Bestuurders en jurylid laten eigen paarden meedoen aan prestigieuze keuring

Paardenhandel Bij keuringen van het prestigieuze Nederlandse paardenstamboek KWPN is in sommige gevallen sprake van dubbele belangen tussen bestuurders en handelaren.

Illustratie XF&M

Bestuursleden en een jurylid van het Koninklijk Warmbloed Paardenstamboek Nederland (KWPN) doen met hun eigen paarden mee aan de prestigieuze hengstenkeuring van het instituut. Dit terwijl ze medeverantwoordelijk zijn voor de regels. Eén van de bestuursleden heeft ook een zakelijke relatie met een jurylid, dat onafhankelijk paarden moet keuren. Dit blijkt uit onderzoek van NRC, gebaseerd op interne documenten en gesprekken met twintig bronnen binnen en buiten het stamboek.

Lees ook deel 1: Dubbele petten in een koninklijke paardenwereld

De KWPN-hengstenkeuring is de strengste paardenkeuring ter wereld. Volgens KWPN heeft de keuring „invloed op de fokwaarde en de commerciële waarde van paarden”. Paarden die de keuring met goed gevolg doorlopen, behoren tot de meest succesvolle in de paardensport. Ze blinken uit op internationale concoursen. Jaarlijks gaat er naar schatting 1,7 tot 2,6 miljard euro om in de Nederlandse paardensector.

„Het heeft er veel weg van dat de slager zijn eigen vlees keurt”, zegt advocaat Martijn van de Hel, gespecialiseerd in mededingingsregels, over de dubbele belangen bij de keuringen. De „risico’s” op belangenverstrengeling zijn volgens hem „groot”. Advocaat Dolf Segaar, gespecialiseerd in sportrecht, zou het „een logische stap” vinden om de hengstenkeuring weg te halen bij het stamboek en aan een onafhankelijke jury uit te besteden.

KWPN erkent in haar integriteitsregels dat er „soms tegenstrijdige belangen” spelen bij keuringen, maar het stamboek stelt in een reactie dat er voldoende veiligheidswaarborgen zijn om misbruik te voorkomen. Dubbele belangen zijn in de kleine hippische wereld niet te voorkomen, aldus KWPN.

NRC ontdekte ook dat KWPN-bestuursleden – inclusief degenen die paardenhandelaar zijn – inzage hebben in vertrouwelijke en persoonlijke informatie van paardenfokkers- en handelaren. Zo heeft het bestuur lijsten opgevraagd van het aantal veulenregistraties per fokker. Die cijfers zeggen iets over het succes van een bedrijf en zijn dus concurrentiegevoelig.

Lees ook deel 2: Ruzie in de binnenkamers van het chique paardenstamboek

Dat is in strijd met de integriteitsregels van het KWPN, waarin staat dat „het laten ontstaan van strijdigheid, of de schijn hiervan, tussen persoonlijke belangen en de belangen van het KWPN wordt vermeden”.

Bij het KWPN heerste ook jarenlang een angstcultuur. Het personeel schreef in 2018 een brief over de slechte werksfeer, voornamelijk door het gedrag van een directeur. „Het spreekt boekdelen”, schreef het personeel, dat daar zo lang over gezwegen is. Het stamboek stelt dat deze problemen inmiddels tot de verleden tijd behoren.

XX