Opinie

Hoe wreed dat Scapino nu niet kan terugvechten

Cultuurbeleid Het balletgezelschap Scapino wordt bedreigd door een negatief advies van de Raad voor Cultuur. Muzikant weet wat Scapino waard is en betreurt dat.
Henk Hofstede: ‘Circusje voor Ed’. Illustratie Henk Hofstede
Henk Hofstede: ‘Circusje voor Ed’. Illustratie Henk Hofstede

Het lijkt op een speelgoedwinkel in Londen, vol met poppenhuizen, treinen die rondrijden door Duitse landschappen met Fallerhuisjes en tunnels, race-auto’s op zwarte kronkelende racebanen, kleine gekleurde drones die om je hoofd cirkelen. Ik ben nog een klein jongetje en loop erdoorheen en het is een droom of een nachtmerrie. Middenin de winkel staat een speeldoos met een danseres, ze draait rondjes op de melodie van ‘Michelle’ van The Beatles. Ik druk op de knop van de speeldoos en de ballerina stopt. De hele winkel stopt. Er is geen geluid meer en alle lichten gaan uit.

Ik dacht aan deze droom toen ik hoorde van het advies van de Raad voor Cultuur om Scapino Ballet Rotterdam geen subsidie meer toe te kennen.

Ik ken Scapino. Artistiek leider Ed Wubbe was al jaren een bewonderaar van de muziek van de Nits, de band waar ik toe behoor. Hij liet weten dat het zijn grootste wens was om voor het 70-jarige jubileum van Scapino een voorstelling met ons te maken. Scapino en de Nits begonnen eraan te werken en ik stuurde Ed ter inspiratie soms een tekening of een afbeelding. Bijvoorbeeld een serie foto’s van het miniatuur circus van Alexander Calder, de Amerikaanse kunstenaar. De voorstelling zou de vorm van een circus krijgen, met een piste en dansers en acrobaten en de Nits. Zo ontsprong onze voorstelling TING!, in 2016.

Eén prachtige machine

Wij hadden onze zinnen gezet op het schrijven van nieuwe muziek, maar Ed overdonderde ons met een eigenzinnige keuze uit ons oeuvre. De eerste repetities met de dansers in de studio van Scapino in Rotterdam waren een beproeving. We kwamen erachter dat de dansers hadden gerepeteerd met live opnames van onze songs en het bleek dat wij ze inmiddels anders speelden. We moesten opnieuw onze liedjes leren spelen en tellen en kijken. Nog nooit in ons bestaan hebben we zo veel gerepeteerd. Maar uiteindelijk bij de voorstellingen klopte het als een bus en was het één prachtige machine.

Het was een moedige keuze van Scapino om een band als de Nits te kiezen voor zo’n grote onderneming. Er zijn talloze veel commerciëlere artiesten die bij voorbaat een grotere publieksgarantie zouden geven, maar er was tijdens het hele proces nooit enige twijfel aan de keuze van Ed. Het was een riskante onderneming met veel obstakels. Een grote vervallen, lekkende gashouder in Rotterdam als locatie, met de akoestiek van een zeppelin-hangar. Een maand lang zes dagen in de week spelen, bij een zeer aarzelende voorverkoop van de kaartjes.

Raad voor Cultuur kiest voor subsidie aan nieuwkomers

Uitverkocht

Maar meteen na de première ging Ting! als een lopend vuurtje. Alle voorstellingen waren uitverkocht en we speelden op zondag nog eens extra, in de middag.

Ik stond van het begin af aan verbaasd over de energie en passie van de dansers en acrobaten tijdens de repetities. Ook tijdens de slopende weken in de gashouder trof ik het hele team ’s ochtend al aan met oefeningen en repetities. We hebben twee jaar later alles nog een keer gedaan in het Amsterdamse Carré en in de Nieuwe Luxor in Rotterdam. Ook nu weer waren alle voorstelling in korte tijd uitverkocht.

Hoe geweldig is het om op je fiets te stappen en naar Carré te rijden en daar dagenlang voor een volle zaal te spelen met zo’n bijzonder team. Want dat viel me ook meteen op, hoe internationaal de samenstelling van het gezelschap is en hoe divers. Met ballerina Bonnie Doets als voorbeeld hoe je met glans ouder wordt in de dans.

Voor mij was deze samenwerking ook de kennismaking met dans. Ik ging heel weinig naar balletvoorstellingen, ook door mijn eigen volle speelschema met de Nits. Vanaf het begin van onze samenwerking met het Scapino werden we uitgenodigd om hun voorstellingen te bekijken en ik kwam terecht in een nieuw avontuur met onder andere de spannende Twools- uitvoeringen, in samenwerking met jonge choreografen en componisten, maar ook met hun dansprojecten met mensen die lijden aan de ziekte van Parkinson.

Michelle, ma belle

Hoe wreed is het om je subsidie te verliezen, nu, in een tijd waar je alleen voor een handjevol mensen mag optreden, terwijl je anders overal voor volle zalen zou spelen om overeind te blijven en terug te vechten.

Ik druk weer op de knop van de speeldoos en de danseres gaat draaien. „Michelle, ma belle… sont des mots qui vont tres bien ensemble...”

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.