Is de herrie in de nieuwe wijk straks wel eerlijk verdeeld?

Nieuwbouw Het Rotterdamse Nieuw Kralingen komt te liggen naast twee metaalbedrijven, de snelweg en de trein. Maar aan die kant komen vooral sociale huurwoningen, geen villa’s.

Impressie van Nieuw Kralingen
Impressie van Nieuw Kralingen Afbeelding OCNK

In de loods van metaalverwerkingsbedrijf Forest Metalgroup tilt een gele kraan met een grijper een lading aluminium van de ene hoop naar de andere. Iedere schep klinkt als een glasbak die geleegd wordt. „Aluminium is een luidruchtig metaal”, zegt Robert van Waterschoot tussen twee scheppen door. Toch is het door de coronacrisis nu relatief rustig en dus stil in de loods. De pers waar de brokjes aluminium worden samengeknepen tot grote balen staat stil en de vrachtwagens lossen minder vaak dan normaal. Vooral dat laatste levert een „gigantisch lawaai” op zegt Van Waterschoot.

Op precies 47 meter van dit metaalbedrijf moeten straks de eerste woningen verrijzen die onderdeel zijn van de chique nieuwbouwwijk Nieuw Kralingen. In dit nieuwe wijkje ten noorden van de Kralingse Plas, bestemd voor „gezinnen en ouderen met hogere inkomens’, moeten 800 woningen komen. De gemeente hoopt zo rijkere gezinnen in de stad te behouden. 80 van de nieuwe woningen zijn sociale woningen (vooral voor ouderen), 80 middeldure huurhuizen en 50 koopwoningen tussen de 250.000 en 400.000 euro. Deze week vond een hoorzitting plaats over de komst van de nieuwbouwwijk. Komende week wordt het plan besproken in de raadscommissie. De verwachting is dat de bouw van de woningen volgend jaar kan beginnen.

Bouwen, bouwen, bouwen dat is het motto én target van achtereenvolgende colleges. De komende twintig jaar moeten er maar liefst 50.000 woningen uit de grond worden gestampt binnen de huidige stadsgrenzen om de groeiende Rotterdamse bevolking op te kunnen vangen. „Elke beschikbare locatie, hoe moeilijk of ingewikkeld ook, is nodig om in de huisvestingsbehoefte te kunnen voorzien”, staat in het ontwerpbestemmingsplan. „De bouwopgave is zodanig groot dat, anders dan in het verleden, ook bouwlocaties aan de orde komen die dicht bij bedrijven en infrastructuur liggen en door de hoge milieubelasting ‘vroeger’ als onmogelijk werden beschouwd.”

Nieuw Kralingen is dus een van deze locaties. De artist impressions van architectenbureau West 8 tonen een ruime, mooie en groene wijk. Daar is ook eigenaar Ben van Leeuwen van Lions Metal het mee eens. Dit metaalbedrijf staat naast Forest Metalgroup, en hier wordt voornamelijk ijzer geknipt. Duizend ton per week. „Ik zou er zelf best willen wonen”, zegt Van Leeuwen. Maar ook hij voorziet problemen als de eerste woningen straks op 100 meter afstand van zijn bedrijf staan. „Als je een huis van zes ton hebt gekocht en in je tuin wilt genieten, maar steeds de schrootwerf verderop hoort, komt daar gelazer van.”

Hoe ‘stadsvernieling’ een slechte naam kreeg in Rotterdam

Beide bedrijven vrezen voortdurend te maken te krijgen met klachten en juridische procedures. De gemeente moet daarom kiezen, vinden ze. Een woonwijk bouwen voor de deur van twee metaalbedrijven „kan niet”. De gemeenteraad voorzag in 2018 eveneens problemen. Tijdens de bespreking van de gebiedsvisie dienden CU/SGP, GroenLinks, PvdA en D66 de motie ‘Voorkom Metaalmoeheid in Nieuw Kralingen’ in. De indieners vermelden dat „metaalbedrijven naast een nieuwe woonwijk forse risico’s met zich mee brengen als het gaat om geluids- en vervoersoverlast” en verzochten het college om samen met de twee bedrijven en de ontwikkelaars tot een „bevredigende oplossing” te komen. De motie werd met algemene stemmen aangenomen.

Maar die oplossing kwam er niet, vinden de metaalbedrijven. De gemeente vindt echter van wel. Om geluidsoverlast tegen te gaan, worden bedrijven zoals een sportschool of tuincentrum gebouwd als een soort geluidsbuffer tussen de industriebedrijven en de nieuwe woningen. Maar „overlast, voornamelijk schrikreacties, door piekgeluiden, is ondanks deze maatregel niet geheel uit te sluiten”, is te lezen in het ontwerpbestemmingsplan.

Daar komt het geluid van het verkeer van de straks te verleggen Bosdreef, de A20 en het spoor nog bij. Het eerste blok huizen dat grenst aan deze Bosdreef zal daarom voorzien worden van ‘dove gevels’ (zonder te openen ramen of deuren) en geluidsisolatie. Zo krijgen de woningen toch een goede leefkwaliteit, zegt de gemeente. Maar in het plan staat ook: „Mensen die denken veel last te krijgen van geluid, kunnen ervoor kiezen niet in Nieuw Kralingen te gaan wonen.” Commissielid Gerben van Dijk van CU/SGP vreest dat juist op dit rijtje de goedkoopste woningen worden gebouwd. „De sociale huurwoningen vormen zo straks een tweede buffer tussen de metaalbedrijven en de villa’s”, zegt hij. „Daar heb ik moeite mee.” Van Dijk noemt het bouwen naast de metaalbedrijven „suboptimaal”. „Onze zorgen van 2018 leven nog steeds.”

Ontwikkelaar Heijmans bevestigt dat de goedkopere woningen onder andere aan de noordzijde van het project komen. „Maar nog niets is definitief, daarover zijn wij ook nog in gesprek met Woonstad”, zegt een woordvoerder. Projectdirecteur Erick Schouten zegt dat langs de Bosdreef woningen in alle categorieën worden gebouwd. „Ook de duurdere koopwoningen.”

In de nieuwe wijk komen 800 woningen, vooral duurdere koopwoningen. Afbeeldingen OCNK

Architect Adriaan Geuze van West 8 legt uit dat het ook in deze woningen straks „goed wonen” is. Door de eerder genoemde „bedrijfsbuffer”. „Daardoor zal je de metaalbedrijven niet zien en niet horen.” Maar ook met het verkeer op de drukke Bosdreef heeft Geuze rekening gehouden. Zo worden de appartementen langs deze weg zo ingedeeld dat de leefruimtes uitkijken op het rustige zuiden. „Met de zon en het bos.” De gevels worden goed geïsoleerd. „De snelheid op de Bosdreef (nu 70 km per uur) gaat omlaag en de ventweg wordt iets verhoogd”, zegt Geuze. „Het is én én én.”

Beide metaalbedrijven willen overigens best verhuizen. De gemeente heeft aangeboden om de grond te kopen en daarbovenop een vergoeding te betalen. Volgens Van Leeuwen en Van Waterschoot gaat het om een aanbod van 500.000 euro. „Maar dat is te weinig om een nieuw bedrijf elders op te bouwen”, zeggen zij. Daarvoor is ongeveer het tienvoudige nodig. En dat zien de gemeente en de ontwikkelaars weer niet zitten. „Waarom zouden zij zoveel betalen als uit onderzoek blijkt dat de metaalbedrijven prima kunnen blijven zitten mét de komst van de woonwijk”, zei een ambtenaar tijdens de hoorzitting.