Berlijn reageert gelaten op vertrek van Amerikaanse troepen, meer kritiek in VS

NAVO President Trump wil eenderde van de Amerikaanse troepen uit Duitsland terugtrekken. Met ergernis over Merkel, die onlangs weigerde naar de VS te komen voor de G7, zou het niets te maken hebben.

Trump en Merkel tijdens de NAVO-top in 2019.
Trump en Merkel tijdens de NAVO-top in 2019. Foto Christian Hartmann/AFP

In Berlijn is teleurgesteld maar gelaten gereageerd op het voornemen van president Trump om het aantal Amerikaanse militairen in Duitsland met bijna een derde te verminderen. De hardste kritiek op het plan, waarover Amerikaanse media vrijdagavond berichtten, kwam uit de Verenigde Staten.

De VS willen binnen drie maanden 9.500 van hun 34.000 militairen uit Duitsland weghalen. Ook wil Trump vastleggen dat er nooit meer dan 25.000 manschappen gelegerd zullen zijn, wat bij grote militaire NAVO-oefeningen een probleem kan zijn.

De betrekkingen tussen de VS en Duitsland – en tussen Trump en bondskanselier Merkel – zijn al jaren uiterst koel. Een zegsman van de Amerikaanse regering ontkent dat het besluit een reactie is op de recente weigering van bondskanselier Merkel deze maand midden in de coronacrisis voor de G7 af te reizen naar de Verenigde Staten. Het plan zou maanden zijn voorbereid.

Trump heeft vaak geklaagd dat Duitsland te weinig geld aan defensie besteedt. Ook heeft hij herhaaldelijk duidelijk gemaakt dat hij, mede daardoor, niet veel vertrouwen heeft in de NAVO.

„Gevaarlijk”, noemde Liz Cheney, Republikeins lid van het Huis van Afgevaardigden (en dochter van de oud-vicepresident), de gedeeltelijke terugtrekking van Amerikaanse troepen uit Duitsland. „Een kolossale fout”, volgens Ben Hodges, voormalig bevelhebber van het Amerikaanse leger in Europa.

Veiligheidsexport Richard Haass noemt de Amerikaanse militaire aanwezigheid in Duitsland „een investering in vrede”. Vermindering van het aantal troepen zou Rusland in de kaart spelen en de betrouwbaarheid van de VS als bondgenoot ondergraven.

De Verenigde Staten hebben nu zo’n 34.500 militairen in Duitsland. Op het hoogtepunt van de Koude Oorlog waren dat er 270.000, de afgelopen decennia is het aantal in stappen teruggebracht. De Russische annexatie van de Krim in 2014 heeft geleid tot herwaardering en versterking van Amerikaanse troepen in Europa. Ze dienen, samen met troepen van andere NAVO-landen, onder meer ter afschrikking van militaire avonturen van Rusland in het NAVO-gebied.

De Amerikaanse luchtmachtbasis Ramstein, in Rijnland-Palts, gebruiken de Amerikanen daarnaast intensief voor operaties in Afrika en het Midden-Oosten. Ook het nabij gelegen militaire ziekenhuis in Landstuhl, het grootste Amerikaanse militaire hospitaal buiten de VS, is voor operaties van de Amerikaanse strijdkrachten van groot belang.

Lees ook:De NAVO hersendood is geen optie voor Duitsland

In Stuttgart bevindt zich het hoofdkwartier van het US European Command (EUCOM), van waaruit Amerikaanse militairen in 51 voornamelijk Europese landen gecoördineerd worden. Deze en andere bases in Duitsland bieden ook werk aan Amerikaans en Duits burgerpersoneel.

De Amerikaanse regering zou Duitsland niet op de hoogte hebben gesteld van het besluit, dat ook nog niet officieel is aangekondigd. Maar al een jaar geleden dreigde de Amerikaanse ambassadeur in Duitsland tot woede van Berlijn met verplaatsing van troepen naar Polen.

De Duitse minister van Buitenlandse Zaken Heiko Maas noemt de betrekkingen met de Verenigde Staten in Bild am Sonntag „ingewikkeld”, maar „we zijn nauwe partners in het transatlantisch bondgenootschap” (de NAVO).

Als het inderdaad tot het vertrek van een deel van de troepen komt, aldus Maas, „dan nemen wij daar kennis van”. Hij onderstreepte dat de Amerikaans-Duitse militaire samenwerking „in belang van beide landen” is.

De voorzitter van de Buitenlandcommissie van de Bondsdag, Norbert Röttgen, zei dat een gedeeltelijke terugtrekking van Amerikaanse troepen „betreurenswaardig” zou zijn.