Oeverloze plots ter ontspanning

Iedereen leest Wekelijks schrijft NRC over de populairste boeken van dit moment. Deze week: Souvenir van Suzanne Vermeer. Een seizoensthriller volgens een simpel concept.

Is er nu alwéér een nieuwe Suzanne Vermeer? Nadat we in februari getrakteerd waren op Lentevuur en in maart Het strandhuis het licht zag, is het nu tijd voor Souvenir. Niet dat Suzanne Vermeer – het pseudoniem van Paul Goeken – nu zo actief is; Goeken overleed namelijk in 2011. Maar het schrijverscollectief dat sindsdien thrillers schrijft onder de naam Suzanne Vermeer is zeer productief.

Onder de noemer ‘winterthriller’ en ‘zomerthriller’ produceren ze de ene na de andere bestseller. Een soort boekenfabriek eigenlijk, waarbij je je kunt afvragen hoe lang het zal duren voor een algoritme het schrijven geheel overneemt: nu al zijn de seizoensthrillers een simpel concept dat alleen maar ingevuld hoeft te worden.

De ‘zomerse ontspanning’ van Souvenir werkt op de zenuwen. Het plot is ongeloofwaardig en ondoordacht: hoofdpersoon Nienke heeft een moeder met alzheimer, een zoon van zes en een hufterige ex, die de zoon ontvoert omdat hij de volledige voogdij wil. Dan is er nog een Italiaanse journalist die een scoop heeft om de volksmenner van Italië „aan de schandpaal te nagelen” en is opeens de moeder van Nienke zoek als ze in Italië zijn. Bovendien blijkt de populistische politicus nog een zoon te hebben. En alles komt goed (alleen alzheimer blijft). Wie slecht is krijgt de schandpaal, wie goed is de liefde. Eind goed, al goed.

Wie alleen de oneven pagina’s leest, kan het verhaal nog steeds uitstekend volgen

Ondanks de veelheid aan plotlijnen staat het boek vol herhalingen. Het leest gelukkig wel snel zo (en wie alleen de oneven pagina’s leest kan het verhaal nog steeds uitstekend volgen). De ongeloofwaardigheid is een groter probleem. Nienke wordt door haar ex voor de rechter gesleept wanneer een privé-detective foto’s heeft gemaakt van het moment dat zij ’s ochtends heel vroeg met haar zoon naar haar moeder rijdt. De moeder had in paniek gebeld, er zouden inbrekers zijn. Nienke doet haar zoon een autogordel om, maar vergeet dat zelf. En ze belt 112 niet handsfree. Denk nu niet tijdens het lezen: meid, dat kan de beste overkomen, want dat is niet het idee. In het verslagje van de rit worden haar nalatigheden maar liefst twee keer vermeld. Ze moet prompt voorkomen: met het ritje heeft ze hun zoon in gevaar gebracht. De ex wil haar daarom uit de ouderlijke macht laten zetten. Dat gebeurt natuurlijk niet. De rechter vraagt de ex om de volgende keer beter na te denken voor hij een rechtszaak aanspant, want op de rechtbank hebben ze wel meer te doen. Tuurlijk, zo gaat dat.

En dan al die clichés om te benadrukken dat dit zomerse ontspanning is. In Italië zijn de politiemannen lui en corrupt, eet men spaghetti óf pizza met salami, en zijn ruimtes onveranderlijk broeierig. Wie het niet warm krijgt van de liefde, krijgt dat wel van de zon, of van de Aperol Spritz. Alleen een zomers rietje in twee kleuren ontbreekt eigenlijk, dat is wel jammer. Misschien in de volgende zomerthriller. In juli is er namelijk alwéér een nieuwe Vermeer.

Reacties: boeken@nrc.nl