Reportage

Langzaam rukken de politielinies in Minneapolis op

Demonstraties VS De politie in Minneapolis houdt stand tegen de grote aantallen goed voorbereide demonstranten tegen racisme, maar de gouverneur laat toch maar extra militairen komen.

Een agent staat klaar om traangas af te vuren op demonstranten, tijdens een demonstratie tegen de dood van George Floyd in Minneapolis.
Een agent staat klaar om traangas af te vuren op demonstranten, tijdens een demonstratie tegen de dood van George Floyd in Minneapolis. Foto Lucas Jackson/Reuters

Om kwart voor acht beginnen twee jongens op het zanderige veldje bij Hiawatha Avenue te hollen. „Nog vijftien minuten”, roepen ze. „Ik hoor mensen schreeuwen!” Voor het ingaan van de avondklok stelt de politie zich al in linies op bij knooppunten in het roerige deel van de stad. Het ruikt naar brand, aan weerszijden van Hiawatha Avenue stijgen bruine rookkolommen op. Dan klinkt de blikken stem van een megafoon: „Als u zich niet verwijdert, bent u in overtreding van de wet van Minnesota.”

Lees ook over de laatste botsingen met demonstranten

Vrijdag probeerden de autoriteiten in de stad Minneapolis op twee manieren in te spelen op het gemoed van de demonstranten. ’s Middags werd bekendgemaakt dat de agent die met zijn knie George Floyd onderdrukte, werd aangeklaagd wegens doodslag. „Dit is sneller dan wij ooit een politieman in staat van beschuldiging hebben gesteld”, zei de hoofdofficier van justitie trots. En ’s avonds gold in de ‘tweelingsteden’ Minneapolis en St. Paul een avondklok vanaf 20.00 uur en zouden er honderden militairen en agenten gaan patrouilleren. Maar uren later zijn er nog steeds meer demonstranten op straat dan eerder deze week.

Het is de bedoeling dat we opgepakt worden. Om te laten zien dat we ons niet laten wegjagen

Angela Williams demonstrant

Is de opzet van de autoriteiten mislukt? Scholier Ciera Ramsey en haar tante Angela Williams zijn hier vanavond om de wet te overtreden. „Ik wil worden gearresteerd”, zegt Ciera Ramsey, terwijl ze water over haar ogen giet. De lucht is zuur van het traangas. „Het is de bedoeling dat we opgepakt te worden. Om te laten zien dat we ons niet laten wegjagen”, zegt Angela Williams. De arrestatie van slechts één van de vier betrokken agenten heeft niet veel indruk op hen gemaakt. En de aanklacht al helemaal niet, zegt Williams. „Doodslag! Alsof niet iedereen op het filmpje kon zien dat het opzet was.”

Ze lopen mee met de meute over Lake Street, waar het geblakerde politiebureau van het 3de district ligt dat donderdagnacht werd ‘veroverd’. Op het dak ervan steekt een demonstrant een jointje op. Her en der smeulen nog vuren in uitgebrande panden. Het filiaal van broodjesketen Arby’s is een ruïne. Een ondernemer heeft bordjes met ‘zwarte eigenaar’ achter al zijn ramen geplaatst, in de hoop dat zijn huidskleur tot clementie zal leiden.

Een ondernemer heeft bordjes met ‘zwarte eigenaar’ achter al zijn ramen geplaatst, in de hoop dat zijn huidskleur tot clementie zal leiden

De demonstranten zijn overwegend jong, van alle kleuren en vreedzaam. Ze zijn wel goed voorbereid op politiegeweld. Ze dragen spatmaskers, veiligheidsbrillen en indrukwekkende mondkapjes. Twee demonstranten lopen langs met bladblazers – om het traangas weg te blazen. Anderen hebben aan hun riem plantenspuiten, flesjes water of melk hangen – om hun ogen uit te spoelen als er traangas in komt. Er lopen verpleegkundigen rond met klaptafeltjes die ze razendsnel neerzetten als iemand behandeld moet worden. Ze hebben gedestilleerd water bij zich, pleisters en melk.

Demonstranten lopen mee in de mars in de binnenstad van Minneapolis.
Foto Craig Lassig / EPA
Meerdere panden werden tijdens het protest in Minneapolis in brand gestoken.
Foto Craig Lassig / EPA
Foto’s Craig Lassig / EPA

Slagorde

Na zonsondergang verandert de stemming. Het aantal demonstranten dat een bord met teksten over de gedode Floyd („zeg zijn naam”) mee draagt, neemt zienderogen af. De stoet rukt langzaam op naar het politiebureau van het 5de district. Tussendoor scheuren steeds meer auto’s af en aan, met joelende jongens en meiden die uit de ramen hangen en met hun telefoon filmen. De linies van de politie wijken telkens achteruit en de stemming onder de demonstranten is opperbest.

Maar op de kruispunten rond het bureau staat de politie met auto’s in slagorde klaar. Een tweede politiebureau zullen de demonstranten niet innemen – het is duidelijk dat de relatieve tolerantie van de politie vanavond hier eindigt.

Lees ook over het filmen van politiegeweld

Een paar uur lang vuurt de politie traangasgranaten af als buffer. En als tegen elf uur de militairen de linies overnemen, bekoelt het enthousiasme van de meeste demonstranten definitief. „De nationale garde is nog racistischer dan de politie”, zegt een jonge vrouw terwijl ze wegloopt. Langzaam maar zeker rukken de politielinies op. Maar vastberaden vechters blijven omtrekkende bewegingen maken door de straten en struiken. Op de 31ste straat hebben ze met petroleum branden aangestoken op drie kruispunten. Zij blijven kat-en-muis spelen met de politie en de gardisten.

Naast een boom in de 32ste straat ontdoet Dan zich van alle spullen die hem hadden moeten beschermen: halsdoek, veiligheidsbril, motorhelm en gasmasker. „Mijn gasmasker houdt helemaal niet veel tegen”, zegt hij met rode ogen. Hij is een ervaren demonstrant, daarom wil hij zijn achternaam niet vertellen. Hij heeft eerder dit jaar gedemonstreerd voor de rechten van de Sioux-indianen in North Dakota. „Maar dit is heel anders”, zegt hij. „Ditmaal vechten we terug. De tijd van vrede is voorbij.” Hij vraagt of hij even mag telefoneren. „Ik ben die van mij kwijtgeraakt.” Met zijn helm weer op, zijn veiligheidsbril voor zijn ogen en zijn gasmasker over zijn kin loopt hij over de kruising. „Mam”, zegt hij door de telefoon. „Alles gaat goed hoor.”