Berio met aardbeien: er zijn weer concerten in het Muziekgebouw aan ‘t IJ

Reportage Hoe ga je als concertzaal om met social distancing? Het Muziekgebouw aan ’t IJ introduceerde dit weekend een nieuw format: terrasconcerten.

Concert op 6 juni door musici Asko|Schönberg tijdens dinerconcert in Muziekgebouw aan ´t IJ, Amsterdam. Foto Andreas Terlaak
Concert op 6 juni door musici Asko|Schönberg tijdens dinerconcert in Muziekgebouw aan ´t IJ, Amsterdam. Foto Andreas Terlaak

De formule lag al wat weken te rijpen. Hoe ga je als concertzaal om met social distancing? Door out of the box te denken. In concertzalen mogen de hele maand juni nog maar dertig toeschouwers per keer aanwezig zijn. Maar op terrassen bestaat, mits een afstand van anderhalve meter wordt nageleefd, geen beperking van het bezoekersaantal.

Het Muziekgebouw aan ’t IJ heeft een van de allermooiste terrassen van Amsterdam: groot, breed, in de avondzon én aan het water. Zo was het idee snel geboren: zomerse terrasconcerten voor maximaal 140 mensen, met een dj als extraatje en alles ontspannen te beluisteren vanaf een tafeltje – voor borrel of diner.

Terrasconcerten zijn er de hele zomer nog, op de vrijdag en de zaterdag. „Ze voorzien in een dubbele behoefte”, zegt directeur Maarten van Boven. „Musici staan te springen om weer te spelen voor publiek. En veel Nederlanders blijven dit jaar thuis, en gaan niet op vakantie naar het buitenland.” Het helft van de 24 live-concerten zal gewijd zijn aan de core business van het Muziekgebouw: eigentijdse klassieke muziek. Een kwart aan jazz en impro, een kwart in samenwerking met De Meervaart.

Verjaardag Louis Andriessen

Tijdens de aftrap staat zaterdag componist Louis Andriessen centraal, die die dag zijn 81ste verjaardag viert.

Regen striemt in grijze flarden over het IJ, de palmboompjes op het terras wuiven bijna horizontaal mee met windkracht 5. „Het concert is vandaag binnen in het restaurant”, wijst directeur Van Boven. „Waar mogelijk zullen we dat bij slecht weer doen, en er in de programmering ook rekening mee houden.”

En zo zijn de geplande 140 bezoekers er vandaag toch weer dertig (wel direct uitverkocht) – allen aan tafeltjes in restaurant 4’33”. „Zaterdag is onze vaste ‘uit eten’-avond”, zegt Gé Walda uit Santpoort. „Meestal kiezen we iets in de buurt, maar dit bood kans om eindelijk weer een concert te horen.” Ze was tevoren mild bezorgd over de aangekondigde dj. Maar over de gekozen lounge-muziek zijn ze zeer te spreken: „Dit is mooi en passend, niet de sfeerbreuk die ik vreesde, maar een heel prettige toevoeging.”

Sissende biefstuk

Het concert zelf start om 20 uur. Een strijkkwartet uit ensemble-in-residence ASKO|Schönberg onder aanvoering van violist Joseph Puglia eert Louis Andriessen met een ruim uur durend programma.

Andriessens kwartetbewerking van Bachs Prelude in b-klein (BWV 869) is een soepele start. De brigade (met mondkapjes) in de open keuken werkt zo stil als mogelijk en wie net tijdens Berio’s veeleisende vioolduetten door Puglia en Marijke van Kooten zijn bord krijgt, eet de zeebaars zichtbaar bedeesder dan doorgaans. Tijdens Puglia’s solo in Andriessens Miserere bromt de warmhoudmachine mee in schurende microtoonsintervallen. En af en toe klinkt het gesis van een biefstuk op de plaat, de bourdon van een blazende oven, of een dessertvork die de laatste aardbei Romanoff omhoog schraapt.

„Ik had er überhaupt geen last van”, lacht violist Joseph Puglia na afloop. „Ook niet van het feit dat mensen aten tijdens ons concert. Ik vond het vooral ontzettend fijn weer te mogen spelen.”

„Ik vroeg me eerst wel af: mág ik echt gewoon dooreten?”, zegt bezoeker Jur Heidema. „Maar het ging best. En je merkte ook dat het publiek steeds geconcentreerder werd, we kwamen er allemaal echt ín.”

Terrasconcerten. Muziekgebouw aan ’t IJ / Restaurant 4’33’’. Elke vrijdag en zaterdag tussen 17 en 23 uur. Concerttoeslag: 10 eur p/p. Info: muziekgebouw.nl