Vijf advocaten uit protest niet naar zitting in de zaak-Taghi

Marengo De advocaten van Ficq en Partners hebben de rechtbank in Amsterdam laten weten dat ze zich niet kunnen vinden in beperkingen door corona.

Beveiliging bij een eerdere tussentijdse zitting in het Marengo-proces in Amsterdam.
Beveiliging bij een eerdere tussentijdse zitting in het Marengo-proces in Amsterdam. Foto Evert Elzinga/ANP

Vijf advocaten van kantoor Ficq en Partners zullen uit protest niet aanwezig zijn bij een tussentijdse zitting in de zaak Marengo rond hoofdverdachte Ridouan Taghi die volgende week op de rol staat.

De advocaten hebben aan de rechtbank in Amsterdam per brief laten weten dat ze zich niet kunnen verenigen met de beperkingen die aan de verdediging zijn opgelegd in verband met de coronacrisis. „De verdediging is zo beknot dat we zo ons werk niet kunnen doen”, zegt Christian Flokstra namens Ficq en Partners.

De verdachten kunnen volgens de rechtbank niet fysiek aanwezig zijn en kunnen alleen tijdens de behandeling van hun eigen zaak inbellen via een videoverbinding. Vertrouwelijk overleg tussen verdachte en advocaat is dan niet mogelijk. Ook mogen raadslieden op zitting niet normaal pleiten. Ze moeten ruim van tevoren hun pleitnotities inleveren die de rechtbank vervolgens kort samenvat op zitting. Dit heeft te maken met het feit dat videoverbindingen met gevangenissen beperkt zijn tot maximaal een uur vanwege een gebrek aan dat soort verbindingen.

Livestream niet mogelijk

Hoewel de zaken van de verdachten gezien de beschuldiging van het Openbaar Ministerie nauw aan elkaar verbonden zijn, is het ook niet mogelijk dat verdachten en raadslieden de zittingen van medeverdachten bijwonen via een livestream.

Lees ook: Zorg over publiekelijk bakkeleien door advocaten in zaak-Taghi

De maatregelen zijn volgens Flokstra in strijd met de wet zonder overleg met de raadslieden genomen. Een verzoek om heroverweging van een aantal beperkingen is door de rechtbank afgewezen. Het enige dat de rechtbank heeft toegezegd is dat alles wordt gedaan om fysieke aanwezigheid van de verdachten bij de volgende zitting in augustus te faciliteren.

Flokstra stelt dat de opstelling van de Amsterdamse rechtbank sterk afwijkt van de rechtbank Midden-Nederland waar een tweede grote strafzaak loopt rond een groep verdachten die in opdracht van Taghi een serie liquidaties zou hebben gepleegd. „In die zaken zijn alle verdachten die aanwezig wilden zijn gewoon naar de rechtbank vervoerd”, aldus Flokstra. „En alle advocaten zijn in staat gesteld de zaken van medeverdachten te volgen via een livestream. Dat is allemaal gebeurd op initiatief van de rechtbank Midden-Nederland en het is voor ons dan ook onbegrijpelijk dat dit in een vergelijkbare zaak bij de rechtbank Amsterdam niet mogelijk is.”

Begrip voor coronacrisis

Volgens Flokstra hebben hij en zijn kantoorgenoten begrip voor de problemen die door de coronacrisis zijn ontstaan binnen de rechtspraak. „Wij begrijpen dat niet alles gaat zoals gebruikelijk is. Maar als je de verdediging van een verdachten gaat beknotten, kan dat niet zonder overleg met de verdachten en hun raadslieden.”

Lees ook over deze kwestie de Rechtsstaatcolumn: Eigenlijk wankelt het hele eerlijke proces

Wat voor de advocaten extra weegt is dat zij verder worden beknot dan het Openbaar Ministerie dat wel bij alle zaken aanwezig is. „Het OM zit logischerwijs bij alle zaken, maar wij moeten van de rechtbank motiveren waarom we de zaken van medeverdachten willen bijwonen via een livestream. Dat is de omgekeerde wereld en zet de verdediging op achterstand. Daarom zeggen wij nu principieel: tot hier en niet verder.”

Mogelijk zullen de cliënten van het kantoor Ficq en Partners wel per videoverbinding aanwezig zijn. Ze mogen ondanks de afwezigheid van hun advocaat wel het woord voeren.

45 minuten verbinding

De problemen met de uitvoering van strafzaken spelen door het hele land. Vaak kunnen verdachten tegen hun wens niet aanwezig zijn bij de behandeling van hun zaak. Videoverbindingen blijken vaak slecht of niet te functioneren. En als een verbinding wel werkt is de tijd veelal beperkt tot 45 minuten, omdat er een gebrek aan capaciteit is bij penitentiaire inrichtingen.

Ook overleg met verdachten is voor advocaten een groot probleem. Fysiek overleg in de gevangenis is beperkt en vertrouwelijk overleg via een beeldverbinding is vaak niet mogelijk omdat in veel gevangenissen een bewaarder aanwezig is in de ruimte waar de verdachte zich bevindt.

Lian Mannheims, bestuurslid van de Nederlandse vereniging van strafrechtadvocaten, herkent de problemen. „Wij spreken nooit over individuele strafzaken maar we krijgen heel veel soortgelijke klachten. Wij stellen vast dat het recht op een eerlijk proces behoorlijk in het gedrang komt.”

Lees hieronder de brief: