Vergunning voor herontwikkeling Radio Kootwijk sneuvelt bij Raad van State

Natuurschade Bij de herontwikkeling van het voormalige zendpark Radio Kootwijk mag er niet van uitgegaan worden dat nog te treffen maatregelen genoeg zijn om alvast natuurschade te compenseren, vindt de Raad van State.
Het zendgebouw van Radio Kootwijk.
Het zendgebouw van Radio Kootwijk. Foto Remko de Waal/ANP

De natuurvergunning voor de herontwikkeling van het voormalige zendpark Radio Kootwijk, even ten westen van Apeldoorn, is woensdag grotendeels vernietigd door de Raad van State. Het project kan daardoor voorlopig niet doorgaan. Voor de vergunning was gerekend op een aantal maatregelen om schade aan de natuur rond het complex op de Veluwe te compenseren, maar die moeten eerst worden uitgevoerd voor ze benut kunnen worden voor een nieuw project, oordeelt de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad.

Er was een natuurvergunning aangevraagd voor een aantal projecten: de sloop, bouw, renovatie of restauratie van onder andere het zendgebouw, de aanleg van parkeerplaatsen en aanpassing van wandel- en fietsroutes. Het was de bedoeling dat daarmee de voorzieningen voor bijeenkomsten verbeterd werden en er faciliteiten om te eten, drinken en slapen konden worden gebouwd. Ook zouden er zorgwoningen gebouwd worden. Al deze projecten kunnen voorlopig niet doorgaan. Een van de vijf voorgestelde projecten mag wel voortgezet worden: de herinrichting van het landschap.

Deze uitspraak van de Raad van State houdt indirect verband met de uitspraak waarmee vorig jaar een streep werd gezet door de Programma Aanpak Stikstof (PAS). Hoewel dit project geen gebruikmaakte van het PAS werd er wel op een vergelijkbare manier van uitgegaan dat natuurschade door het project (bijvoorbeeld door stikstofneerslag) alvast gecompenseerd zou kunnen worden met maatregelen die later nog getroffen zouden worden. Daarmee ging de Raad van State in de stikstofuitspraak niet akkoord: éérst moeten maatregelen getroffen worden, daarna worden ze pas meegeteld. Die volgorde moet ook in Radio Kootwijk worden aangehouden, oordeelt de bestuursrechter nu. De zaak rond Radio Kootwijk was in afwachting van een uitspraak in het PAS-dossier aangehouden.

Stikstofneerslag

De verbouwing van het complex en de verwachte toename in de verkeersdrukte rond het park leidt tot meer stikstofneerslag in de natuur. Om te voorkomen dat bijvoorbeeld de beschermde vogels en heide rond het complex daar hinder van ondervinden, moest een aantal maatregelen getroffen worden. In de vergunning was geregeld dat bestaande gebouwen en bestrating weggehaald zouden worden, exoten (planten die in die habitat oorspronkelijk niet voorkwamen) zouden worden verwijderd en begroeiing zou worden weggehaald of geplagd. Dat had niet gemogen, vindt de Raad van State. Eerst moet blijken dat die maatregelen voldoende zijn om de negatieve effecten van de werkzaamheden en verbouwing te compenseren.

Radio Kootwijk werd in 1923 door de PTT gebouwd als radiotelegrafisch zendstation om direct contact te kunnen leggen met Nederlands-Indië. In 1998 ging het station uit de lucht. Tegenwoordig is het complex toegankelijk voor bezoekers. Ook worden er zakelijke evenementen gehouden, zoals heidagen en congressen. Rondom het zendpark ontstond het buurtschap Radio Kootwijk met iets meer dan honderd inwoners. Het dorp Kootwijk ligt weer een paar kilometer verderop.