Bestuursvoorzitter Muhammad Ibrahiem Abdoel: „We hebben als bestuur gezegd: we nemen geen enkel risico.”

Foto’s David van Dam

Interview

‘Onzin dat onze moskee verzegeld was’

Muhammad Ibrahiem Abdoel In Den Haag raakten moskeebezoekers tijdens ramadan besmet met het coronavirus.

In Den Haag zijn tijdens de ramadan verschillende moskeegangers besmet geraakt met het coronavirus. De meeste besmettingen vonden plaats in de Surinaamse Al Madinah Moskee van de vereniging Faizul-Islam. Bestuursvoorzitter Muhammad Ibrahiem Abdoel (68) werd zelf ziek en vertelt over het wankele evenwicht tussen sluiten en (een beetje) open zijn.

Wanneer hoorde u dat er moskeebezoekers besmet waren geraakt?

„Op 22 mei hoorde ik dat een van de moskeebezoekers, een man van 77, positief was getest op corona. Hij was met een ambulance naar het ziekenhuis gebracht. Hij was al even niet in de moskee geweest, terwijl het een dagelijkse bezoeker was. Ik ging ervan uit dat hij verzwakt was door het vasten tijdens de ramadan. Dat komt vaker voor bij ouderen. Deze man is helaas overleden.”

En toen?

„We hebben als bestuur gezegd: we nemen geen enkel risico. We ontsmetten en sluiten de moskee. Dat was best lastig, want het was een dag voor het Suikerfeest.”

Is de dodenwassing verricht in de moskee?

„Nee, in het ziekenhuis. De kist is wel in de moskee geweest voor het afscheid. Daar waren maar een paar mensen bij. De kist is toen niet open geweest. En de moskee is daarna ontsmet.”

En toen bleken 24 mensen besmet?

„Dat bleek later. Zelf werd ik twee weken geleden ziek. Ik had koorts, ik had het koud en had hoofdpijn. Ik was aanvankelijk niet ongerust. Ik dacht niet meteen aan corona. Ik heb die verschijnselen vaker tijdens het vasten.”

Lees ook: ‘Wij volgen de autoriteiten, net als in de tijd van de Profeet’

Zijn die 24 mensen in de moskee besmet?

„Nee. Er zijn ook familieleden besmet die zelf nooit in de moskee kwamen. Die worden nu ook meegeteld als besmette moskeeganger. De twee imams zijn overigens negatief getest.”

Heeft u overwogen de moskee eerder te sluiten? Meteen na de eerste persconferentie van Rutte in maart?

„Religieuze bijeenkomsten met maximaal dertig mensen waren toegestaan. We hebben overwogen om te sluiten. Uiteindelijk besloten we open te blijven voor maximaal vijftien mensen. Maar dat wilde de achterban gewoon niet. De mensen zeiden: ‘Gaan jullie nog nóg strenger zijn dan de overheid?’.

„Veel van de vaste moskeegangers zijn oudere mannen. Zij hebben een heel emotionele binding met de moskee. Én het was ramadan. Dan is het gezamenlijk gebed nóg belangrijker. We hebben wel strenge maatregelen genomen.”

Wat waren de maatregelen?

„Allereerst, onze moskee is heel groot, zo’n tweeduizend vierkante meter, en bestaat uit verschillende zalen. Er is dus genoeg mogelijkheid om afstand te houden. We zijn aan de slag gegaan met plakband in de gebedsruimte. We maakten markeringen op het vloerkleed, zodat mensen op afstand van elkaar zouden bidden. We hebben de stoelen een eind uit elkaar gezet. Bij binnenkomst stond er ontsmettingsgel voor de handen. En iedereen moest zijn eigen bidkleed meenemen. Deurknoppen werden verschillende keren per dag schoongemaakt. Toiletten mochten niet worden gebruikt, alleen bij hoge nood.”

Lees ook deze reportage uit New Delhi: De moskee blijkt een virushaard. ‘Niemand wilde daar nog zijn

Hoe vaak waren er bijeenkomsten?

„Tijdens de ramadan is het avondgebed belangrijk. Dus er was dagelijks een bijeenkomst. Soms waren er 15 mensen, soms 20, soms 30. Maar nooit 31.”

Het schijnt dat veel mensen een sleutel hebben van de moskee. Is het lastig voor u om zicht te houden op wie er binnenkomt?

„De meeste bestuursleden hebben een baan. Daarom werken we met vrijwilligers. Dat zijn vaak gepensioneerden en zij komen zelf ook soms vijf keer per dag naar de moskee. We hebben in coronatijd natuurlijk de afspraken met hen besproken. En je hoopt dat ze zich er aan houden.”

Bent u boos?

„Ik ben vooral boos om de foutieve informatie die de ronde doet. De gemeente zou de moskee hebben gesloten en verzegeld. Wat een onzin. We hebben de moskee zelf gesloten. En we zouden 16.000 euro boete hebben gekregen. Klopt ook niet. We hebben nul euro boete, want we hielden ons aan de RIVM-richtlijnen.”

Probleem blijft dat u de moskeegangers niet aan een touwtje heeft.

„Mensen komen binnen, gaan bidden en weer naar buiten. Achter een moskee is een pleintje. Wie zegt dat ze daar niet met vrienden gaan zitten keuvelen? Sommige mensen onderschatten het gevaar. Ze zeggen: ‘Als de dood komt, dan komt de dood’.”