‘Sportscholen open, maar zingen is nog gevaarlijk?’

In Mediavreters vertellen mensen wat ze kijken, lezen, luisteren en liken.

Foto Sjaak Verboom; illustratie Anne Caesar v. Wieren

Elisabeth Blom (43) is koordirigent en zangeres. Ze startte samen met andere dirigenten de petitie Laat Ons Zingen. „In koren zingen 1,7 miljoen mensen. Vanaf maart mogen zij niet meer binnen repeteren. Professionele koren kunnen dat inmiddels wel, maar alleen met drie meter onderlinge afstand. Koorconcerten geven mag sowieso niet. Het voelt scheef: sportscholen kunnen straks open, vliegen mag weer, maar samen zingen is nog steeds ‘gevaarlijk’? Nu dreigen koren om te vallen. We lijken te vergeten: het gaat om ontzettend veel werk. De schadeposten voor de cultuursector zijn enorm. Het voelt alsof het kabinet ons, de cultuursector, wegzet als iets overbodigs.

„Het gros van mijn opdrachten als sopraan is tot en met december gecanceld: een enorme klap. Het grootste deel van mijn jaarinkomen valt weg. En ik ben niet alleen, veel mensen gaan op deze manier failliet. Het middel lijkt me erger dan de kwaal, terwijl de druppels bij zingen niet veel verder komen dan spreken. Om risico te ondervangen kunnen repetities dus anders worden ingericht. Sportscholen beroepen zich op hun belang voor de gezondheid en mogen eerder open, maar vlak zingen niet uit. Het draagt bij aan je immuunsysteem, geeft energie, houdt je scherp.”

‘Als dirigent begeef je je op het fantastische snijvlak van het muzikale en het sociale. Wanneer ik na samen repeteren mensen met hart, ziel, concentratie en overgave zie zingen, ben ik heel gelukkig. De rol van zanger in een koor of dirigent voor het koor is anders. Wel versterken die ervaringen elkaar. Als zanger in het koor ken ik mijn plek, ik volg op wat de dirigent zegt. Als dirigent stel ik me anders op. Dan moet ik iedereen meekrijgen. Ik ben goed in lichaamstaal lezen. Dat komt van pas om de zangers te betrekken in wat ik voor ogen heb met een uitvoering.

„Voor mij is zingen iets spiritueels. In elke noot moet connectie met emoties zitten. Alleen dan kan de zanger de ziel van de luisteraar raken. Na twee maanden de stilte tijdens corona luisterde ik de Hohe Messe van Bach. Tranen stroomden over m’n wangen, zo overweldigend mooi. De bron van alle muziek is voor mij stilte of het bos met een diversiteit aan vogels. Dat is het ultieme concert van de natuur. Ik geniet van de boeken van Maarten ’t Hart. Hij en ik delen een diepe passie voor klassieke muziek en de natuur. In zijn werk lees ik dat terug. En ik vind het prettig dat hij een tikkie wereldvreemd is, of eigenwijs, net hoe je ’t bekijkt.

„Mijn werk is geweldig door de overstelping met muziek. Ik was eigenlijk jongerenwerker en werd gevraagd een kinderkoor te dirigeren. Daar viel alles op z’n plaats. Ik wist: hier wil ik voor werken. Pas op mijn 28ste begon ik met een studie koordirectie aan het Conservatorium. Vrij laat, dus ik heb lang gevoeld dat ik keihard moest rennen. Als professional bij topkoren en orkesten wordt altijd het beste van je verlangd. Dat zie ik ook terug in de documentaire over dirigent Jaap van Zweden, Een Hollandse Maestro. Zijn perfectionisme is voor mij herkenbaar en soms ook tenenkrommend om te zien. Hij bereikt wel de wereldtop door zijn talent en onvoorstelbare werkethos.”