Kabinet wil uitzonderingen maken bij te veel ontvangen toeslagen

Toeslagen Het Nederlandse toeslagensysteem moet flink hervormd worden. Het kabinet wil onder meer terugvorderingen kunnen gaan kwijtschelden.
Staatssecretaris Van Huffelen wil de IBO-adviezen over het toeslagensysteem gaan volgen.
Staatssecretaris Van Huffelen wil de IBO-adviezen over het toeslagensysteem gaan volgen. Foto Bart Maat/ANP

Het kabinet wil in bijzondere gevallen buiten de standaardregels om te veel ontvangen toeslagen gaan kwijtschelden. Het gaat daarbij volgens het ministerie van Financiën om „schrijnende situaties” waarbij burgers het geld niet kunnen terugbetalen en daardoor verder in financiële problemen dreigen te komen. Daarvoor wil het kabinet een zogeheten discretionaire bevoegdheid gaan invoeren.

De inzet van deze bevoegdheid volgt op een advies van een ambtelijke werkgroep die stelt dat het Nederlandse toeslagensysteem drastisch moet hervormd worden. Staatssecretaris Alexandra van Huffelen (Toeslagen, D66) schrijft donderdag in een Kamerbrief dat het kabinet daar gehoor aan zal geven. „De systematiek van toeslagen werkt niet goed voor een grote groep burgers”, schrijft het ministerie van Financiën. Momenteel is dat stelsel nog te complex wat vaak leidt tot terugvorderingen en nabetalingen.

De discretionaire bevoegdheid moet gaan helpen met extreme gevallen. Om problemen met toeslagen beter te verhelpen moet bovendien de dienstverlening bij de Belastingdienst worden uitgebreid.

Alternatief voor kinderopvangtoeslag

Op de lange termijn kan het toeslagensysteem bijvoorbeeld vereenvoudigd worden door de kinderopvangtoeslag te vervangen met een publiek gefinancierde kinderopvang. Momenteel betalen ouders de kinderopvang zelf en krijgen ze een deel terug van de overheid. De toeslag betreft een voorschot en achteraf wordt bepaald hoeveel ouders daadwerkelijk moesten krijgen, wat leidt tot nabetalingen. De problemen met toeslagen rond de kinderopvang - de zogenoemde toeslagenaffaire - leidde in december tot het vertrek van Staatssecretaris Menno Snel (Financiën, D66).

Half november kwam het eerste deel van het zogeheten IBO-rapport naar buiten, waaruit duidelijk werd dat het toeslagensysteem op de schop moet. Nu publiceert het ministerie het tweede deel met aanbevelingen, die de staatssecretaris dus wil navolgen. „Er zijn geen oplossingen binnen het huidige stelsel die alle problemen oplossen: iedere oplossing heeft een prijs”, concludeert het ministerie. Het kabinet wil voor de Tweede Kamerverkiezingen van volgend jaar met concrete plannen komen.

Lees ook: Toeslagen moeten drastisch anders