Gesloten liveblog

Meerdere parken, plassen en stranden afgesloten op drukke Hemelvaartsdag

De versoepeling van de coronamaatregelen in juni kan doorgaan en het kabinet heeft een nieuw steunpakket ter waarde van 13 miljard euro gepresenteerd. Ook in andere landen worden lockdowns in stappen opgeheven. Lees in dit blog de laatste ontwikkelingen.

Dit blog is gesloten

In dit blog hield NRC op donderdag 21 mei de belangrijkste ontwikkelingen omtrent de wereldwijde uitbraak van het coronavirus dat Covid-19 veroorzaakt bij. Volg voor het laatste nieuws het nieuwe coronablog:

Lees hier het coronablog van vrijdag 22 mei

Dit was het belangrijkste nieuws van donderdag:

  • Op Hemelvaartsdag was het op verschillende plaatsen in het land te druk. Meerdere parken, plassen en stranden werden afgesloten. Hubert Bruls, voorzitter van het Veiligheidsberaad waarschuwde: „Als dit het beeld is van de zomer, zullen we een zomer krijgen met heel wat beperkingen."
  • Het dodental door het coronavirus is de afgelopen 24 uur met 27 gestegen. In totaal zijn nu 5.775 mensen overleden die positief zijn getest op Covid-19. Het aantal coronapatiënten op de intensive cares daalde met 20 tot 255.
  • Zeshonderd medewerkers van vleesverwerker Vion in Groenlo moeten de komende twee weken in thuisquarantaine. Het bedrijf was woensdag gesloten na een uitbraak van het coronavirus. Eerder op de dag waarschuwde de FNV dat de coronaprotocollen in slachthuizen onvoldoende zijn om te voorkomen dat grote aantallen medewerkers besmet raken.
  • De Tsjetsjeense leider Ramzan Kadyrov is opgenomen in een ziekenhuis in Moskou met griepverschijnselen. Artsen vermoeden dat hij besmet is geraakt met het coronavirus.
  • De Europese luchtvaartorganisatie EASA adviseert gezondheidscheck en mondkapjes bij het vliegen.
  • Buitengewoon opsporingsambtenaren (boa's) in Rotterdam hebben aangekondigd actie te voeren tegen het geweld tegen boa's. Ze schrijven de komende drie dagen geen bekeuringen uit.
  • Vier docenten van basisschool De Veldhof in het Limburgse Eygelshoven, gemeente Kerkrade, zijn positief getest op Covid-19. Ze zijn in quarantaine geplaatst.

    'Tsjetsjeense leider Kadyrov opgenomen in ziekenhuis met griepverschijnselen'

    De Tsjetsjeense leider Ramzan Kadyrov is opgenomen in een ziekenhuis in Moskou met griepverschijnselen. Artsen vermoeden dat Kadyrov besmet is geraakt met het coronavirus, meldt de BBC donderdag. Hij zou in stabiele toestand verkeren.

    Kadyrov deed eerder harde uitspraken over mensen die zich niet aan de regels hielden. Zo zei hij eind maart dat iedereen die de coronamaatregelen overtrad, geëxecuteerd moest worden. Ook vond hij dat mensen die misinformatie verspreiden over het virus een taakstraf moeten krijgen.

    Tsjetsjenië is een deelrepubliek van Rusland. Eerder raakten al meerdere hooggeplaatste Russische politici besmet. Zo werd ruim drie weken geleden bekend dat de Russische premier Michaïl Misjoestin Covid-19 had gekregen. Hij kon afgelopen week weer aan het werk. In het land zijn meer dan 300.000 besmettingen geregistreerd.

    Zeshonderd medewerkers vleesverwerker Vion in thuisquarantaine

    Alle zeshonderd medewerkers van vleesverwerker Vion in Groenlo moeten de komende twee weken in thuisquarantaine. Ze mogen het terrein van Vion niet op. Dat heeft de Veiligheidsregio Noord-en Oost-Gelderland donderdag bekendgemaakt na een advies van de GGD.

    Het slachthuis van slachter en vleesverwerker Vion is woensdag per direct gesloten. Foto Vincent Jannink/ANP

    De thuisquarantaine moet helpen bij het bron- en contactonderzoek van de GGD. „Verdere verspreiding dient met alle beschikbare middelen te worden voorkomen”, zegt Ton Heerts, voorzitter van de Veiligheidsregio. Woensdag werd bekend dat van de 212 geteste medewerkers van Vion 45 besmet waren met Covid-19. Het slachthuis werd per direct gesloten.

    Eerder vandaag waarschuwde vakbond FNV dat de coronaprotocollen in slachthuizen onvoldoende voorkomen dat grote aantallen medewerkers besmet raken. Slachthuizen en vleesfabrieken zijn volgens de vakbond extra kwetsbaar vanwege de werksituatie in combinatie met de leefomstandigheden van de medewerkers.

    Ontwikkelingen in het buitenland:

    • Vorige week hebben opnieuw meer dan twee miljoen mensen in de Verenigde Staten een werkloosheidsuitkering aangevraagd. In de week tot 16 mei ging het om 2,4 miljoen uitkeringen, blijkt uit cijfers die het ministerie van Arbeid donderdag heeft gepubliceerd. Ten opzichte van vorige week is het aantal aanvragen verder gedaald, maar het cijfer ligt nog altijd zo'n tien keer hoger dan in een vergelijkbare week vorig jaar. 2,2 miljoen mensen hebben een aanvraag ingediend voor een uitkering bedoeld voor mensen die als zelfstandige werken of op een andere manier tijdelijke klussen doen. Het gaat om een nieuw soort uitkering van de federale overheid.
    • In het Verenigd Koninkrijk is het dodental als gevolg van Covid-19 met 338 toegenomen tot 36.042. Dat meldt het ministerie van Volksgezondheid donderdag. Matt Hancock, minister van Volksgezondheid, maakte verder bekend donderdag te zijn begonnen met een proef met een snelle coronatest. Deze nieuwe test moet binnen twintig minuten een uitslag geven. De komende maanden ontvangt het land ruim tien miljoen van deze tests, zei Hancock.
    • In Frankrijk is het aantal coronapatiënten dat is opgenomen op de intensive care afgenomen met 49 naar 1.745. Het dodental in verpleeghuizen en ziekenhuizen is opgelopen met 83 naar 28.215.
    • Rusland heeft ruim vierhonderd militairen, onder wie legerartsen, naar een goudmijn in Siberië gestuurd om te helpen bij een uitbraak van het coronavirus. Zeker achthonderd werknemers zijn besmet geraakt, aldus persbureau AP. Een noodhospitaal in de stad Yeruda wordt opgezet dat ruimte moet bieden aan zeker tweeduizend mensen. In Rusland zijn inmiddels ruim 300.000 besmettingen met Covid-19 gemeld.

    Haagse waarnemend burgemeester Remkes: houd het hoofd koel

    Houd het hoofd koel. Die oproep deed waarnemend burgemeester van Den Haag Johan Remkes (VVD) donderdag. „Als we ons allemaal aan de maatregelen houden, helpen we verdergaande beperkingen voorkomen wanneer het straks écht zomer wordt”, aldus Remkes.

    De waarnemend burgemeester gaf verder het advies niet alsnog naar stranden of recreatiegebieden te gaan. In de hele Veiligheidsregio Haaglanden zijn parkeerplaatsen en toegangswegen vol of gesloten. Ook mensen die naar huis gaan, moeten drukte vermijden. „Verlaat stranden of recreatiegebieden niet allemaal tegelijk”, zei Remkes. „Daarmee beschermt u uzelf én anderen.”

    Drukte op het strand van Scheveningen op Hemelvaartsdag. Foto Koen van Weel/ANP

    Drukte op zonnige Hemelvaartsdag

    Op Hemelvaartsdag is het op verschillende plaatsen in het land te druk. Meerdere parken, plassen en stranden zijn afgesloten in verband met drukte. Hubert Bruls, voorzitter van het Veiligheidsberaad, dat bestaat uit de voorzitters van de 25 veiligheidsregio’s, zegt tegen de NOS dat het op bepaalde plaatsen te druk was. „Als dit het beeld is van de zomer, zullen we een zomer krijgen met heel wat beperkingen.”

    • In Amsterdam was het donderdagmiddag onder meer druk in het Vondelpark, bij het Marineterrein, bij Somerlust en de Bogortuin. De gemeente waarschuwde bezoekers via Twitter om afstand te houden. Via een speciale kaart kunnen Amsterdammers opzoeken waar het rustig of druk is in de stad.
    • De toegangswegen richting de Brabantse Galderse meren en de Asterdplas, in de buurt van Breda, zijn in de middag afgesloten. Het was er volgens de gemeente te druk. Via een speciaal WhatsApp-nummer kunnen geïnteresseerden vragen hoe druk het is bij het water.
    • De wegen richting de stranden van Bloemendaal, Heemskerk, Wijk aan Zee, IJmuiden en Zandvoort zijn afgesloten. De gemeente Heemstede waarschuwde bezoekers weg te blijven: „Het dringende advies is om niet naar de stranden te komen!”
    • Ook op verschillende plekken in de provincie Utrecht moest worden ingegrepen vanwege de drukte. Zo liet de burgemeester van Rhenen op Twitter weten de toegangswegen naar de Veerwei af te sluiten. „Mensen zitten bijna boven op elkaar bij de strandjes”, schreef hij. Ook langs de Eem bij Soest werd het volgens de politie te druk.

    Aantal coronapatiënten op intensive care daalt verder

    Het aantal coronapatiënten op de intensive cares is met 20 gedaald tot 255. Dat meldt persbureau ANP op basis van het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS). Op verpleegafdelingen worden nu nog 911 coronapatiënten behandeld. Dat zijn er elf minder dan woensdag.

    In Duitsland ligt nog één coronapatiënt uit Nederland. Voorzitter Ernst Kuipers van het Landelijk Netwerk Acute Zorg (LNAZ) zegt: „Als de daling in dit tempo doorzet is de verwachting dat we aanstaande maandag, twee weken na het versoepelen van de maatregelen, rond de 175 Covid-patiënten op de ic zitten. De daarmee ontstane ruimte is nodig voor het hervatten van de andere zorg.”

    'Vier docenten Limburgse basisschool besmet met corona'

    Vier docenten van basisschool De Veldhof in het Limburgse Eygelshoven, gemeente Kerkrade, zijn positief getest op Covid-19. Dat schrijft 1Limburg donderdag. GGD Zuid Limburg bevestigt het nieuws aan 1Limburg. De personeelsleden zijn in quarantaine geplaatst.

    De besmettingen kwamen aan het licht toen het virus bij een docent werd vastgesteld. Uit bron- en contactonderzoek bleek toen dat nog drie anderen besmet waren. In totaal zijn veertien personeelsleden woensdag getest. Donderdag en vrijdag worden nog meer mensen getest.

    De ouders zijn inmiddels op de hoogte gesteld, schrijft 1Limburg. Hygiëne-onderzoek heeft vastgesteld dat de school voldoende voorzorgsmaatregelen had getroffen. Of de school nu (tijdelijk) gesloten wordt, is nog niet bepaald.

    Overzicht belangrijkste coronanieuws

    Het belangrijkste coronanieuws op donderdag tot nu toe:

    Dodental door Covid-19 stijgt met 27

    Het dodental door het coronavirus is de afgelopen dag met 27 gestegen. Dat meldt het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu donderdag. In totaal is nu van 5.775 mensen in Nederland bekend dat zij zijn overleden aan de gevolgen van Covid-19.

    Het aantal meldingen van besmettingen steeg met 253 tot 44.700. Verder is er van 11.640 patiënten bekend dat zij in het ziekenhuis liggen of hebben gelegen met het longvirus. Dat zijn er dertien meer dan woensdag. Het werkelijke aantal patiënten ligt hoger omdat niet iedereen wordt getest.

    Woensdagmiddag lagen er 275 coronapatiënten op de Nederlandse intensive cares, achttien minder dan een dag eerder. In de loop van donderdag maakt het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding bekend hoeveel dat er nu zijn. De verwachting is dat het aantal verder zal dalen.

    Drukte op kustwegen, boulevards Vlissingen gesloten voor verkeer

    Dagjesmensen trekken in groten getale naar het strand, melden verschillende veiligheidsregio's. Op de wegen naar de stranden is het erg druk deze Hemelvaartsdag en een aantal stranden zijn uit noodzaak reeds gesloten.

    • Op de wegen naar de kust neemt de drukte toe, vooral richting de Zeeuwse kust. Dat meldt de ANWB. Wat betreft Zeeland speelt ook mee dat er een ongeluk is gebeurd bij Rilland, op de A58. De veiligheidsregio Zeeland raadt mensen af nog die kant op te komen.
    • In Vlissingen mag gemotoriseerd verkeer niet meer komen op de boulevards Evertsen, Bankert en De Ruyte. Dat heeft de Veiligheidsregio Zeeland besloten om te voorkomen dat te druk wordt, en om zo meer ruimte te geven aan overige bezoekers. De maatregel geldt tot maandag en volgende week vrijdag tot en met maandag, van 14.00 uur tot en met 24.00 uur. De boulevards waren eerder al een aantal keer gesloten.
    • In Noord-Holland is er drukte richting Zandvoort en zijn de stranden bij Wijk aan Zee en Castricum afgesloten, schrijft het Noordhollands Dagblad. De Veiligheidsregio Kennemerland adviseert mensen dringend niet naar het strand te komen. Ook meldt de gemeente Noordwijk dat het geen zin meer heeft om te komen. „Blijf thuis. Voorkom teleurstelling.”
    • De Veiligheidsregio Limburg Noord heeft Duitse media ingeschakeld om een massale toestroom van Duitse dagjesmensen te voorkomen. Met Hemelvaartsdag komen veel Duitsers naar Roermond en Venlo om te winkelen, zoveel zelfs dat gesproken wordt van de „Duitse dag". De Veiligheidsregio deed de oproep een gezellig dagje uit dit jaar over te slaan. Daarin werd ook gewaarschuwd dat als het te druk werd, bezoekers weer naar huis gestuurd konden worden. Ook verlaagde de veiligheidsregio uit voorzorg het maximale aantal bezoekers aan het outletcentrum in Roermond naar 3.000 mensen.

    Moskeebezoek voortaan met mondkapje op eigen gebedskleed

    Het Contactorgaan Moslims en Overheid (CMO) heeft een handleiding opgesteld om de moskee „coronaproof” te maken. De besturen kunnen bezoekers van 65 jaar en ouder beter aanbevelen om weg te blijven en bezoekers moeten een mondkapje op, staat in het document. Handschoenen worden aanbevolen en iedereen moet verplicht een eigen gebedskleed van huis meenemen. Het reciteren van verzen gebeurt niet meer uit een koran van de moskee, maar uit een zelf meegenomen boek of van de telefoon. De rituele wassing doen bezoekers bij voorkeur thuis.

    De moskeeën denken dat er „naar alle waarschijnlijkheid toch nog wel een paar maanden of een jaar” beperkingen zullen gelden voor bezoek. Met de richtlijn moeten de moskeeën zo veilig mogelijk kunnen opereren. De CMO wijst erop dat de maatregelen later alsnog aangepast, versoepeld of aangescherpt kunnen worden, bijvoorbeeld als de overheidsmaatregelen veranderen.

    De besturen moeten moskeegangers duidelijk uitleggen hoe de regels in elkaar steken, zegt de organisatie. Zo moet erop worden gelet dat iedereen waar mogelijk anderhalve meter afstand bewaart (ook tijdens het bidden) en dat er zo min mogelijk drukte wordt veroorzaakt. Bezoekers moeten een rij vormen bij het verlaten van het gebouw en kunnen ze niet in de directe omgeving van de moskee blijven om bijvoorbeeld een praatje te maken. Feesten anders dan religieuze bijeenkomsten kunnen volgens de richtlijn ook even niet. In de moskee is volgens het CMO even geen plaats voor huwelijksfeesten of begrafenissmeekbedes, staat in de richtlijn.

    'Honderdduizenden gezonde levensjaren verloren in reguliere zorg'

    Doordat reguliere zorg is afgezegd of uitgesteld zijn naar schatting 100.000 tot 400.000 gezonde levensjaren verloren gegaan. Dat stelt onderzoeksbureau Gupta Strategists in het op donderdag verschenen rapport. Het gaat onder meer om patiënten met kanker of hartfalen. Door zorg te bieden aan mensen met Covid-19 zijn een geschatte 13.000 tot 21.000 gezonde levensjaren gered.

    Op het hoogtepunt van de coronauitbraak moesten afspraken voor reguliere zorg in de ziekenhuizen uitgesteld worden. Daarnaast mijden mensen het ziekenhuis uit angst besmet te raken. Dit kost niet alleen levensjaren, maar ook geld. Het kost meer geld om zorg te bieden voor een aandoening naarmate die in een verder stadium verkeert.

    Mede door de opgelopen kosten van de reguliere zorg kost de zorg voor coronapatiënten volgens Gupta 100.000 tot 250.000 euro per gewonnen levensjaar. Normaal gesproken houdt Nederland een bovengrens van 80.000 euro per gezond levensjaar aan bij de keuze om zorg te verlenen.

    Gupta roept op om een plan op te stellen om beter met het verdere verloop van de virusuitbraak om te kunnen gaan. Zo kan gedacht worden aan gespecialiseerde zorglocaties die speciaal voor Covid-19-patiënten zijn ingericht. Ook zou gekeken moeten worden of bepaalde delen van de reguliere zorg wel voldoende effectief zijn om ermee door te gaan. Daarnaast zal Nederland moeten accepteren dat de algehele zorgkosten voorlopig gemiddeld genomen een stuk hoger gaan uitpakken, stelt Gupta.

    Lees ook: Iedere dag wachten betekent een extra dag pijn

    Medische mondkapjes in het OV worden toch toegestaan

    De overheidsrichtlijn voor het gebruik van mondkapjes in het openbaar vervoer is na kritiek versoepeld. Het is niet langer verboden om vanaf 1 juni ook maskers te dragen die voor de zorg bedoeld zijn. Wel raadt het kabinet dat nog altijd af, zo blijkt uit het woensdag door het Koninklijk Nederlands Normalisatie Instituut (NEN) gepubliceerde document.

    NRC publiceerde vrijdag uit een conceptversie van de richtlijn. Het kabinet had die laten opstellen omdat er veel onduidelijkheid bestond over de definitie van „niet-medische mondkapjes” die in onder meer bussen en treinen gedragen moeten worden. In het document stond onder meer: „Alleen niet-medische maskers zonder CE-markering mogen tijdens het reizen met het OV vanaf 1 juni gebruikt worden.” Een CE-markering wordt toegekend aan mondkapjes die voldoen aan Europese kwaliteitseisen. Deze categorie maskers wil de regering zoveel mogelijk beschikbaar houden voor de zorg.

    De formulering leidde tot veel kritiek. Openbaarvervoersbedrijven waren boos vanwege de schijnveiligheid die dit zou bieden voor OV-personeel. Bovendien was de richtlijn voor conducteurs niet te controleren. Ook was er publieke verontwaardiging dat goede mondkapjes expliciet werden verboden. Het kabinet wilde deze exclusief voor de zorg bewaren, uit angst voor nieuwe schaarste aan goed materiaal. De SP stelde Kamervragen over dit beleid.

    In de aangepaste richtlijn staat nu: „Alleen niet-medische maskers zonder CE-markering dienen tijdens het reizen met het OV bij voorkeur gebruikt te worden." Een subtiel verschil waardoor nu slechts wordt afgeraden een medisch mondkapje te gebruiken. Conducteurs hoeven daardoor niet te controleren op het soort mondkapje dat iemand draagt, waardoor de kans op een boete wegvalt.

    Libanese premier: internationale hulp nodig om honger te voorkomen

    • Libanon heeft, net als een aantal andere landen, hulp nodig van de internationale gemeenschap om een voedselcrisis te voorkomen. Dat schrijft de Libanese premier Hassan Diab donderdag in The Washington Post. Veel mensen kunnen al geen vlees, groenten of fruit meer kopen en ook brood dreigt nu weg te vallen als voedselbron, aldus de premier.

      De tekorten komen deels door de economische problemen in het land, maar ook doordat een aantal landen (met name Rusland en Oekraïne) de export van graan hadden stilgelegd. Libanon is van voedselimport afhankelijk. Diab bepleit dat landen de export van voedsel zo min mogelijk stilleggen, vraagt om een breder internationaal beleid voor voedselproductie en om een noodfonds voor voedselhulp in het Midden-Oosten. Als dat laatste er niet komt, zou honger wel eens een nieuwe migrantenstroom uit het gebied naar Europa op gang kunnen brengen, waarschuwt hij.
    • De USS Theodore Roosevelt vaart weer. Het vliegdekschip lag sinds 27 maart voor de kust van Guam vanwege het coronavirus. Zeker duizend van de 4.800 bemanningsleden bleken besmet, meldt persbureau AP. Het schip vervolgt zijn missie met een kleinere bemanning. 1.800 zeelieden zijn op het eiland in quarantaine. Het schip kwam in het nieuws toen een brief van de vorige commandant was uitgelekt. Commandeur Brett Crozier vond dat er meer gedaan moest worden om zijn bemanning veilig te stellen omdat hij vreesde dat het virus levens zou kosten. Crozier werd ontslagen, maar kreeg uiteindelijk een andere (tijdelijke) functie binnen de marine.
    • Nu het moeilijker is geworden om illegaal per vrachtwagen de grens over te steken, proberen meer minderjarigen per boot vanuit Frankrijk naar het Verenigd Koninkrijk te reizen. Dat zegt Roger Gough, raadslid in de graafschap Kent waaronder ook Dover valt, tegen persbureau AFP. Vorig jaar ontfermde Kent zich over zo'n 230 tot 250 migranten, nu zijn het er bijna 470, aldus Gough.

      Veel van de minderjarige migranten willen naar het VK om seizoensarbeid te verrichten. In het verleden reisden ze vaker naar het VK als verstekeling in vrachtwagens. Die manier van reizen is moeilijker geworden doordat het vrachtvervoer minder is geworden. Volgens persbureau PA hebben dit jaar in totaal duizend mensen de hachelijke bootreis van Frankrijk naar het VK afgelegd.

    IOC: Olympische Spelen in 2021 of niet

    De president van het Internationaal Olympisch Comité Thomas Bach zegt dat de Olympische Spelen in Japan worden afgelast als het niet mogelijk zal blijken om ze in de zomer van 2021 te houden. Afgelopen maart werden de spelen, die eigenlijk in 2020 zouden plaatsvinden, al een jaar uitgesteld. Het IOC hoopt dat de zomerspelen volgend jaar door kunnen gaan, maar dat is afhankelijk van de ontwikkeling van een vaccin.

    In een interview met BBC Sport zei Bach dat niet mogelijk is om een organisatiecomité van duizenden mensen „voor altijd maar door te betalen” en daarnaast sporters in onzekerheid houden. Bovendien zullen de zomerspelen bij verder uitstel vlak voor de winterspelen van 2022 komen, die in Beijing worden gehouden. Er wordt gekeken naar manieren om met coronamaatregelen te werken. Bach benadrukt dat de aanwezigheid van publiek wat hem betreft wel een onmisbaar element van het sportevenement is.

    Intussen komt het internationale voetbal langzaam op gang. Het vrouwenvoetbal in de Duitse Bundesliga zal vanaf 29 mei starten, kondigde ligapresident Fritz Keller woensdagavond aan. De mannelijke spelers in de Bundesliga begonnen afgelopen weekend alweer te spelen. Ook voetbalclub Flamengo in Rio de Janeiro laat sinds woensdag de bal weer rollen in trainingen. Wat betreft de autoriteiten was dat echter nog te vroeg: ze hebben de club opgeroepen de trainingen nog even uit te stellen.

    FNV: abattoirs moeten meer maatregelen tegen corona treffen

    De coronaprotocollen in slachthuizen zijn onvoldoende om te voorkomen dat grote aantallen medewerkers besmet raken. Daarvoor heeft vakbond FNV donderdag gewaarschuwd in het NOS Radio 1 Journaal, daags nadat in Groenlo een slachthuis werd gesloten waar tientallen medewerkers besmet bleken. De omstandigheden in abattoirs in combinatie met de werk- en leefsituatie van de medewerkers maakt dat slachterijen en vleesfabrieken extra kwetsbaar zijn, zei vakbondsbestuurder John Klijn in het radioprogramma.

    FNV waarschuwde begin mei ook al eens toen Covid-19 werd vastgesteld bij tientallen medewerkers van een slachterij in Scherpenzeel. Sindsdien is het niet gelukt om de problemen te verhelpen, stelt Klijn. Er zijn protocollen opgesteld, maar die blijken in de praktijk moeilijk na te leven. Zo willen de medewerkers wel anderhalve meter afstand bewaren, maar zijn er op locatie allerlei momenten dat het niet kan. Bijvoorbeeld in de kleedkamer, waar de werkers zich voor hun dienst verplicht moeten omkleden. Ook bij het handen wassen, pauzeren en reizen van en naar werk is er vaak te weinig plek om ruimte te houden, stelt de bond.

    De omstandigheden in het slachthuis in Groenlo waren nu juist relatief goed, zegt Klijn. De bond kreeg over die locatie weinig klachten. Hij stelt daarom dat de protocollen en andere regels aangescherpt moeten worden. De problemen zouden deels verholpen worden als er minder mensen tegelijk aan het werk moeten en er 's avonds doorgewerkt wordt. Verder zouden shifts niet tegelijk moeten beginnen, maar bijvoorbeeld groepsgewijs een kwartier na elkaar, stelt FNV voor.

    Een van de factoren die volgens Klijn een rol speelt, is dat 80 procent van de medewerkers in de slachthuizen uit het buitenland komt. Deze groep werkt niet alleen samen, maar woont vaak ook samen in complexen. De werknemers worden met busjes van hun huisvesting naar de fabriek gebracht, en moeten 's avonds ook weer met een busje terug. Bovendien zijn ze extra kwetsbaar als ze over hun werk- of leefomstandigheden klagen, omdat ze voor hun inkomen en woning van hun werk afhankelijk zijn. „Als de baas zegt: 'jou moet ik niet meer', sta je hier in Nederland.”

    De zorg over slachthuizen als besmettingshaarden is internationaal. In Duitsland is Covid-19 vastgesteld bij vele honderden medewerkers van abattoirs en moesten zeker vier slachthuizen tijdelijk dicht. Het was voor de regering aldaar aanleiding om de regels structureel aan te scherpen. Zo mogen vanaf 1 januari geen uitzendkrachten meer ingezet worden, en moeten alle medewerkers in dienst zijn van het slachthuis. Ook in onder meer Frankrijk, de Verenigde Staten en Brazilië zijn uitbraken geweest onder slachthuismedewerkers.

    Voor Nederland stelt FNV voor dat er scherper toegezien wordt op de arbeidsomstandigheden. Klijn vindt dat de Arbeidsinspectie strenger moet optreden. En hoewel de NVWA er formeel alleen voor de voedselveiligheid aanwezig is, zouden ook die inspecteurs zich wat hem betreft meer over de medewerkers kunnen bekommeren. Zo wijst hij erop dat de slachterij in Groenlo niet werd gesloten omdat de medewerkers ziek waren geworden, maar omdat de NVWA de omstandigheden voor haar eigen dierenartsen onverantwoord vond worden. „Ik snap heel goed wat de NVWA doet, maar die mensen aan de band gaat het kennelijk niet over.”

    Arbeidsmigranten verlaten het slachthuis van Vion in Groenlo. Foto Vincent Jannink/ANP

    Luchtvaartorganisatie EASA: gezondheidscheck en mondkapjes bij het vliegen

    De Europese luchtvaartorganisatie EASA heeft een nieuw protocol opgesteld voor wanneer het vliegverkeer weer opstart. In het protocol staan de standaard hygiëneregels zoals we die intussen gewend zijn: afstand houden waar mogelijk, handen schoonmaken, hoesten in de elleboog, plexiglas schermen bij de balies. Daarnaast zijn er een aantal specifieke maatregelen voor in de vliegwereld aanbevolen.

    Op terminals moeten volgens het protocol alleen nog passagiers worden toegelaten, die vooraf een gezondheidsverklaring ondertekenen. Wie kort voor vertrek ziek wordt, moet kosteloos kunnen omboeken. Mondmaskers worden gedragen vanaf het binnengaan van de terminal tot in de vliegtuigen en bij voorkeur iedere vier uur vervangen. Daarvoor worden speciale prullenbakken geplaatst. Passagiers die zich niet aan de richtlijnen houden, mogen worden geweerd en voor het opstijgen uit het vliegtuig gezet worden.

    Vliegmaatschappijen wordt verzocht om twee stoelrijen achterin vrij te houden. Daar kunnen passagiers geïsoleerd worden die tijdens de vlucht symptomen van Covid-19 vertonen. Voor hen wordt bij voorkeur een toilet gereserveerd. De temperatuurscreening voor het instappen, die op sommige luchthavens in de wereld al wordt gebezigd en ook door KLM in het vooruitzicht is gesteld, is volgens EASA maar beperkt bruikbaar. Niet iedereen die ziek is heeft koorts en daarnaast kan je met medicijnen de koorts onderdrukken.

    Het is aan de luchthavens en vliegmaatschappijen zelf of zij deze aanbevelingen ook opvolgen. De richtlijnen zijn op verzoek van de Europese Commissie opgesteld, in samenwerking met het European Center for Disease Prevention and Control (ECDC).

    Lees ook: KLM wil koortsmeting voor passagiers

    Ook Sint-Maarten akkoord met voorwaarden Nederlandse coronalening

    Premier Silveria Jacobs van Sint-Maarten is net als Curaçao en Aruba akkoord gegaan met de voorwaarden van Nederland voor nieuwe coronasteun, maar noemde de manier waarop die zijn opgelegd wel „een klap in het gezicht”.

    In ruil voor een lening van 26,5 miljoen euro moet Sint-Maarten korten op de overheidsfinanciën en de pensioenleeftijd voor ambtenaren verhogen van 62 naar 65 jaar. Jacobs sprak in dat verband eerder van „slikken of stikken”.

    De Caribische rijksdelen zijn hard geraakt nu de grenzen zijn gesloten en het toerisme helemaal plat ligt. In april kregen Sint-Maarten, Curaçao en Aruba al een eerste lening om de acute financiële nood op te vangen en vanaf juli wordt er gepraat over structurelere bijdragen.

    Op Sint-Maarten zijn 77 coronabesmettingen vastgesteld en vijftien mensen aan de gevolgen van het virus overleden.

    Rotterdamse boa's voeren actie

    Buitengewoon opsporingsambtenaren (boa's) in Rotterdam schrijven de komende drie dagen geen bekeuringen uit. Ze voeren actie, omdat ze niet uitgerust worden met een wapenstok en pepperspray.

    Volgens voorzitter Ruud Kuin van de Nederlandse Boa Bond is het geweld tegen boa's sinds het begin van de coronacrisis flink toegenomen. „In de grote steden is er jaarlijks sprake van een toename van het aantal incidenten van zo'n 25 procent. Wat onze boa's ons vertellen, is dat ze nu in de afgelopen twee maanden meemaken wat ze normaal gesproken in een heel jaar meemaken”, zei Kuin eerder deze week tegen nu.nl

    Maar burgemeester Ahmed Aboutaleb ziet bewapening van de boa's niet zitten. Wel is binnen de lokale driehoek van burgemeester, politie en justitie afgesproken dat de handhavers toegang krijgen tot het portofoon-netwerk van de politie, zodat de politie er bij problemen sneller kan zijn. Maar dat vinden de bonden niet voldoende.

    De boa's blijven gedurende de acties wel toezicht houden in de stad, liet Kuin weten aan RTV Rijnmond: „Het signaleren blijft wel, maar als er iets is schakelen we de politie in. We gaan het risico vermijden dat onze mensen normaal lopen.” Als de acties geen resultaat opleveren, worden ze mogelijk verlengd.

    Lees ook deze reportage: Bij het zien van de boa’s stuiven de jongeren uiteen

    Trump stopt met hydroxychloroquine

    De Amerikaanse president Donald Trump is bijna klaar met de 'kuur' die hij ondergaat met het anti-malariamiddel hydroxychloroquine, zei hij woensdag. Trump vertelde eerder deze week dat hij het omstreden middel al anderhalve week neemt, omdat het zou beschermen tegen het coronavirus. Nu zegt hij er in „een of twee dagen” mee te stoppen.

    Foto Kevin Dietsch/EPA

    De werking van hydroxychloroquine tegen het longvirus is niet bewezen, maar het kan bij overmatig gebruik wel schade toebrengen aan de longen en andere organen. Joe Biden, zijn Democratische tegenstrever bij de komende presidentsverkiezingen, noemde het „totaal onverantwoordelijk” dat Trump het middel gebruikt.

    Trump promoot hydroxychloroquine al sinds maart en sprak eerder van een „gamechanger”, terwijl meerdere onderzoeken geen aantoonbare beschermende werking tegen het virus dat Covid-19 veroorzaakt hebben kunnen vinden. De Amerikaanse Food and Drug Administration waarschuwde zelfs voor mogelijk dodelijke bijwerkingen van het al veertig jaar bestaande medicijn, dat onder begeleiding van artsen wel wordt voorgeschreven aan malariapatiënten.

    Volgens Trump ziet zijn eigen dokter geen kwaad in het gebruik van het middel. In Nederland heeft de Inspectie voor Gezondheidszorg huisarts Rob Elens verboden een medicijnmix, waar ook hydroxychloroquine in zit, te gebruiken voor de behandeling van coronapatiënten.

    Meer dan vijf miljoen bevestigde besmettingen wereldwijd

    Het totale aantal bevestigde coronagevallen wereldwijd is de vijf miljoen gepasseerd, blijkt uit een telling van persbureau Reuters. Ter vergelijking: volgens wereldgezondheidsorganisatie WHO zijn jaarlijks zo'n drie tot vijf miljoen ernstige gevallen van griep wereldwijd.

    Vooral in Latijns-Amerika stijgt het aantal nieuwe besmettingen snel. Ongeveer een derde van alle nieuwe infecties die eerder deze week werden gemeld, kwam uit Latijns-Amerika, zo'n twintig procent uit Europa en ook zo'n twintig procent uit de Verenigde Staten.

    Brazilië en in mindere mate Peru zijn de zwaarst getroffen landen van Latijns-Amerika. In het Brazilië van president Bolsonaro die de ernst van het virus weg blijft wuiven, werd woensdag een recordaantal van bijna 20.000 nieuwe gevallen geregistreerd. Daarmee steeg het aantal bevestigde gevallen naar ruim 291.000. Alleen in de Verenigde Staten en Rusland zijn meer besmettingen gemeld. In Peru is inmiddels ook al bij meer dan 100.000 mensen het coronavirus vastgesteld.

    De pandemie heeft inmiddels aan zo'n 326.000 mensen het leven gekost, maar het daadwerkelijke aantal ligt hoger. Er zijn lang niet overal voldoende tests beschikbaar en veel landen tellen sterfgevallen buiten het ziekenhuis niet mee.

    Correctie 22/5: In een eerdere versie van deze update werd geschreven dat de WHO schat dat er jaarlijks drie tot vijf miljoen griepgevallen zijn wereldwijd, maar dat moet ernstige griepgevallen zijn en dat is hierboven aangepast.

    Boliviaanse minister opgepakt voor corruptie met beademingsapparatuur

    In Bolivia is minister Marcelo Navajas van Volksgezondheid aangehouden op verdenking van corruptie met beademingsapparaten. Hij blijkt beademingsapparatuur voor coronapatiënten voor veel hogere prijzen te hebben aangeschaft dan de Spaanse fabrikant aanbood.

    Minister Marcelo Navajas van Volksgezondheid werd woensdag 20 mei 2020 opgepakt in La Paz op verdenking van corruptie met beademingsapparatuur voor coronapatiënten. Foto STR/EPA

    Bolivia kocht onder verantwoordelijkheid van Navajas met geld van de Inter-Amerikaanse Ontwikkelingsbank 179 beademingsapparaten voor 27.683 dollar per stuk, terwijl de fabriek in Spanje ze voor zo'n 11.000 dollar elk verkoopt. Een ander Spaans bedrijf trad op als tussenpersoon.

    De corruptie kwam aan het licht toen artsen klaagden dat de apparatuur niet geschikt was voor intensive care-afdelingen in Bolivia. De minister werd woensdag eerst ontslagen door interim-president Jeanine Añez en daarna opgepakt. Na verhoor is hij voorlopig weer op vrije voeten. Behalve Navajas zijn volgens Reuters ook vier andere hoge medewerkers van het ministerie van Volksgezondheid gearresteerd.

    In Bolivia zijn 4.500 coronabesmettingen vastgesteld en 190 officiële coronadoden gemeld. Sinds 17 maart is er, net als in veel andere landen in de regio, een strenge lockdown van kracht.

    Het belangrijkste nieuws van woensdag 20 mei

    In dit blog houdt NRC de belangrijkste ontwikkelingen rond de uitbraak van het coronavirus dat Covid-19 veroorzaakt bij. Een overzicht van het belangrijkste coronanieuws van woensdag:

    • Het steunpakket om de economie te stimuleren tijdens de coronacrisis, wordt tot 1 september verlengd. Hiervoor heeft het kabinet nog eens 13 miljard euro vrijgemaakt. Vakbonden en werkgeversorganisaties zijn verdeeld over de afschaffing van de ontslagboete.
    • Het kabinet wil geen wekelijks crisisberaad meer houden over de beteugeling van het coronavirus. Het besluit volgt op de versoepeling van de lockdown.
    • Het kabinet neemt naar verwachting aanstaande dinsdag een besluit of sportscholen versneld open kunnen.
    • Het kabinet trekt tientallen miljoenen euro's extra uit om ervoor te zorgen dat de bouw doorgaat tijdens de coronacrisis. Nederland kampt al met een „historisch hoog” woningtekort.
    • Er lagen woensdagmiddag nog 275 Nederlandse coronapatiënten op de intensive care, 18 minder dan een dag eerder. In het afgelopen etmaal zijn 33 nieuwe meldingen gedaan van patiënten die overleden aan de gevolgen van Covid-19, meldt het RIVM.
    • In september moet er een plan klaarliggen om het aantal IC-bedden „flexibel” op te kunnen schalen naar drieduizend.
    • Techbedrijven Google en Apple hebben nieuwe technologie afgerond waarmee overheden corona-apps kunnen bouwen. Nederland gaat gebruikmaken van de technologie.
    • Het consumentenvertrouwen is deze maand verder weggezakt, meldt het CBS. De maandelijkse indicator daalde afgelopen maand van -22 naar -31, waarmee het niveau ver onder het gemiddelde van de afgelopen twintig jaar ligt.
    • Mogelijk is in Nederland voor het eerst vastgesteld dat een mens door een dier is besmet met het nieuwe coronavirus. Minister Schouten zegt dat het aannemelijk is dat nertsen het virus hebben overgedragen.
    • President Donald Trump heeft opnieuw hard uitgehaald naar China en zegt het „incompetente” land verantwoordelijk te houden voor de „massale wereldwijde sterfte” door het coronavirus.

     

    Lees hier het blog van woensdag terug