Couppoging van easyJet-oprichter Stelios tegen ‘Schurken’ mislukt

Luchtvaart De oprichter van easyJet is het niet eens met de strategie van het bedrijf. De directie wist zijn aanval af te slaan.

Inzet van het conflict tussen oprichter Stelios Haji-Ioannnou (foto) en de huidige leiding van easyJet: een contract met Airbus.
Inzet van het conflict tussen oprichter Stelios Haji-Ioannnou (foto) en de huidige leiding van easyJet: een contract met Airbus. Foto Eddie Keogh/Reuters

De baas van easyJet mag blijven. Temidden van de coronacrisis kreeg de Britse budgetmaatschappij te maken met een couppoging van de grootste aandeelhouder. Via een extra aandeelhoudersvergadering probeerde Sir Stelios Haji-Ioannou, tevens oprichter van easyJet, vier bestuurders af te zetten. Onder hen de bestuursvoorzitter en de financieel directeur. Met een meerderheid van 58 procent schaarden de aandeelhouders zich vrijdag achter het bestuur. De coup is mislukt, de ruzie gaat door.

Inzet van het al langer slepende conflict tussen de excentrieke miljardair Haji-Ioannnou, door vriend en vijand aangeduid als Stelios, en de leiding van easyJet is een contract met vliegtuigbouwer Airbus uit 2013. Destijds bestelde easyJet 35 vliegtuigen van het type A320 (180 stoelen) en 100 vliegtuigen van het type A320neo (186 stoelen), te leveren tussen 2015 en 2022.

Haji-Ioannou wil dat easyJet het contract met Airbus verbreekt en de bestelling van de nog resterende 107 vliegtuigen annuleert. De maatschappij heeft de nieuwe vliegtuigen volgens hem niet nodig en bespaart 4,5 miljard pond (5 miljard euro) met de annulering. Doorgaan met de betalingen aan Airbus zorgt ervoor dat easyJet eind dit jaar failliet is, voorspelt Haji-Ioannou. Zijn poging om de bestuurders weg te krijgen was een middel om zijn doel, een breuk met Airbus, te bereiken.

‘Stelios’ hoopt op een tipgever die omkoping van easyJet door Airbus kan aantonen

Het bestuur van easyJet – met acht toezichthouders, bestuursvoorzitter Johan Lundgren en financieel directeur Andrew Findlay – stelt dat een breuk met Airbus alleen maar nadelen heeft. Vlootvernieuwing is wel degelijk nodig, omdat de nieuwe vliegtuigen veel zuiniger en dus klimaatvriendelijker en goedkoper zijn. De relatie met Airbus is flexibel genoeg, zegt het bestuur: vanwege coronacrisis is de levering van 24 vliegtuigen al opgeschort. Contractbreuk is ook erg duur.

Over de financiën hoeven de aandeelhouders zich geen zorgen te maken, aldus het bestuur. Mede dankzij een lening bij de Britse overheid van 600 miljoen pond is er op dit moment 3,3 miljard pond (3,7 miljard euro) in kas. De klacht van Haji-Ioannou dat aandeelhouders te weinig rendement ontvangen klopt volgens het bestuur niet. Sinds 2012 werd er voor bijna 1,8 miljard pond aan dividend uitgekeerd.

Miljoenen voor klokkenluider

EasyJet werd in 1995 opgericht door de toen 28-jarige Haji-Ioannou (Athene, 1967), zoon van een Grieks-Cypriotische scheepsmagnaat. Net als het Ierse Ryanair profiteerde de maatschappij maximaal van de liberalisering van de Europese luchtvaart.

Na de beursgang in 2000 verliet Haji-Ioannou easyJet, om zich te richten op allerlei andere easy-bedrijven. Met zijn familie bezit hij nog wel 34 procent van de aandelen van easyJet. Hij moest meer dan 50 procent van de stemmen halen voor zijn coup, het werden er 42. Andere aandeelhouders hadden vooraf al laten weten het bestuur te steunen.

Dat het Haji-Ioannou menens is, blijkt ook uit de open brief die hij op 11 mei publiceerde. Daarin looft hij 5 miljoen pond uit voor de tip die leidt tot ontbinding van het contract met Airbus. Kleinere tips worden beloond met 10.000 pond.

Lees ook dit interview met topman Johan Lundgren uit 2018

Haji-Ioannou hoopt op een klokkenluider die omkoping van easyJet-bestuurders – door hem aangeduid als de Scoundrels, de Schurken – door Airbus kan aantonen. Hij vraagt zich af: houden de bestuurders vast aan de Airbus-order omdat ze persoonlijk worden beloond voor elk afgeleverd vliegtuig? Omkoping is gebruikelijk voor Airbus, schrijft hij, kijk maar naar de miljardenschikking die ze in januari troffen met justitie in Frankrijk, het VK en de VS in een grote corruptiezaak.

De actie van Haji-Ioannou was niet de enige aanval die easyJet deze week moest afslaan. Dinsdag maakte het bedrijf bekend dat hackers de persoonlijke gegevens van negen miljoen klanten hebben bemachtigd. En dan is er nog de echte crisis. Sinds eind maart stonden alle 337 easyJet-vliegtuigen aan de grond. Op 15 juni worden vluchten vanaf 22 luchthavens hervat.