Veiligheidsraad nu toch voor wapenstilstand wegens corona

Verenigde Naties Na maanden intern touwtrekken doet de Veiligheidsraad een beroep op strijdende partijen om tijdelijk de wapens neer te leggen om het virus minder kans te geven.

Vergaderzaal van de VN-Veiligheidsraad.
Vergaderzaal van de VN-Veiligheidsraad. Foto Stephane Lemouton / AFP

De VN-Veiligheidsraad heeft na maanden debat opgeroepen om tijdens de pandemie tot een mondiale wapenstilstand te komen. Dat heeft de Duitse VN-ambassadeur, die deze maand de raad voorzit, woensdag bekendgemaakt.

Secretaris-generaal António Guterres riep op 23 maart, aan het begin van de pandemie, strijdende partijen in de wereld op de wapens tijdelijk neer te leggen om het virus minder kans te geven. Inmiddels hebben 180 landen en twintig gewapende bewegingen hun steun uitgesproken voor de oproep. Om de roep van Guterres meer gewicht te geven moest ook de Veiligheidsraad in een resolutie steun uitspreken. De hoop was dat een resolutie meer druk zou leggen op strijdende partijen om de wapens daadwerkelijk neer te leggen.

China versus VS

Tot teleurstelling van de voorstanders van een resolutie konden vetomachten China en VS het evenwel niet eens worden. China stond erop dat de rol van de WHO in de aanpak van de pandemie genoemd zou worden. De VS wilden dat pertinent niet. President Trump is van mening dat de WHO gefaald heeft en aan de leiband van China loopt. De VS wilden wel graag dat er een oproep tot transparantie in de tekst zou komen. Dat blokkeerde China. In de uiteindelijke tekst wordt noch de WHO noch ‘transparantie’ genoemd.

Door het maandenlange getouwtrek werd de resolutie niet het symbool van solidariteit tijdens een mondiale crisis, maar het symbool van de mondiale machtsstrijd tussen China en de VS en de machteloosheid van de Veiligheidsraad die daar het gevolg van was.

Lees ook deze column over fricties in de Veiligheidsraad

Of de resolutie nu nog enig gewicht in de schaal legt is onduidelijk. Experts vrezen dat het momentum verloren is gegaan. De Duitse ambassadeur Christoph Heusgen stelde in een verklaring desondanks dat de resolutie „een teken van hoop” is voor iedereen die nu in een conflictgebied leeft.

De resolutie doet een beroep op strijdende partijen in Jemen, Syrië, Libië, Zuid-Soedan en Congo om negentig dagen de wapens neer te leggen en de strijd aan te gaan met Covid-19.