Veiling Nederlandse 5G-frequenties levert 1,23 miljard euro op

5G Staatssecretaris Mona Keijzer (Economische Zaken, CDA) maakte dinsdagavond bekend welke partijen er meededen aan de ‘5G-veiling’. Eerdere frequentieveilingen, in 2012 en 2000, leverden respectievelijk 3,8 en 2,8 miljard euro op.
Foto Rob Engelaar/ANP

De veiling van frequenties voor 5G-netwerken levert de Nederlandse staat 1,23 miljard euro op. Het veilingproces begon op 29 juni en duurde ruim drie weken, langer dan verwacht. In die tijd kroop de prijzen maar iets omhoog; de minimumopbrengst was van tevoren vastgesteld op 915 miljoen euro.

Dinsdagavond maakte Mona Keijzer, staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat (CDA), bekend welke partijen er meededen aan de multibandveiling 2020. Dat zijn de drie bestaande netwerkproviders. VodafoneZiggo betaalde 416 miljoen euro, T-Mobile 400 miljoen euro en KPN ook 416 miljoen.

In de volksmond is dit de ‘5G-veiling’, omdat een van de geveilde radiofrequenties, van 700 MHz, internationaal geldt als standaard voor de nieuwste generatie mobiele netwerken.

T-Mobile, KPN en VodafoneZiggo konden bieden op 700 MHz, 1,4 GHz en 2,1 GHz. De veiling verliep soepel en zonder verrassingen, zei directeur-hoofdinspecteur Angeline van Dijk van Agentschap Telecom. Mona Keijzer was tevreden over de opbrengst. „Zo houden providers ruimte over om te investeren in hun netwerken”, aldus de staatssecretaris.

Het staat providers vrij welke technologie ze gaan gebruiken, maar in de praktijk zullen alle drie de providers deze zomer 5G invoeren. De ‘5G-ready’-abonnementen worden al verkocht.

5G-technologie op lagere frequenties (zoals 700 MHz) levert voor gebruikers weinig snelheidswinst op. Wel geeft de technologie providers meer lucht. De datadoorgifte is efficiënter en met 5G kunnen zendmasten op drukke plaatsen effectiever worden ingezet.

Lees ook: Hoe snel wordt 5G in Nederland en wanneer moet je upgraden?

Datagebruik stijgt met 35 procent

Voor mobiele netwerkaanbieders is voldoende bandbreedte op de juiste frequenties cruciaal. Naarmate het dataverbruik stijgt, krijgen de zendmasten moeite met het verwerken van al het internetverkeer. Vooral onlinevideogebruik neemt toe.

De hoeveelheid data die Nederlanders afnemen blijft explosief stijgen, maakte de Autoriteit Consument en Markt eerder deze maand bekend. In het eerste kwartaal van 2020 werd er 214 miljard megabyte aan data verbruikt. Dat was een stijging van 34,5 procent vergeleken met een jaar daarvoor. Het aantal apparaten dat gekoppeld is aan internet, variërend van auto’s tot alarmsystemen, groeide in Nederland met 35 procent tot 7 miljoen. Uiteindelijk moet het 5G-netwerk meer apparaten dan telefoons gaan verbinden.

Lees ook: Hoe ongezond is 5G?

Minimale opbrengst

In de eerste veilingronde boden deelnemers op beschikbare vergunningen, in de tweede ronde moesten de telecomproviders uitvechten welke volgorde ze in de frequentieband kregen. Die tweede ronde leverde nog eens 11 miljoen extra op. De opbrengst is fors lager dan eerdere frequentieveilingen, in 2012 en 2000. Die leverden respectievelijk 3,8 en 2,8 miljard euro op.

De Nederlandse veiling van 3,5 GHz – die veel meer bandbreedte biedt – moet wachten tot 2022. Die moest later plaatsvinden omdat eerst het satellietstation in Burum moet verhuizen.

VodafoneZiggo wilde niet wachten op de frequentieveiling en activeerde alvast een 5G-signaal op het bestaande 4G-netwerk. De antennes kunnen schakelen tussen beide technologieën, die sterk op elkaar lijken. VodafoneZiggo biedt inmiddels landelijke 5G-dekking.

Ook de andere twee netwerkaanbieders zijn klaar voor activatie van 5G: KPN en T-Mobile gebruiken daarvoor een radionetwerk met Huawei-apparatuur, VodafoneZiggo is gebouwd op Ericssons technologie. Hoe en waarin Chinese technologie in Nederlandse mobiele netwerken zal worden toegestaan, is nog altijd niet precies duidelijk. Een algemene maatregel van bestuur, gepland voor dit najaar, moet uitsluitsel geven. „Maar die analyse die daarvoor nodig is vergt tijd”, zegt Keijzer.

Lees ook: Huawei en het lijntje naar China

Het Verenigd Koninkrijk besloot vorige week Huawei alsnog te weren uit 5G-netwerken. De koerswijzing is ingegeven door nieuwe Amerikaanse exportrestricties tegen Huawei en de verslechterde Brits-Chinese verhoudingen.

Corona vertraagt 5G

In vergelijking met buitenlandse frequentieveilingen was de verwachte opbrengst in Nederland aan de lage kant. In zowel Duitsland als Italië bracht de 5G veiling 6,5 miljard euro op. Finland, het thuisland van netwerkleverancier Nokia, veilde in 2018 al de 3,5 GHz-band en inmiddels ook de 26 GHz-frequenties, geschikt voor ultrasnelle verbindingen op korte afstand. Die frequenties zijn in Nederland nog niet klaar om geveild te worden.

In diverse Europese landen zijn 5G-veilingen uitgesteld wegens de coronacrisis. In België loopt de veiling vertraging op door politieke onenigheid.