Corona-advies Roemer: geef arbeidsmigrant eigen slaapkamer

Arbeidsmigranten Onder arbeidsmigranten zijn coronabrandhaarden ontstaan. Een ‘aanjaagteam’, geleid door oud SP-leider Emile Roemer, adviseert het kabinet arbeidsmigranten te registeren en een eigen slaapkamer te geven.

Emile Roemer, burgemeester van Heerlen en leider van het ‘Aanjaagteam bescherming arbeidsmigranten’.Foto Jeroen Jumelet /ANP
Emile Roemer, burgemeester van Heerlen en leider van het ‘Aanjaagteam bescherming arbeidsmigranten’.Foto Jeroen Jumelet /ANP

Arbeidsmigranten die risico lopen op besmetting met het coronavirus moeten zo snel mogelijk een eigen slaapkamer krijgen. Dat adviseert het ‘Aanjaagteam bescherming arbeidsmigranten’ donderdag aan het kabinet, om zo coronabesmettingen bij arbeidsmigranten zoveel mogelijk te voorkomen. Door de woningkrapte zouden arbeidsmigranten tijdelijk in hotels gehuisvest moeten worden, staat in het advies, waar het kabinet begin mei om had gevraagd.

In Nederland werken naar schatting 400.000 arbeidsmigranten uit de Europese Unie, voornamelijk Polen, Roemen en Bulgaren. Dat er problemen zijn met hun huisvesting en arbeidsomstandigheden is al vele jaren bekend, maar door de coronacrisis is dit nu urgent geworden.

Slachthuizen en fruitbedrijven

De afgelopen weken zijn verschillende coronabrandhaarden ontstaan onder arbeidsmigranten. Enkele slachthuizen moesten in mei sluiten nadat bekend werd dat een groot deel van de voornamelijk buitenlandse uitzendkrachten besmet was met het coronavirus. Deze maand was het raak bij twee fruitbedrijven in Geldermalsen en Enspijk, waar in beide gevallen 11 procent van de geteste werknemers het virus bleek te hebben.

Waardoor de coronabesmettingen onder arbeidsmigranten precies zijn ontstaan is onduidelijk. Wel lopen arbeidsmigranten risico omdat ze vaak dicht op elkaar worden gehuisvest door hun werkgever. Ze delen slaapkamers met meerdere personen, worden samen in busjes naar hun werk vervoerd en werken veelal in groepen.

Lees ook: Hoe Roemenen onder barre omstandigheden werken in Nederlandse slachthuizen

Het aanjaagteam, onder leiding van oud SP-leider Emile Roemer, nu burgemeester van Heerlen, stelt dat arbeidsmigranten ieder een eigen slaapkamer moeten krijgen, tenzij ze een relatie hebben. Is dat niet mogelijk vanwege krapte op de woningmarkt, dan zouden arbeidsmigranten maximaal met twee personen op een kamer mogen verblijven, maar dan moeten ze daar wel anderhalve meter afstand kunnen houden.

Die afstand moet ook aangehouden worden in het vervoer: arbeidsmigranten die bij elkaar wonen gelden niet als één huishouden en mogen dus niet samen in een auto of busje.

Arbeidsmigranten werken vaak voor een uitzendbureau dat naast werk ook huisvesting en zorgverzekering regelt. Dat maakt hen sterk afhankelijk van deze werkgever. De werknemers wisselen vaak van werkplek, moeten regelmatig gedwongen verhuizen en als hun werk ophoudt, verliezen ze vaak ook hun onderdak en zijn ze ook hun verzekering kwijt.

Meer zelfbeschikking

Het aanjaagteam wil hier een einde aan maken. Arbeidsmigranten moeten zelf kunnen beschikken over hun zorgpasje en polis, als ze ziek zijn mogen ze niet hun huis uitgezet worden, en als hun werk ophoudt moeten ze „voor een bepaalde periode” verzekerd blijven.

Om misstanden tegen te gaan wil het aanjaagteam dat er op den duur één centraal informatiepunt komt waar arbeidsmigranten in hun eigen taal antwoord kunnen krijgen op vragen en klachten kunnen indienen.

Lees ook: Uitzendbranche moet weer veilig worden voor arbeidsmigranten

Het aanjaagteam pleit verder voor registreren van de contactgegevens van arbeidsmigranten in Nederland. Uitzendbureaus houden hun precieze verblijfplaats en werkplek nu lang niet altijd bij. Om verspreiding van het coronavirus tegen te gaan is van belang dat arbeidsmigranten snel bereikt kunnen worden via e-mail of telefoon, bijvoorbeeld om ze te testen of te vragen in quarantaine te gaan.

Roemer hoopt nog voor de zomer met een vervolgadvies te komen met structurele oplossingen voor de positie van arbeidsmigranten in Nederland. Daarin wil hij vooral aanbevelingen doen om een einde te maken aan de louche uitzendbureaus die misbruik maken van de kwetsbare positie van arbeidsmigranten.