Wetsvoorstel moet discriminatie op de arbeidsmarkt aanpakken

Arbeidsmarktdiscriminatie De ministerraad heeft vrijdag ingestemd met een wetsvoorstel om bedrijven te verplichten om gelijke kansen te bevorderen bij de werving en selectie van personeel.
Staatssecretaris Tamara van Ark van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (VVD) en minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (D66) tijdens het debat in de Tweede Kamer.
Staatssecretaris Tamara van Ark van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (VVD) en minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (D66) tijdens het debat in de Tweede Kamer. Foto Bart Maat/ANP

Werkgevers moeten straks kunnen aantonen dat ze genoeg doen om gelijke kansen te bevorderen bij de werving en selectie van personeel. Dat staat in een wetsvoorstel van staatssecretaris Tamara van Ark (Sociale Zaken en Werkgelegenheid, VVD) waar de ministerraad vrijdag mee heeft ingestemd. Ook wordt van werkgevers verwacht dat ze zich aantoonbaar inzetten om discriminatie op de arbeidsmarkt tegen te gaan.

Grote bedrijven moeten straks schriftelijk kunnen aantonen wat zij doen om gelijkheid op de werkvloer te bevorderen en kleine bedrijven moeten hun werkwijze in eerste instantie mondeling toe kunnen lichten. In tweede instantie kunnen zij ook de verplichting krijgen hun beleid schriftelijk in te dienen. „Gelijke kansen en een eerlijke behandeling op de arbeidsmarkt vormen de basis voor een gezonde en inclusieve samenleving. Dat is in 2020 nog steeds geen vanzelfsprekendheid”, aldus staatssecretaris Van Ark. „Het aanpakken van arbeidsmarktdiscriminatie blijft daarom onverminderd belangrijk.”

Werkgeversorganisatie VNO-NCW ondersteunt het doel van de wet maar vreest voor bureaucratie. „Gelijke kansen zijn essentieel voor mensen, bedrijven en de hele samenleving. Waar we een problemen mee hebben is het middel dat hier wordt gekozen. Zo kan met deze nieuwe wet de surreële situatie ontstaan dat een discriminerende werkgever die een werkwijze op papier heeft gezet vrijuit kan gaan, maar de ondernemer die niet discrimineert maar niets op papier heeft gezet beboet kan worden. Dat is moeilijk uit te leggen en zo dreigt vooral een ‘papieren tijger-exercitie’.” VNO-NRC is wel blij dat het wetsvoorstel is aangepast na eerdere vragen van de organisatie. Daardoor kan een kleine werkgever zijn werkwijze nu ook mondeling toelichten. Een verbetering volgens de werkgeversorganisatie.

Arbeidsmarktdiscriminatie

De wetswijziging wordt na de zomer naar de Tweede Kamer gestuurd. De Raad van State is nog om advies gevraagd. De Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid moet straks gaan toezien op de uitvoering van het beleid. Boetes die door de inspectie worden uitgedeeld worden openbaar gemaakt. Maar voordat bedrijven een boete krijgen, wordt hen eerst de mogelijkheid gegeven het beleid te verbeteren.

Arbeidsmarktdiscriminatie is nog altijd een groot probleem, zo bleek eerder uit onderzoek van het Centraal Planbureau (CPB). Mensen met een niet-westerse migratieachtergrond hebben te maken hebben met blijvend lagere inkomens als gevolg van achterstelling in het onderwijs en op de arbeidsmarkt. Deze inkomenskloof was in 2017 ongeveer net zo groot als in 2003. Daarnaast blijven de verschillen over generaties heen bestaan. Uit recent onderzoek van Panteia, in opdracht van het ministerie van SWZ, bleek dat discriminatie op de arbeidsmarkt tussen 2015 en 2019 wel is afgenomen.