Investeringen in jonge techbedrijven gestegen, ondanks coronacrisis

Venture capital In totaal haalden snelgroeiende Nederlandse technologiebedrijven in de eerste helft van dit jaar 460 miljoen euro op.

Smart Photonics uit Eindhoven haalde dit jaar een investering binnen van 35 miljoen euro.
Smart Photonics uit Eindhoven haalde dit jaar een investering binnen van 35 miljoen euro. Foto Merlin Daleman

In het eerste half jaar van 2020 hebben durfkapitalisten, ondanks de uitbraak van het coronavirus, meer geïnvesteerd in snelgroeiende Nederlandse technologiebedrijven dan een jaar geleden. Dat blijkt uit een overzicht van start-upanalisten van Golden Egg Check, dat op verzoek van NRC is gepubliceerd.

Het gaat om deals waarover een openbare bekendmaking is gedaan door fondsen en zogenoemde angels: rijke particulieren die hun privévermogen in techbedrijven steken. De totale hoeveelheid investeringsgeld ligt daarom vermoedelijk nog hoger.

In totaal werd volgens Golden Egg Check 460 miljoen euro aan venture capital geïnvesteerd in Nederland, waarbij investeerders kapitaal ruilen tegen nieuwe aandelen. Dit is een gebruikelijke manier om jonge bedrijven te financieren en te helpen om snel een product te ontwikkelen, uit te breiden of meer personeel aan te nemen.

In de praktijk gaat het bij venture capital-investeringen vrijwel altijd om technologiebedrijven.

Kruit droog houden

Het totale bedrag, verdeeld over 134 deals, ligt 17 procent hoger dan in recordjaar 2019. Over heel 2019 haalden jonge techbedrijven circa 1,5 miljard euro op. Dat jaar werd destijds getekend door twee grote uitschieters: boodschappenbezorger Picnic (250 miljoen euro) en biotechbedrijf AM Pharma (116 miljoen euro).

„We hadden verwacht dat het aantal investeringen door corona iets lager zou liggen dan vorig jaar, omdat het nu bijvoorbeeld lastiger is voor start–ups en investeerders om elkaar te ontmoeten”, zegt Golden Egg Check-oprichter Gilles Meijer, „Maar dat blijkt dus niet zo te zijn.”

Uit de cijfers blijkt dat de investeerders rond het uitbreken van Covid-19 hun kruit een tijdje droog hielden: in maart en april liep het aantal deals fors terug, om vervolgens in mei weer sterk op te lopen. De grootste twintig deals van dit jaar vonden allemaal plaats in mei en juni.

Investeerders zeggen dat ze de periode rond maart en april nodig hadden om hun bedrijven door de crisis te helpen loodsen. Nieuwe investeringen werden uitgesteld. „Je ziet dat een aantal sectoren nu druk aan het digitaliseren is”, zegt Eva de Mol van investeringsfonds CapitalT. „Een kans voor investeerders om daar nu op in te zetten.”

In de Verenigde Staten is de trend niet anders, zo blijkt uit cijfers van databureau PitchBook. Daar laten de techbedrijven die al wat langer bestaan en vaker geld hebben opgehaald met dank aan nieuwe investeringsmiljoenen weer recordwaarderingen zien. Groot probleem voor Amerikaanse investeerders is vooral het gebrek aan exits: bedrijven die naar de beurs gaan of worden overgenomen zijn schaars, waardoor investeerders hun belang niet kunnen verzilveren en een gebrek aan liquiditeit dreigt.

Seed-fase

In de VS hebben vooral bedrijven in de seed-fase – ondernemingen die nog helemaal aan het begin staan – moeite om durfkapitalisten over te halen om te investeren. In Nederland is dat al jaren een probleem, ook vóór corona: Nederlandse investeerders staan bekend als conservatief en risicomijdend.

„We kijken nu meer naar het moment waarop de eerste omzet en winst in beeld komen, in plaats van welk bedrijf nu heel hard groeit”, zegt De Mol. „Er zijn zo veel bedrijven die zeggen: we hebben gebruikers, maar geen gebruikers die betalen. Daar zal een investeerder niet snel in stappen.”

Grote uitschieter in de eerste helft van dit jaar was de investering van 35 miljoen euro in Smart Photonics, via een consortium van de Brabantse Ontwikkelings Maatschappij (BOM), Stichting PhotonDelta, KPN Ventures en Innovation Industries. Het bedrijf uit Eindhoven maakt fotonische chips: halfgeleiders die laserlicht produceren en bewerken en essentieel zijn voor het functioneren van toekomstige supersnelle dataverbindingen.

Het onlinemodebedrijf Otrium haalde 24 miljoen euro op. Anywhere365, een bedrijf in klantenservicetechnologie, en softwarebedrijf Roamler waren elk goed voor 20 miljoen euro.

Ook vallen een paar kleinere deals op in de lijst. Een deel daarvan werd gesloten na de uitzendingen van tv-programma Dragons’ Den (WNL) – waarbij jonge ondernemers een idee pitchen tegenover vijf angel-investeerders. Zo staken Pieter Schoen en Shawn Harris, juryleden in het tv-programma, 300.000 euro in onlineoppasplatform Nanny Nina. Een vergelijkbaar bedrag ging naar oLivery, een bezorgdienst voor olijfolie.

Lees ook dit onderzoeksverhaal over tv-programma Dragons’ Den: ‘De onzekere deals van Dragons’ Den’

Tegenover NRC liet het tv-programma vorige maand weten dat van de zeventien deals die in de uitzending werden gesloten, er elf ook echt doorgang vonden. Met de andere kandidaten kwamen de investeerders er, ondanks toezeggingen in de uitzending, toch niet uit.

De cijfers kunnen overigens niet verbloemen dat tal van start-ups door de coronacrisis in grote problemen verkeren. Het kabinet stelde 300 miljoen euro beschikbaar aan zogenoemde Corona Overbruggingsleningingen (COL’s) voor deze sector. Dat geld wordt verdeeld door de Regionale Ontwikkelingsmaatschappijen.

Volgens de laatst beschikbare cijfers hebben 1.800 bedrijven zich voor zo’n lening gemeld. Circa vier op de tien aanvragen zijn gehonoreerd. Veel van de bedrijven die niet in aanmerking komen voor een overbruggingslening zullen dit jaar waarschijnlijk niet overleven.