Sinds corona meer vraag naar lokale producten in Rotterdam

Voedsel De omzet van Rechtstreex is sinds ‘corona’ vier keer zo groot: er blijkt grote behoefte aan voedsel direct van de boer – en dichtbij.

Rechts mede-oprichter van Rechtstreex, Maarten Bouten.
Rechts mede-oprichter van Rechtstreex, Maarten Bouten. Foto Rechtstreex

„We zijn een ongemakkelijke uitzondering op wat er nu om ons heen gebeurt”, zegt Maarten Bouten. Er klinkt niets triomfantelijks aan. Hij zegt het eerder gelaten, beseffend dat zijn bedrijf de verdubbeling van het aantal klanten en de verviervoudiging van het volume aan bestellingen te danken heeft aan dezelfde crisis die andere ondernemers het water aan de lippen brengt. Rechtstreex, in 2013 door Bouten en Arthur Nijhuis opgericht, groeit en bloeit, maar dit is niet het moment voor een juichverhaal.

Doel was destijds: mensen verbinden met hun eten. Zoveel mogelijk van ons dagelijks voedsel zou van producenten uit onze eigen omgeving moeten komen, omgeving hier te verstaan als het gebied binnen een straal van vijftig kilometer. Een lokale, seizoensgebonden voedselketen die ook nog eens transparant en sociaal is. Van elke bestede euro krijgt de boer 56 cent.

Na uitstapjes naar Eindhoven en Utrecht concentreert Rechtstreex zich nu op Rotterdam, Den Haag, Gouda en Dordrecht, een dichtbevolkt, verstedelijkt gebied omgeven door groen. Daar zitten de boeren, kwekers en telers die de stadsbewoners via Rechtsreex van voedsel voorzien.

De rijke mensen hebben alles al gekocht

„Voor een deel zijn de nieuwe klanten mensen die ons al kenden”, zegt Bouten, „maar er zitten ook veel nieuwe mensen bij. We zien de groei bij al onze wijkpunten.” Hij verklaart de toename uit de wens om vooral in deze periode gezond te blijven en dus gezond te eten, en dat doe je, zegt Maarten Bouten nu op licht wervende toon, met de „verse en smaakvolle producten” van Rechtstreex – hij is per slot van rekening directeur.

Ook stelt hij vast dat mensen, doordat zij thuiswerken, hun tijd anders indelen en een ander boodschappenritme ontwikkelen. Omdat in Rotterdam de markten zijn opgeschort, zoeken consumenten naar alternatieven om toch aan hun behoefte aan vers voedsel te voldoen. Bovendien is er meer interesse in lokale boeren. Bouten ziet een vorm van solidariteit: „Hoe komen we samen deze crisis door?”

Er is geen sprake van dat boeren – „makers”, zegt Bouten – met hun producten blijven zitten nu er geen markten zijn en er nauwelijks wordt geleverd aan de horeca. „Wij zijn een alternatief afzetkanaal, we stemmen vraag een aanbod op elkaar af, er hoeft niets te worden doorgedraaid. We zijn een lokaal geworteld systeem en dat is in deze situatie robuuster. Onze makers zijn ook geen industrieboeren die het vooral van de export moeten hebben. Daar doen wij geen zaken mee. Wij werken met boeren die het contact met hun klanten belangrijk vinden.”

Zo staat het ook, een beetje fluwelig, in de missie: „Boeren, makers en consumenten kennen elkaar in de korte keten en bouwen samen aan relaties voor de lange termijn.” En: „Voor ons gaat een lokale voedselketen niet alleen over distributie, maar ook over de mensen.”

Het werkt, want, zegt Bouten: „In de bedrijven die het moeten hebben van seizoensarbeiders, die normaal gesproken veelal uit het buitenland komen, zijn het nu plaatselijke krachten die komen helpen. Daaruit blijkt een grote betrokkenheid.”

Toen zo’n twee maanden geleden de crisis zich aandiende, zagen ze bij Rechtstreex niet meteen dat het zó’n taaie affaire zou worden. Maarten Bouten: „We kunnen een paar dagen vooruit kijken. Mensen plaatsen bij ons een bestelling, een paar dagen later kunnen ze die afhalen of worden ze thuis bezorgd. We hadden er geen idee van hoe dit zich zou ontwikkelen. Nu we verder in de tijd zitten, denk ik dat deze situatie nog wel een tijdje zal aanhouden. Ik verwacht daarom dat onze groei zal doorzetten.”

Rechtstreex kan de groeistuipen aan, zegt oprichter Bouten. „We hadden het nu binnen twee weken voor elkaar. Ik denk dat we oneindig kunnen groeien, ik heb er vertrouwen in dat we elke stap kunnen realiseren. Er zijn natuurlijk wel uitdagingen. Als we ooit 100 of 1000 keer zo groot worden, kunnen we dat doen in deze vorm en binnen onze missie?”

In deze crisis duiken ook andere initiatieven op. Restaurants bieden afhaal- of bezorgmenu’s aan, Support Your Locals biedt ook boxen gevuld met streekproducten aan. Ziet Maarten Bouten dit als concurrentie? Aan de telefoon lijkt het alsof hij zijn schouders ophaalt. „We zijn allemaal onderdeel van dezelfde beweging”, zegt hij. „Het is mooi dat er nieuwe initiatieven zijn die daar invulling aan geven. Ik weet niet of het een tijdelijk iets is. Voor de makers is het goed dat er op die manier afzet is voor seizoensgebonden streekproducten.”

Wat het seizoen nu biedt? „Het is nu de tijd van de vruchtgewassen, zoals tomaten, aardbeien, komkommers, paprika’s, aubergines en bladgroenten.” Op de site rechtstreex.nl is er volop aanbod, ook nog van asperges, witte uit Terheijden (boven Breda) en groene uit Oude Tonge (Goeree-Overflakkee). Van alle producten wordt de herkomst vermeld. Zodoende zie je dat de vijftigkilometerlimiet soms wordt overschreden, maar als je trek hebt in verse oesters, ligt Yerseke toch om de hoek?