NPO en Netflix: samen series maken

Publieke omroep De NPO wil nu toch dure tv-series maken samen met concurrenten als Netflix en Videoland. Kijkers zijn de productiekwaliteit van Netflix gewend.

De tv-serie Costa! (2001-2005) van publieke omroep BNN is al beschikbaar op Netflix.
De tv-serie Costa! (2001-2005) van publieke omroep BNN is al beschikbaar op Netflix. Foto Dutch Film Works

De publieke omroep wil dure series gaan maken samen met videodiensten als Netflix, Videoland en Amazon. Sinds maandag is een regeling van kracht die dit mogelijk maakt. Het gaat om een experiment voor vijf series in 2020 en 2021.

Bestuursvoorzitter Shula Rijxman van koepelorganisatie Nederlandse Publieke Omroep (NPO) zegt dat ze blij is met de nieuwe regeling: „We kijken er optimistisch en nieuwsgierig naar uit om samen mooie, nieuwe series te maken.” Zij had het plan reeds aangekondigd in haar nieuwjaarstoespraak, maar nu is het echt van kracht. Dit is overigens een regeling van de NPO, de videodiensten zijn hierin niet geraadpleegd.

Lees ook: Netflix investeert liever eerst buiten Nederland

Belangrijkste voorwaarde van de NPO is dat de videodiensten de series niet eerder dan een half jaar na de tv-uitzending mogen streamen. Dit is een concessie; eerdere pogingen tot samenwerking met Netflix liepen vast omdat het NPO-bestuur vasthield aan één jaar exclusieve uitzendrechten. Een andere voorwaarde is dat de productiekosten fifty-fifty worden verdeeld. En dat de series minstens 1 miljoen euro per aflevering gaan kosten – zeker een verdubbeling van de gebruikelijke NPO-budgetten.

Dat laatst is ook de reden waarom de omroep dit wil: sinds de komst van Netflix zijn tv-series veel belangrijker geworden. De NPO had zich dan ook al voorgenomen om er zelf meer te gaan maken. Om „de Nederlandse cultuur en identiteitsvorming” te versterken, en om de Nederlandse film- en tv-sector te steunen. Ook uit eigenbelang: om meer kijkers onder de vijftig jaar en mensen van kleur te trekken, en om de positie van de eigen videodienst NPO Start te verbeteren. Bij het maken van meer series wordt de publieke omroep echter gehinderd door een beperkt budget. Netflix steekt vele malen meer geld in series dan de omroep kan. De kijker heeft de productiekwaliteit van Netflix als toetssteen. Om daaraan te voldoen, zoekt de omroep financiële samenwerking.

Foto Just Bridge
Foto Telescreen
Oude KRO-kinderprogramma’s als ‘Sien van Sellingen’ en ‘Kikker en zijn vriendjes’ staan al op Netflix.
Foto Telescreen, Just Bridge

Tot nu toe was het probleem dat de omroep op deze manier publiek- private producties financiert, en officieel geen geldelijk voordeel mag bieden aan commerciële partijen („ongeoorloofde staatssteun”). Verder gaat de omroep nu samenwerken met bedrijven die concurrenten zijn. Opmerkelijk in dit licht is dat Videoland ook mee kan doen, terwijl het platform eigendom is van concurrerende commerciële omroep RTL. De series mogen alleen op videoplatforms voor abonnees worden getoond. Dus niet op een ‘gewone’ tv-zender als RTL 4.

Diensten als Netflix, Amazon en Disney+ hebben belang bij Europese co-producties. De kijkers hebben een voorkeur voor lokale series, zegt Netflix. Bovendien slaan sommige ook internationaal aan. De woordvoerder van Netflix zegt open te staan voor samenwerking, maar moet de voorwaarden eerst nader bestuderen.

Lees ook: In vechtmarkt van streamers trekt Netflix alles uit de kast

De Europese Unie wil dat internationale aanbieders van video-on-demand 30 procent van hun films en series laten bestaan uit Europese producties. Daarnaast kwam de Nederlandse regering in december met een wetsvoorstel om streamingdiensten als Netflix (en ook omroepen en bioscopen) te verplichten 6 procent van hun omzet te investeren in Nederlandse films en series. Dit om de Nederlandse film- en tv-markt, die lijdt onder de komst van grote spelers als Netflix, te beschermen. Netflix, dat zijn Europese hoofdkantoor in Amsterdam heeft, is tegen quota of extra belasting, en zei eerder: „We hopen met onze goede intenties aan te tonen dat quota niet nodig zijn.” Netflix heeft nu één eigen Nederlandse serie, Ares, en tientallen aangekochte films.

De omroep verkoopt al sinds 2018 op kleine schaal oude series door aan videodiensten. Zo heeft Videoland de publieke series Ramses, Bellicher, Feuten en sitcom Kinderen geen bezwaar. Netflix heeft Costa en de KRO-kinderprogramma’s Nijntje, Sien van Sellingen, en Kikker en zijn vriendjes. In andere Europese landen komt samenwerking tussen Netflix en publieke omroepen vaker voor. Zo maakte de Vlaamse VRT met Netflix misdaadserie Undercover. Meestal echter gaat het om doorverkoop van bestaande series voor buitenlands gebruik.