Ex-topman SBM krijgt milde straf

Smeergeld Didier Keller, een voormalig voorman van SBM Offshore, krijgt in Zwitserland een lage straf voor corruptie na meewerken met justitie.

Didier Keller in 2005, het jaar waarin hij begint met criminele activiteiten.
Didier Keller in 2005, het jaar waarin hij begint met criminele activiteiten. Foto Peter Hilz / HH

Didier Keller, oud-topman van SBM Offshore, krijgt geen gevangenisstraf, hoewel zijn grote rol in een corruptieschandaal is bewezen. De Zwitserse strafrechter heeft de nu 73-jarige Fransman 24 maanden voorwaardelijke celstraf opgelegd en een boete van bijna een half miljoen dollar (430.000 euro). Keller gaat niet in beroep.

De zaak draaide om de omkoping van ambtenaren van een Angolees staatsbedrijf. In totaal werd er bijna zeven miljoen dollar naar hen weggesluisd. Zo werd er voorkomen dat ze in de weg zouden staan bij het sluiten en uitvoeren van contracten door SBM in Angola, bijvoorbeeld door hun vetostemrecht te gebruiken.

SBM is een in Nederland beursgenoteerde multinational met een vestiging in Schiedam. Het bedrijf is gespecialiseerd in de bouw van grote schepen voor de productie en opslag van olie. Keller, sinds 1977 in dienst van het bedrijf en vanaf zomer 2004 voorman van SBM Offshore, begon in februari 2005 met de criminele activiteiten en ging door tot vlak voor hij in 2008 overstapte naar de rol van commissaris.

De rechtbank laat meewegen dat de feiten relatief oud zijn en dat Keller vooral handelde uit financieel belang van het bedrijf, in plaats van uit eigenbelang. Verder speelt voor de rechtbank mee dat hij schuld heeft bekend. De rechtbank kreeg van hem gedetailleerde uitleg over zijn daden en de betrokkenheid van derden. Keller heeft verklaard te willen meewerken aan „volgende gerelateerde” onderzoeken van de Zwitserse autoriteiten. Tegelijk wordt Keller verweten dat het Afrikaanse land kwetsbaar is voor corruptie en het fenomeen er rampzalige economische en sociale gevolgen heeft.

De affaire is slechts een bladzijde van een pijnlijk hoofdstuk voor SBM. Inmiddels is duidelijk dat het bedrijf tussen 1996 en 2011 steekpenningen heeft betaald in ruil voor opdrachten in Brazilië, Angola, Equatoriaal Guinea, Kazachstan en Irak. Het bedrijf heeft al schikkingen getroffen met internationale autoriteiten voor meer dan een half miljard dollar. De Brit Tony Mace, de directe opvolger van Keller, werd in 2018 tot drie jaar cel veroordeeld door een rechter in het Amerikaanse Houston. Hij was betrokken bij omkoopschandalen in Angola, Brazilië en Equatoriaal-Guinea, betalingen van in totaal zo’n 180 miljoen dollar. Ook een voormalige marketingdirecteur van SBM kreeg 30 maanden celstraf voor zijn rol in die zaak.

Kellers handtekening stond vaak onder „spoedbetalingen” om ambtenaren om te kopen

Codes voor ambtenaren

Uit een 42 pagina’s tellende tenlastelegging van de Zwitserse rechtbank blijkt hoe direct Keller betrokken was bij de corruptie. Vaak stond zijn eigen handtekening onder de „spoedbetalingen” die via een omweg bij de Angolese ambtenaren terechtkwamen. De om te kopen ambtenaren kregen een code, bijvoorbeeld „037”. Een tussenpersoon kreeg van Keller bijvoorbeeld zelf een briefje met de uitleg op welke ambtenaar de code betrekking had.

Zo kreeg een bestuurder van het Angolese staatsbedrijf Sonangol vier ton (Amerikaanse dollar) overgeboekt – in vier betalingen van een ton. Zo probeerde het bedrijf te voorkomen dat hij zijn vetostemrecht zou gebruiken toen oliemaatschappij BP tijdens een aanbesteding SBM wilde kiezen voor een grote opdracht. De handtekening van Keller zelf stond onder de opdrachten tot overboekingen.

Keller woont nu in Portugal. Hij lijkt de boete te kunnen betalen: afgaande op de tenlastelegging heeft de Fransman zo’n 7,5 miljoen euro op de bank.