Trumps oorlogsverklaring aan ‘nieuw radicaal links fascisme’

Onafhankelijkheidsdag De president sprak aan de voet van Mount Rushmore over een „genadeloze campagne” en „boze menigten die proberen standbeelden neer te halen” van Amerikaanse staatslieden.

President Trump voor Mount Rushmore onder de uit de berg gehouwen gezichten van vier presidenten.
President Trump voor Mount Rushmore onder de uit de berg gehouwen gezichten van vier presidenten. Foto Saul Loeb/AFP

Met een oorlogsverklaring aan de progressieve protestbeweging in zijn land heeft de Amerikaanse president DonaldTrump de viering van Onafhankelijkheidsdag omgezet in een campagne-evenement voor zijn herverkiezing. Aan de voet van Mount Rushmore in South Dakota, onder de uit de berg gehouwen gezichten van vier presidenten, riep Trump Amerikanen op zichzelf teweer te stellen tegen de „radicale aanslag op onze geschiedenis”. Hij sprak over een „genadeloze campagne” en „boze menigten die proberen standbeelden neer te halen” van Amerikaanse staatslieden.

Voor een publiek van 7.500 mensen schilderde president Trump een beeld dat in grimmigheid deed denken aan zijn inaugurele rede van 2017. Destijds sprak hij van een „Amerikaanse slachting” die was aangericht in de 21ste eeuw. Ditmaal sprak hij van „nieuw radicaal links fascisme” dat „onder de vlag van sociale rechtvaardigheid” Amerikanen wil onderwerpen en hun absolute gehoorzaamheid eist. Dit ‘fascisme’ wordt volgens Trump gekoesterd „in klaslokalen, nieuwsredacties en bestuurskamers” en is „bedoeld de Amerikaanse Revolutie ongedaan te maken”. Hij zei dat „gewelddadig oproer” in de straten van de steden raasde, „in steden die in alle gevallen worden geleid door linkse Democraten”.

Cultuuroorlog

Trump noemde de demonstranten die standbeelden van historische figuren proberen neer te halen – omdat zij die omstreden achten – „kwade, slechte mensen”, die „kinderen proberen te indoctrineren dat zij niet van hun land mogen houden”. Dat is iets dat volgens Trump ingaat tegen „elke sociale of natuurwet”. Met zijn gehamer op het „Amerikaanse gezin als hoeksteen van de Amerikaanse manier van leven” presenteerde Trump zichzelf, precies vier maanden voor de presidentsverkiezingen, als de hoeder van Amerikaanse waarden in een cultuuroorlog die vanuit de linkerflank van de samenleving zou worden ingezet.

In zijn ongeveer drie kwartier durende toespraak bracht Trump de belangrijkste maatschappelijke kwesties van nu niet ter sprake. De gezondheidscrisis door de Covid-19-uitbraak kwam niet aan bod.

Lees ook:Trump kan de geschiedenis niet op pauze zetten

Gouverneur Kristi Noem van South Dakota had vooraf in een tv-interview al gezegd dat het publiek zich geen zorgen hoefde te maken: „Van afstand houden tot elkaar zal geen sprake zijn.” Op de grote tribunes zaten de bezoekers dicht opeen en op de tv-beelden viel te zien dat een kleine minderheid een mondkapje droeg.

Onafhankelijkheidsoorlog

Ook de economische crisis ten gevolge van de epidemie noemde de president niet in zijn toespraak. En het nationale debat over structurele ongelijkheid in zijn land kreeg hooguit aandacht door zijn tirade tegen de gewelddadigste uitwassen van demonstranten en hun „cancel culture”, het zwijgen opleggen van niet-linkse stemmen.

Lees ook dit opinie-artikel van Ian Buruma: Het puriteins geloof van ‘cancel culture’ ontkent de feiten

Zowel gouverneur Noem als president Trump vergeleek de huidige tijd verhuld dreigend met de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog van eind 18de eeuw. Noem onderstreepte dat het „een búrgerleger was dat het machtigste leger ter wereld” [de Britten] had verslagen. Trump zei dat „de Amerikanen hier” pal staan en niet zullen „buigen voor tirannie”. „Onze burgers zullen niet toestaan dat onze geschiedenis, waarden en cultuur van hen worden afgenomen.” En hij onderstreepte nog eens expliciet het recht van Amerikaanse burgers om wapens te dragen.

Tegenover het neerhalen of bevlekken van standbeelden stelde Trump het vooruitzicht van een nieuw nationaal park, dat gevuld zou moeten worden met standbeelden van „Amerikaanse helden”. Hij zal daartoe binnenkort een decreet ondertekenen, zei Trump. Waar het park komt en wie erin zal worden opgenomen, vertelde hij niet. Hij somde in zijn toespraak wel een reeks Amerikaanse grootheden op, van componist Irving Berlin en antislavernijactiviste Harriet Tubman tot zanger Frank Sinatra en bokser Muhammad Ali.