Ondanks het bouwen moet de stad ook vele malen groener worden

Talk of the Town / Amsterdam De gemeente Amsterdam wil een grote vergroeningsslag maken. En dat kan, ondanks al dat bouwen. „Een versteende stad is een onleefbare stad.”

Amsterdammers houden van hun stad en „vooral van het groen in hun stad”, zegt wethouder Laurens Ivens (Openbare Ruimte, Wonen, Bouwen, SP). Bij zijn aanstelling twee jaar geleden werd hem gevraagd een visie op het stadsgroen te ontwikkelen. Vorige week werd die gepresenteerd, Groenvisie 2050. Een leefbare stad voor mens en dier.

Amsterdam is de laatste jaren – ondanks de duizenden gebouwde en nog te bouwen nieuwbouwwoningen waar her en der groen voor moet wijken – onmiskenbaar groener geworden, met aandacht van de burgers voor postzegelparkjes, buurt- en voedseltuinen, geveltuinen, plannen voor een ‘iconisch stadspark’ op de Kop van het Java-eiland en een herwaardering van de groene longen ofwel de beroemde ‘scheggen’. Door de coronacrisis zitten veel mensen noodgedwongen thuis – in verschillende buurten haalden bewoners in samenwerking met de gemeente 15.000 tegels weg en daar is gezonde tuinaarde voor teruggekomen. „Tegels eruit, groen erin!” heet deze succesvolle actie.

A’dammers zeggen: meer groen

Maar de Groenvisie 2050 behelst meer. Aan de telefoon is Ivens even enthousiast over de groene mogelijkheden van de stad als het met enthousiasme geschreven rapport (dat mag ook weleens gezegd). „Vraag Amsterdammers iets over de stad te zeggen en het eerste is: meer groen. Ik bespeur energie bij mensen om hun buurt te vergroenen”, aldus Ivens. „Als gemeente willen we alle kansen benutten om meer te vergroenen, zelfs tot in de smalste straten.”

Amsterdam moet ‘radicaal groener’ worden, voor mens en dier. Beeld Gemeente Amsterdam

Hoewel de Groenvisie op „visionaire wijze”, zoals Ivens zegt, onder meer voorziet in een stadsbos met ruige natuur voor mens én wilde dieren beklemtoont hij dat het juist ook gaat om groen binnen de ringweg: „Mensen moeten met 10 minuten lopen in een park zijn of na 15 minuten fietsen in een landschapspark in de omgeving.”

Ivens wil van het geijkte beeld af dat „verdichting en vergroening elkaar uitsluiten”. Ook als een stad dichter bebouwd raakt, moet ruimte gecreëerd worden voor „radicale vergroening, groenpaletten en groenstructuren”, aldus de visie. Ivens: „Groen is voor Amsterdam van levensbelang. In een groeiende stad waar steeds meer vraag is naar woonruimte en de openbare ruimte onze achtertuin is, is er aandacht nodig voor aanleg, behoud en beheer van groen.”

Uitgangspunt van de visie is dat de stad groen moet worden voor „mens én dier”, voor flora en fauna. Dat laatste is noodzakelijk als de stad wil voldoen aan de eisen van biodiversiteit. Groen maakt de mensen gezond, vormt een noodzakelijke buffer bij extreme hitte en bij hoosbuien als gevolg van de klimaatverandering.

Wethouder Laurens Ivens wil van het geijkte beeld af dat verdichting en vergroening van de stad elkaar uitsluiten

De ‘vergroeningsslag’ die de gemeente wil maken biedt meer dan alleen natuur. Ook sociaal welzijn, gezondheid en zorg om het klimaat (klimaatadaptie) behoren ertoe. Groen zorgt voor ontmoetingsplekken, nodigt uit tot bewegen en verhoogt de saamhorigheid in de buurt. De parken krijgen een ‘parkconciërge’ die toezicht houdt en vragen van de bezoekers beantwoordt.

De buitengebieden van de stad, zoals Waterland, de Brettenzone en Amstelland zouden levendiger kunnen worden, met meer natuuractiviteiten. Onlosmakelijk verbonden met het groen zijn de blauwe structuren van al het water in de stad. De oevers zouden minder steil en stenig moeten worden, maar glooiend en begroeid met planten. Ook schoolpleinen, sportvelden en begraafplaatsen zouden vrijer toegankelijk moeten worden, zonder die hekken. Het beoogde stadsbos heeft nog geen plek toegewezen gekregen. Dat kan richting Schiphol of richting Weesp worden.

Gat in de begroting

De wethouder is zich ervan bewust dat het geld niet meteen voorhanden is, zeker omdat de coronoacrisis een „gat in de begroting heeft geschoten. „Maar als we de Groenvisie nu niet formuleren, gaan we niet gelijk op met de stedelijke ontwikkeling.”

Ivens heeft berekend dat er alleen al 190 miljoen nodig is om de Groenvisie te realiseren „als we aan de huidige stad de eisen en normen stellen die we aan nieuwbouw stellen. Dat geld is er niet zomaar. Maar ik heb tegen de gemeente gezegd: dit plan moet er komen. We moeten een nieuwe balans vinden tussen groen en stenen. Een versteende stad is een onleefbare stad.”

Lees ook: ‘De Amsterdamse scheggen moeten landschapspark worden om de stad heen’

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.