Aantal coronapatiënten op de IC stijgt weer: wat zegt dat?

Voor de derde dag op rij steeg het aantal coronapatiënten op de intensive care. Geen reden voor paniek, stelt Ernst Kuipers van het Landelijk Netwerk Acute Zorg.

Foto Ilvy Njiokiktjien

62 dagen daalde het aantal coronapatiënten op de intensive care bijna onafgebroken. Tot afgelopen weekend. Maandag steeg het aantal patiënten met Covid-19 op de IC’s voor de derde dag op rij, blijkt uit cijfers van het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding. Wat zegt dat?

Allereerst: het gaat om kleine aantallen. Zaterdag steeg het aantal IC-patiënten met vier, zondag met twee, maandag was er een stijging van acht patiënten. Dat aantal kunnen de IC’s makkelijk aan, stelt Ernst Kuipers van het Landelijk Netwerk Acute Zorg. Er liggen nu nog 87 coronapatënten op de IC’s, op het hoogtepunt van de crisis waren dat er ruim 1.400. Sinds zaterdag liggen er bovendien 37 patiënten minder op de intensive care, omdat meer mensen met andere kwalen de IC verlieten. Geen reden tot paniek dus, stelt Kuipers. „Maar het benadrukt wel de noodzaak om goed te monitoren.”

Meer besmettingen Zeeland en West-Brabant

De besmettingen zijn waarschijnlijk rond 1 juni – de dag waarop de coronamaatregelen werden versoepeld – ontstaan, want er zit gemiddeld twee weken tussen een besmetting en een opname op de IC. Zes van de veertien opnames vonden plaats in de regio Zuidwest-Nederland (Zeeland en West-Brabant). De GGD’s vonden daar de afgelopen week ook meer besmettingen, vertelt Kuipers: eerder waren het er twintig tot veertig per week, nu honderd.

Dat zijn niet de mensen die nu op de IC liggen, benadrukt Kuipers. Mogelijk is er over een of twee weken daarom weer een piekje in het aantal ziekenhuisopnames in de regio. Tot nu toe zijn zulke uitbraken steeds terug te voeren op bijeenkomsten waar mensen „veel contacten” hebben, bijvoorbeeld op werk of in het openbaar vervoer. Waar dit piekje vandaan komt, wordt nog onderzocht.

Zolang duidelijk is waar de pieken vandaan komen, is er geen reden om de maatregelen weer op te schalen, stelt Kuipers.

Geen alarmbellen

De stijging ligt ook nog ruim onder de 'signaalwaarde' die het RIVM heeft vastgesteld. De alarmbellen gaan af als er binnen drie dagen minimaal dertig IC-opnames zijn; afgelopen drie dagen waren het er veertien.

Lees ook: Het gevaar van de coronamaatregelen afschalen: de epidemie laat zich lastig meten

Ook de andere parameters wijzen nog niet op een nieuwe uitbraak: ondanks het verruimde testbeleid - sinds 1 juni kan iedereen met klachten zich laten testen op Covid-19 - lijken er nauwelijks extra besmettingen geconstateerd. Het aantal schommelt sinds 1 juni tussen de honderd en tweehonderd gevallen per dag, net als in mei. Op het hoogtepunt van de epidemie waren dat er meer dan 1.300 per dag, terwijl toen niet iedereen in aanmerking kwam voor een coronatest. Ook het aantal ziekenhuisopnames laat geen noemenswaardige stijging zien.

Onzeker reproductiegetal

Wel zijn er enige zorgen over de het reproductiecijfer R, dat aangeeft hoeveel anderen een zieke gemiddeld aansteekt. Als dat getal boven de 1 komt, kan dat tot een nieuwe uitbraak leiden. De laatste betrouwbare schatting die het RIVM geeft, dateert van 22 mei: toen lag de R op ongeveer 0,85. Maar in het hemelvaartsweekend piekte de R een paar dagen boven de 1 en sindsdien zijn de onzekerheidsmarges zo groot dat het RIVM niet durft te schatten hoe groot de R is.