Ook de dieren in het reservaat bij Nairobi lijden onder de lockdown

In Kenia zoeken bewoners onder lockdown opeens de natuur op – tot verdriet van de dieren in het Nairobi National Park.

Giraffes onder de spoorlijn die met Chinees geld is aangelegd in het Nairobi National Park
Giraffes onder de spoorlijn die met Chinees geld is aangelegd in het Nairobi National Park Foto Baz Ratner/REUTERS

Een baviaan speelt met een mondkapje bij de ingang van het Nairobi Nationale park, een natuurgebied van ruim honderd vierkante kilometer aan de rand van de Keniaanse hoofdstad. Er staat zowaar een file bij de poort. De vrijheidsbeperkende maatregelen wegens corona hebben de afgelopen weken welgestelde inwoners in grote aantallen naar het unieke gebied gebracht, hun enige kans eventjes uit te waaien. De wilde beesten waarderen dat wellicht minder, want veel bezoekers misdragen zich. „We hebben een serieus probleem met recht en orde in het park”, zegt Reinhard Bonke van de organisatie Vrienden van het Nairobi Nationale Park.

In dit natuurgebied, in 1946 in het leven geroepen, leven ruim veertig leeuwen en andere carnivoren als luipaarden, cheetah’s en hyena’s, naast neushoorns, giraffen en gazellen. Op zo’n korte afstand van de stad is het te gevaarlijk terrein voor stropers om onopgemerkt te opereren, de neushoorns zijn hier veilig.

Maar corona bracht de dieren lawaai, lege chipszakjes, plastic flesjes en weggeworpen mondkapjes. „Kinderen gooien plastic flessen naar leeuwen, soms proberen ze er zelfs een aan te raken”, vertelt Bonke ontsteld. Zijn organisatie houdt de incidenten bij. De meeste bezoekers zijn nu Kenianen die zich door de corona-maatregelen vervelen: „Nooit eerder zagen we zoveel misdragingen”. Hoewel het streng verboden is zich buiten de auto en op de paden te begeven, stapten onlangs bezoekers uit voor een selfie met een neushoorn - die hen vervolgens aanviel en daarna briesend op de vlucht sloeg. Twee terreinwagens vol bezoekers joegen op de savanne een servalkat op , andere auto’s dreven hyena’s in een hoek en sommige bezoekers gingen pootjebaden in een stroom met krokodillen. „Jeetje, door corona verveelde Kenianen bederven het park”, sniert een wildwachter.

Gonzende hoofdstad

Het voortbestaan van het unieke natuurgebied zo dicht bij de gonzende en uitdijende hoofdstad was al langer in gevaar. Migratieroutes van dieren naar de savannes rond de Kilimanjaro raken geblokkeerd door huizen.Het park grenst aan een Chinese snelweg en wordt sinds twee jaar doorsneden door een Chinese spoorlijn op een viaduct, zodat giraffes soms verbaasd omhoog kijken naar passerende treinen.

Na het Nairobi Nationale park kronkelt de spoorlijn verder naar de nabijgelegen Ngongheuvels waar de Chinezen een treintunnel onderdoor boorden. Honderd kilometer verderop eindigt de rails abrupt op een dorre savanne. De oorspronkelijke eindbestemming was Kampala maar de financiering droogde op.

De Vrienden van het Nairobi Nationale Park hebben zich tevergeefs verzet. Volgens hen bracht de met Chinese leningen gefinancierde trein de nekslag toe aan het park. De plaatselijke leden van het Maasaivolk noemen hun Ngongheuvels nu schertsend de Huawei Hills. Tegenstanders van de regering bespotten het overheidsproject omdat de trein strandt in het niets.

De bars zijn dicht in Kenia en gezellige samenkomsten verboden. De enige ontsnapping is het wildpark. De eerste keer dat het Afrikaanse landschap mij betoverde, was bijna een halve eeuw geleden, juist in het Nairobi National Park. We reden de heuvels in en keken in het volle licht van de hooglanden uit over een gele savanne vol dieren en bergen.

In coronatijd volg ik nu een sjieke BMW naar dezelfde plaats. Geïrriteerd toetert de chauffeur als een giraffe zijn weg blokkeert. Boven tref ik deze lokale toerist, een glas in de hand, wit poeder aan zijn neus.

Lees ook deze reportage over de gevolgen van lockdowns in Kenia en andere Afrikaanse landen