Analyse

Brexit Britain? Voor Unilever geen probleem

Verenigd Koninkrijk Unilever wilde de vestiging van het hoofdkantoor nooit tot een politieke kwestie maken. Maar los van de Brexit staat de keuze voor Londen niet.

Het Unilever kantoor in Londen.
Het Unilever kantoor in Londen. Foto Hannah Mckay / Reuters

In 2018 was premier Mark Rutte, achteraf gezien nogal voorbarig, „heel blij” dat „prachtbedrijf” Unilever voor Nederland koos. Nu is het de beurt aan Alok Sharma „delighted” te zijn. De Britse minister van Economische Zaken beschouwt de keuze van het Brits-Nederlandse Unilever, om te opteren voor een Angelsaksische identiteit, als „een duidelijke stem van vertrouwen in het Verenigd Koninkrijk”.

Lees ook: Den Haag blijft bedremmeld achter na ontknoping hoofdkantoorsoap Unilever

Het is een uitspraak van Sharma over de Brexit zonder het woord Brexit te noemen. Inderdaad heeft Unilever tot nu toe altijd gezegd dat de hoofdkantorendiscussie losstaat van de Brexit. Maar het huidige besluit, ook al probeert Unilever er geen politieke kwestie van te maken, kan niet geheel los worden gezien van de situatie waarin Engeland zich bevindt. Unilever is een multinational met mondiale aanvoerroutes en afzetmarkten en zal dus beperkt hinder ondervinden van de Brexit. Maar de economische toestand en de politieke dynamiek, in een land waar het hoofdkantoor zich bevindt, dat maakt wel degelijk uit.

In 2018 zei oud-topman Paul Polman slechts in bedekte termen dat hij geen heil zag in de Brexit en het gedachtegoed van de Conservatieve premier Theresa May. Plannen om migratie aan banden te leggen vond hij problematisch als dat Unilever belemmerde geschikt personeel te werven. „Daar moet een goed debat over mogelijk zijn”, zei Polman toen. Met May kon hij dat debat niet voeren. Zij deed niet aan innige contacten met het bedrijfsleven, in tegenstelling tot Rutte die wel opnam als Unilever belde.

De Brexit zal hoe dan ook de toekomst van de Britse economie en maatschappij mede bepalen. Vorige week bleek dat de onderhandelingen tussen de EU en het VK over een nieuw handelsakkoord stroef verliepen. De kans is groot dat de gesprekken klappen, met een snoeiharde Brexit tot gevolg eind 2020. Werkgeversorganisatie Confederation of British Industry, waar Unilever lid van is, probeert momenteel de druk op de regering van Johnson juist op te voeren om toch een deal met de EU te sluiten, gezien de desastreuze gevolgen van de coronacrisis. „Bedrijven hebben geen tijd om zich voor te bereiden op een No Deal-Brexit”, waarschuwde CBI-directeur Carolyn Fairbairn. Unilever vond het opvoeren van dit soort druk kennelijk niet nodig.

Hoe graag de top van het bedrijf ook doet alsof de wereld van de politiek en de Brexit niet hun terrein is – dat keuze voor Londen „gewoon praktisch is” (dixit financieel topman Graeme Pikethly) – het besluit wordt door Brexiteers wel gevierd als een overwinning. „Alle alarmistische berichten over de Brexit blijken onjuist”, zei Daniel Kawczynski, een Conservatief Lagerhuislid. En: zie je wel, de Remainers die waarschuwden voor een leegloop krijgen ongelijk, is de teneur van pro-Brexit-politici op Twitter. Johnson zal moeten waarmaken dat het VK na december dit jaar – als de overgangstermijn van uittreden verstrijkt– een gunstige vestigingslocatie is: een plek waar de slimste juristen en meest vindingrijke boekhouders willen werken, waar zakelijk Europa samenkomt om dealtjes te sluiten. In die zin vraagt het bestuur van Unilever de aandeelhouders nu al blind te tekenen voor Brexit Britain.