Recensie

Recensie Theater

‘Memento Mori’ is een rituele trip naar het levenseinde

Online/live Nineties Productions maakt een digitale reis waarbij de spelers zich overgeven aan hun eigen sterfelijkheid. De trip is een versmelting van theater en computeranimaties.

Als ware illusionisten goochelen de spelers van Nineties Productions met beelden. In Memento Mori verdwijnen lichaamsdelen plotseling en buitelt iemand een gat in. Allemaal dankzij een ‘green screen’, waarop computercreaties geprojecteerd worden. Op het toneel zijn de acteurs in de weer met allerlei groene objecten; op schermen zie je hun performance vermengd met animaties. Ondertussen kijkt een thuispubliek mee naar het eindresultaat van dit digitale gegoochel, via videobelprogramma Zoom.

Memento Mori is een rituele trip door een alternatief universum, waarbij de spelers zich overgeven aan hun sterfelijkheid. In een omgeving van voorbij schietende vormen en kleuren klampen ze zich eerst aan het leven vast. Maar als ze beseffen dat er geen ontkomen aan is, laten ze los. Dan verdwijnt ook hun fysieke vorm: ze zweven stuurloos door een plek waar de tijd niet meer bestaat.

Bij Memento Mori zit het digitale publiek op de eerste rang

Daar grijpen de inhoud en vorm van dit project mooi in elkaar: wie sterft, verliest z’n lichamelijkheid, maar dit gebeurt online in zekere zin ook. Daar bestaan we allemaal uit pixels en wordt een begrip als ‘nabijheid’ vaag. „Somebody, my body, your body, one body”, stampt de sfeervolle soundtrack, die Christiaan Verbeek met de spelers ten gehore brengt. Hypnotiserende beats trekken je dieper de videowereld in.

Memento Mori. Foto Julian Maiwald

De Engelse tekst is gewichtig, met zinnen als „afstand is een concept van de geest” of „als je sterft, weet je alles wat je moet weten”. Daar staat tegenover dat de beelden live worden gemaakt, waardoor niet alles perfect is. Wie de offline performance bijwoont, ziet het gezeul van de acteurs met groene stukken karton of een loopband. Ook online is regelmatig nog net een been te zien, als iemand probeert te verdwijnen onder een groene plaat. Het is geen gelikte film, eindeloos gemonteerd, maar mensenwerk, gemaakt op het moment dat je er naar kijkt.

Bij Memento Mori zit het digitale publiek op de eerste rang. De blikken van de acteurs zijn doorlopend gericht op de camera’s en als iemand langs kruipt om zich in een goede positie te manoeuvreren voor het volgende shot, lijkt het toneelbeeld bijzaak. Daardoor dwaalt je blik toch steeds naar de schermen. Dat sluit naadloos aan bij de thematiek van de voorstelling, maar is toch ook jammer, als je eindelijk weer échte, levende acteurs voor je hebt.