Brieven

Brieven 30/6/2020

Woke activisten 1

Eigen gelijk helpt niet

Het gaat wat ver te doen alsof antiracisten geen agenda hebben (Antiracisten eisen niet anders dan zuiverheid in de leer, 27/6), maar politiek filosoof John Gray benoemt wel een zwakke plek van ‘woke’ activisme: het wentelen in het eigen gelijk. Dat is de basis van ‘cancel culture’, een afrekencultuur waarbij activisten publiekelijk druk uitoefenen op werkgevers, uitgevers en adverteerders om mensen hun broodwinning te ontnemen als ze hebben gezondigd tegen het woke-dogma.

Ik steun de boodschap van de antiracismeprotesten van harte, maar cancel culture is een gevaarlijke ontwikkeling. In de VS heeft men volstrekt het vermogen verloren het met elkaar oneens te zijn; dat is lastig samenleven. Die kant moeten we in Nederland niet op. De advertentieboycot tegen Veronica Inside is in dat verband een zorgelijke ontwikkeling. Cancel culture lost niets op. De ‘verkeerde’ mening gaat ondergronds en het debat wordt gesmoord. Echt activisme betekent in gesprek gaan met je tegenstanders. Daarom hulde voor de VI-redactie en Natacha Harlequin voor het gesprek met Johan Derksen.

Woke activisten 2

Hoezo geen droom?

Er mankeert zoveel aan de argumentatie van John Gray dat ik niet goed weet waar te beginnen. Middeleeuwse protestbewegingen, ingegeven door een heel ander levensgevoel dan wij nu hebben, worden vergeleken met de Russische revolutie, de maoïstische beweging in China en de huidige antiracismeprotesten, die gemakshalve ‘woke’ worden genoemd en debet zouden zijn aan de dreigende ondergang van het liberale Westen. Dit is geen appels met peren vergelijken, dit is een hele fruitmand.

Bovendien gaat de schrijver wel erg ver als hij zegt dat de betogers tegen racisme geen toekomstvisie zouden hebben. Ze hebben er wel degelijk een: de droom van Martin Luther King.

Woke activisten 3

Meer afstand geboden

In alle vergelijkingen met historische burgerbewegingen is voor deze lezer niet duidelijk geworden wie of wat de ‘woke’ generatie nu eigenlijk is. Versterkt door de foto’s van beschadigde gebouwen in Minneapolis, na het oproer dat volgde op de dood van George Floyd, kreeg ik er in elk geval een zeer somber en onheilspellend gevoel bij. Dat past niet bij het in meerdere opzichten veelkleurige beeld dat ik kreeg van de menigten die de afgelopen weken demonstreerden op pleinen, velden en bruggen. Als historisch onderlegd filosoof zou John Gray zich bovendien af kunnen vragen of het enkele weken na de tragedie in Minnesota niet erg vroeg is om zulke verregaande historische vergelijkingen te maken. Gebrek aan afstand is precies wat ontbreekt aan zijn bijdrage.

Viruswaanzin

Blijf ze weerspreken

Dat de coronaregels knellen, is een dilemma waar we allemaal mee om moeten gaan. Complottheorieën verspreiden zich snel via digitale media, in de krant werden die niet volledig in woord en beeld weerlegd (‘Shit, ik ben politiek activist geworden’, 26/6). Graag had ik het letterlijke verslag gelezen van Willem Engel, de oprichter van Viruswaanzin, in de rechtbank: deze waanzin-goeroe beweerde daar dat in Nederland slechts zo’n tachtig mensen zijn overleden aan Covid-19 en dat er zoveel uitbraken zijn in slachthuizen doordat de koeien zijn geïnjecteerd met het coronavaccin en zo de werknemers besmetten. Het is duidelijk bij wie de waanzin zit.

Correcties/aanvullingen

Biobrandstof

In het artikel ‘KLM is misleidend over gebruik van biobrandstof’ (26/6, p. E6) staat dat het aandeel biobrandstof in het totale kerosineverbruik van KLM 0,05 procent is. Het aandeel is 0,18 procent.