Wetswijziging moet data inzetten tegen Covid-19

Privacy Er komt een wetswijziging om telecomdata in te zetten tegen Covid-19. Een Kamerbrief hierover bleek donderdag te voorbarig.

Foto Koen Suyk

Opnieuw moest minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) donderdag gas terugnemen bij de digitale bestrijding van het coronavirus. Eerder liet een contact-app zich niet in een weekend tijdens een ‘appathon’ ontwikkelen. Nu volgde een rectificatie op een Kamerbrief, waarin zijdelings werd gemeld dat geanonimiseerde locatiegegevens van mobiele bellers gebruikt gaan worden om de verspreiding van Covid-19 te onderzoeken.

Donderdagochtend schreef De Jonge aan de Tweede Kamer dat de telecomproviders al gevraagd waren dergelijke data beschikbaar te stellen. Locatiegegevens van mobiele bellers laten zien hoe groepen mensen zich bewegen. Sommige wetenschappers claimen dat hiermee voorspellingen kunnen worden gedaan over de manier waarop het coronavirus zich verspreidt.

In strijd met privacywetgeving

KPN, Vodafone en T-Mobile lieten na het verschijnen van de Kamerbrief weten geen verzoek te hebben ontvangen. De telecomproviders zouden volgens De Jonge zijn benaderd na overleg met de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). Maar die wist ook van niets. In de loop van de ochtend kwam de AP met een verklaring, waarin staat dat van goedkeuring door de privacywaakhond „geen sprake” is. De AP meldde eerder dat locatiedata niet onomkeerbaar geanonimiseerd kunnen worden. Daarom is verwerking ervan in strijd met de privacywetgeving.

Lees ook: Ontwikkeling van Nederlandse corona-apps gaat door

Rectificatie

Daarop volgde een rectificatie van de Kamerbrief. Volgens het ministerie heeft het RIVM wel gevraagd „de bewegingen van personen, anoniem, beter in kaart te brengen” om de epidemie te beheersen. Overleg hierover met de AP is er op bestuurlijk niveau nog niet geweest. „Het RIVM zal daartoe eerst nog de vraag en behoefte specificeren.”

Het belangrijkste nieuws volgde onderaan. „Er wordt een wijziging van de Telecomwet voorbereid om een gedegen wettelijke basis te creëren voor het delen van telecomdata tijdens een pandemie.” Coalitiepartij D66 is kritisch. „Dit geklungel met grondrechten moet stoppen”, twitterde D66-Kamerlid Kees Verhoeven. „D66 wil eerst duidelijkheid over doel, noodzaak en middel alvorens we wetten gaan wijzigen.”