Reprimande voor regering-Trump: Hof bepaalt dat ‘Dreamers’ mogen blijven

Hooggerechtshof Een populaire regeling die jonge, illegale migranten de kans gaf om te kunnen wonen, werken en studeren is door de regering-Trump op onzorgvuldige wijze stopgezet. De Dreamers kunnen voorlopig niet uitgezet worden.

Dreamers protesteren voor het Hooggerechtshof in Washington, dat donderdag bepaalde dat de regeling die hun verblijf in de VS gedoogt op onzorgvuldige wijze is gestaakt door de regering-Trump.
Dreamers protesteren voor het Hooggerechtshof in Washington, dat donderdag bepaalde dat de regeling die hun verblijf in de VS gedoogt op onzorgvuldige wijze is gestaakt door de regering-Trump. Foto Manuel Balce Ceneta/AP

Een gedoogregeling voor zeker 700.000 migranten die als kind zonder juiste verblijfspapieren naar de VS kwamen, is door de regering-Trump op onjuiste wijze stopgezet. Dit heeft het federale Hooggerechtshof in Washington donderdag bepaald. De honderdduizenden zogenoemde ‘Dreamers’ hoeven hierdoor voorlopig niet te vrezen voor deportatie naar hun geboorteland.

Het vonnis is een tik op de vingers voor de regering-Trump, die in september 2017 na lang talmen besloot om de door de vorige president Obama ingevoerde DACA-regeling niet te verlengen. Het was nooit de vraag of de regering dit besluit mocht nemen (dat mag ze), maar of ze dit op juiste wijze deed.

Dit laatste was volgens vijf van de negen rechters niet het geval. Zij onderschrijven de klacht van migrantenorganisaties dat de toenmalige interim-minister van Binnenlandse Veiligheid „op arbitraire en onvoorspelbare wijze” handelde. Een enkele rechter, Sonia Sotomayor, nam daarnaast een minderheidsstandpunt in dat ze het besluit ook als discriminatoir veroordeelt. De andere acht onderschreven dit niet.

Populaire regeling

Als Trump DACA echt wil beëindigen, kan hij dit opnieuw proberen, maar het is de vraag of hij dat vlak voor de presidentsverkiezingen van november nog aandurft. De regeling voor de Dreamers geniet, zeker voor Amerikaanse begrippen, brede steun in de samenleving – ook onder kiezers van Trumps eigen Republikeinse partij. De jonge migranten kunnen dankzij deze status legaal werken en studeren in de VS en gelden veelal als modelburgers.

Die populariteit van DACA maakt het terugdraaien ervan electoraal riskant. In politiek Washington werd wel gespeculeerd dat Witte Huis-adviseur Stephen Miller (die Trumps migratiebeleid uitstippelt ) het besluit met opzet onzorgvuldig vormgaf. Dit in de wetenschap dat het juridische aanvechten ervan jaren zou gaan duren. In de tussentijd zou Trump naar zijn harde kern van kiezers die tegen migratie zijn, dan wel zijn fermheid hebben getoond.

De afgelopen drie jaar mochten de Dreamers gewoon in het land blijven. Ook konden ze aanvragen blijven indienen voor verlenging van hun status, die is steeds twee jaar geldig.

Conservatief blok niet zo hecht

De uitspraak van donderdag is de tweede nederlaag binnen één week voor conservatieven in de VS. Maandag oordeelde het Hof al dat lhbt’ers door hun werkgever niet ontslagen mogen worden op grond van hun seksuele geaardheid. Dit vonnis werd door een ruime meerderheid van zes rechters ondertekend, onder wie Neil Gorsuch, die in 2017 door president Trump werd voorgedragen als opvolger van de overleden, zeer rechtse rechter Antonin Scalia.

De Republikeinen leunen electoraal sterk op evangelisch-christelijke kiezers (circa 30 procent van het Amerikaanse electoraat). Hun hoop was dat Gorsuch de conservatieve factie van het Hof zou schragen. Tot hun schrik stemde hij maandag echter – samen met de meer gematigde opperrechter John Roberts – met het progressieve smaldeel mee. Gorsuch was zelfs penvoerder van het lhbt-vonnis.

Deze termijn, die loopt tot in de zomer, staan nog enkele cruciale uitspraken op de rol van het Hof. Onder meer over restricties voor abortusklinieken, religieuze vrijheid en de vraag of president Trumps privéfinanciën gedagvaard kunnen worden door het Congres en het OM.