Ziekenhuizen en verzekeraars worstelen met extra kosten coronavirus

Coronakosten Ziekenhuizen willen een uitzondering op het hoofdlijnenakkoord vanwege de coronacrisis. Ook zou Volksgezondheid moeten bijspringen met financiering.

Een vrouw op de corona-afdeling in het Jeroen Bosch Ziekenhuis op 22 april 2020.
Een vrouw op de corona-afdeling in het Jeroen Bosch Ziekenhuis op 22 april 2020. Ilvy Njiokiktjien

Ziekenhuizen maken zich zorgen over de teruggelopen inkomsten door het coronavirus. Zij willen zekerheid dat de kosten die ze hebben, toch worden gedekt. De financiële beperkingen waartoe het zogeheten hoofdlijnenakkoord had moeten leiden, zijn door de coronacrisis niet langer haalbaar.

Dat heeft David Jongen, een van de architecten van dat akkoord, deze week gezegd tegen het Financieele Dagblad en Zorgvisie. Jongen is vicevoorzitter van de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ). Hij onthoudt zich van verder commentaar omdat deze vrijdag met de zorgverzekeraars wordt gesproken. Dat overleg betreft de financiering van ziekenhuizen nu de zorg op z’n kop staat door het coronavirus.

Ziekenhuizen hoeven zich nu nog geen zorgen te maken over acute geldproblemen; verzekeraars hebben een voorschotregeling opgetuigd. Rekeningen en vakantiegeld van personeel kunnen daardoor gewoon worden betaald. De vraag is echter hoe ziekenhuizen en verzekeraars straks geheel 2020 met elkaar afrekenen. Jongen in Zorgvisie: „Een garantie voor de jaaromzet van ziekenhuizen stelt de marktwerking voor 2020 buitenspel. Niet alle verzekeraars vinden dat even prettig.”

Groei ziekenhuiszorg

Volgens de NVZ-bestuurder moeten daarnaast de afspraken over maximale groei van ziekenhuiszorg – het hoofdlijnenakkoord tussen Volksgezondheid, verzekeraars en ziekenhuizen – tijdelijk worden herzien. De ziekenhuisuitgaven mogen volgens die afspraken dit jaar nauwelijks groeien, en binnenkort helemaal niet meer. Jongen zegt tegen Zorgvisie dat hij het akkoord altijd met „bloed, zweet en tranen” heeft verdedigd, maar dat ziekenhuizen door de coronacrisis „echt niet op nulgroei uitkomen in 2022. We moeten daarover snel het gesprek aan met de politiek.”

Opschorten van deze afspraken uit 2018 zou groot nieuws zijn. Het akkoord was voor het ministerie van VWS een belangrijk instrument om de zorgkosten in de hand te houden. Overigens werd al voor de uitbraak van het coronavirus openlijk getwijfeld aan de haalbaarheid door de voorzitter van de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen, Ad Melkert.

Minder omzet

De contracten die verzekeraars en ziekenhuizen vorig jaar na stevig onderhandelen sloten, zijn door de coronacrisis deels onbruikbaar. Vaak krijgen ziekenhuizen een vergoeding per behandeling, maar de omzet bij ziekenhuizen is met bijna de helft teruggelopen doordat veel zorg werd afgezegd of uitgesteld. Eerder liet koepelorganisatie NVZ weten dat ziekenhuizen daardoor maandelijks circa 700 miljoen aan inkomsten mislopen. Verderdenken ze tot drie miljard euro kwijt te zijn aan ‘coronaproof’ maken van de zorg. Dat gaat om onder meer uitbreiding van intensivecarecapaciteit en investeringen in ICT, zodat artsen met beeldbellen en andere programma’s mensen thuis kunnen ondersteunen.

Ziekenhuizen hopen dat VWS bijspringt. Jongen oppert in het Financieele Dagblad dat het ministerie bijvoorbeeld de opschaling van ic-capaciteit betaalt: „550 extra bedden kost 550 miljoen extra per jaar.”