Recensie

Recensie Film

‘Never Rarely Sometimes Always’: odyssee met rolkoffer

Drama Abortus blijkt nog altijd een obstakelkoers in de VS, in elk geval voor de 17-jarige Autumn in ‘Never Rarely Sometimes Always’. Dit is een issuefilm over abortus die je nooit als zodanig ervaart, waaruit blijkt dat regisseur Eliza Hittman geweldig goed kan doseren.

Autumn (Sidney Flanigan, rechts) moet naar New York reizen om een abortus te kunnen krijgen. Ze wordt bijgestaan door haar nichtje Skylar (Talia Ryder), in ‘Never Rarely Sometimes Always’.
Autumn (Sidney Flanigan, rechts) moet naar New York reizen om een abortus te kunnen krijgen. Ze wordt bijgestaan door haar nichtje Skylar (Talia Ryder), in ‘Never Rarely Sometimes Always’. Foto Focus Features / Angal Field

Hoe staat het ervoor met het recht op abortus in de VS, bijna een halve eeuw na de baanbrekende gerechtelijke uitspraak Roe vs Wade? Voor een 17-jarig meisje blijkt het een obstakelkoers, laat Never Rarely Sometimes Always zien; een weerbarstige, ontroerende kleine film die met minimale middelen veel suggereert.

We volgen Autumn (Sidney Flanigan) die met haar nichtje Skylar (Talia Ryder) de bus naar New York neemt voor een abortus – in haar staat Pennsylvania heeft ze als minderjarige ouderlijke toestemming nodig. In het eerste shot zien we Autumn op een schoolpodium breekbaar „You got the power of love over me” zingen, en even later een snerende jongen een glas water in het gezicht gooien.

Autumn oogt dromerig maar vastberaden: ze piercet haar eigen neusvleugel met een veiligheidsspeld. Haar jonge moeder legde zich misschien als tiener noodgedwongen neer bij een nurkse vent en een sleep kinderen, zij is dat niet van plan. Als de lokale hulpverlening samenspant om Autumn te laten baren, en pillen en stompen in de buik niet helpen, steelt de pragmatische Skylar geld voor een abortus in het liberale New York.

Lees ook een interview met regisseur Eliza Hittman: ‘Dominante mannelijkheid moeten we niet meer willen’

Regisseur Eliza Hittman viel met Never Rarely Sometimes Always dit jaar zowel op het Sundance Festival als de Berlinale in de hoofdprijzen, en dat is geen toeval. Dit is een issuefilm over abortus die je nooit als zodanig ervaart. Hittman sleept je mee in ondogmatische sociaal-realistische stijl: als het zo uitkomt is ze niet vies van filmmuziek. Haar camera volgt de meisjes grofkorrelig in vrijwel constante beweging: Never Rarely Sometimes Always is een odyssee met rolkoffer van bus naar kliniek en van metro naar karaokebar. In New York blijkt Autumn namelijk al 18 weken zwanger, wat dwingt tot een speciale behandeling en een nacht in de grote stad. Daar neemt een jongeman (Théodore Pellerin) ze op sleeptouw.

Hittman excelleert in schijnbaar terloops registreren van subtiele seksuele pressie en vrouwelijke solidariteit. Je liefde voor de kwetsbare Autumn groeit door een accumulatie van hints. Dat een maatschappelijk werkster die Autumn routineus een vragenlijst afneemt een emotionele climax oplevert, bewijst wel hoe geweldig goed Hittman kan doseren.