad, is donderdag op 81-jarige leeftijd overleden.

Betty van Garrel
Betty van Garrel Foto Leo van Velzen

Journaliste en schrijfster Betty van Garrel, oud-medewerker van NRC Handelsblad, is donderdag op 81-jarige leeftijd overleden. Van Garrel werkte in de jaren zestig als journalist voor Haagse Post en interviewde in die tijd vele schrijvers. Schilder en dichter Armando, destijds haar chef op de kunstredactie van Haagse Post, leerde haar: doe altijd alsof je net van de maan komt vallen, en schrijf het zo op. Die lessen bleven Van Garrel in haar kunstkritieken altijd bij: „Houd je ontvankelijkheid op peil”, zei ze daarover, „alsof je net voor het eerst op de wereld komt.”

Met collega-schrijvers als K. Schippers schreef Van Garrel in de jaren zeventig voor het literaire tijdschrift Hollands Diep. Toen dat blad failliet ging, kwamen Van Garrel en Schippers terecht bij het Cultureel Supplement van NRC Handelsblad, waar K.L. Poll en later Lien Heyting chef was. Een geweldige tijd, herinnerde Van Garrel zich in 2012 in het VPRO-programma Brands met Boeken. „Je kon er altijd alles doen”, vertelde ze. „Zo ben ik eens rotsgravures gaan bekijken in de Sahara, met kamelen van de touaregs reisde ik door de woestijn. Lien vond alles prima, zolang je maar met een goed verhaal thuiskwam.”

Samen met Herman Pieter de Boer maakte ze in 1973 het vermakelijke Zalig zijn de schelen, een anekdoteboek in dialoogvorm. Vanuit een gemeenschappelijke interesse in loensende mensen begonnen de twee auteurs elkaar om en om en totaal associatief verhalen te vertellen, zonder focus, als een kettingreactie. Karel van het Reve zou later over dat boek zeggen: „Dat heeft ons kleine land toch maar gepresteerd, zo’n bijzonder boek voort te brengen.” In 2012 werd Zalig zijn de schelen opnieuw uitgegeven door Afdh Uitgevers.

Van Garrel schreef verschillende boeken over beeldend kunstenaars, onder wie Hans Scholze, Oey Tjeng Sit, Willem den Ouden en Henri Plaat. Ook verscheen van haar hand een bundeling interviews met mensen die spraken over hun grote liefde, ‘Een liefde van’, een serie die ze eerder in NRC had gepubliceerd. In 2012 verscheen haar laatste boek De trommel van Else Berg over de Duitse kunstenaar Else Berg (1877-1942). Van Garrel werkte mee aan tv-kunstprogramma’s als De Ivoren Toren, Heilig Vuur en VPRO’s Atlantis en aan de met een Nipkowprijs bekroonde documentaire van regisseur Hank Onrust over dirigent Willem Mengelberg.

Haar uitgever Paul Abels herinnert Van Garrel op Facebook als iemand met wie je verschrikkelijk kon lachen. „Betty was scherp, gewetensvol, ondeugend." Een dame op hoge hakken, met een decadent pantermotiefje. „Maar er was ook altijd een vleug van melancholie en onvervuld romantisch verlangen om haar heen.”