Reportage

Ook financieel journalist in de rij bij New Yorkse gaarkeuken

Coronacrisis De economie van de VS krimpt hard, veel Amerikanen vervallen in armoede. Wie zijn de nieuwe gezichten bij de grootste gaarkeuken van New York?

Vrijwilliger Ginger Pierce (37): ,,Ik werkte hiervoor als chef bij een restaurant, Jams, dat hoorde bij een hotel. Al ben ik mijn baan kwijt, ik heb veel om dankbaar voor te zijn. Ik wilde iets terug doen. Het helpt als je ervaring in de horeca hebt."
Vrijwilliger Ginger Pierce (37): ,,Ik werkte hiervoor als chef bij een restaurant, Jams, dat hoorde bij een hotel. Al ben ik mijn baan kwijt, ik heb veel om dankbaar voor te zijn. Ik wilde iets terug doen. Het helpt als je ervaring in de horeca hebt." Foto Rolinde Hoorntje

De rij voor de gaarkeuken van de Church of the Holy Apostels loopt de hoek om, helemaal door tot de kruising met de volgende ‘avenue’. Vaste klanten staan rond negen uur ’s ochtends al voor de ingang van de kerk, die ligt ingeklemd tussen de zilveren spiegeltorens van Manhattan. Vanaf half elf verstrekt de grootste gaarkeuken van New York hier iedere werkdag zo’n duizend maaltijden, tweehonderd meer dan voor de coronapandemie, schat Dominee Anna Pearson.

Woensdag werden de VS wederom geconfronteerd met gitzwarte economische cijfers. Het ministerie van Economische Zaken maakte bekend dat het bruto binnenlands product (bbp) het eerste kwartaal van 2020 is afgenomen met 4,8 procent. Het betekent de grootste krimp sinds de economische crisis van 2008, toen het bbp in het vierde kwartaal met 8,4 procent afnam. De afgelopen vier weken heeft het recordaantal van 26,4 miljoen mensen in de VS een werkloosheidsuitkering aangevraagd. Bijna één op de zes Amerikanen is zijn of haar baan kwijtgeraakt, onder wie een miljoen New Yorkers. Dat betekent langere rijen bij de gaarkeukens.

Dominee Anna Pearson beheert een gaarkeuken in New York. Foto Rolinde Hoorntje

Gouverneur Andrew Cuomo zegde deze week toe 25 miljoen in de voedselbanken te investeren. Maar is dat genoeg? Voedselbanken worstelen. Terwijl de vraag naar hulp alarmerend snel stijgt, doneren mensen minder voedsel en blijven vrijwilligers thuis, schrijft de New York Times. Feeding America, het grootste netwerk van voedselbanken in de VS, zegt dat er komend halfjaar 30 procent meer geld nodig is om alle monden te blijven voeden, ongeveer 1.4 miljard dollar.

Dominee Pearson verwacht dat het aantal gasten bij de Holy Apostels Church rap zal stijgen. „Onze maximum capaciteit is 1600 maaltijden per dag. Ik hoop dat we daar niet aan komen, maar veel andere voedselpunten hebben al moeten sluiten. Hun gasten zien we hier ook terug.”

Zijn gaarkeuken is ‘to go’ geworden. Op de stoep voor de kerk zijn met rode lijnen strepen gezet die bezoekers moeten helpen afstand te houden. Al maakt volgens plaatselijke peilingen inmiddels 41 procent van de New Yorkers zich zorgen over een volgende maaltijd, toch wenden de meeste bezoekers in de rij hun ogen af. Er is veel schaamte. Wie komen er hier voor een bakje soep, salade en warme groenten, een ciabattabrood en twee maaltijdrepen?

Oscar Linares

Foto Rolinde Hoorntje

Er zijn drie redenen waarom mensen hier in de rij staan, stelt Oscar Linares (40)in de rij voor de gaarkeuken: „Psychische problemen, drugs of ze zijn hun baan kwijt.” Zelf valt de grote man uit de Dominicaanse Republiek in die laatste categorie, sinds het restaurant waar hij afwasser was de deuren sloot. Hij woont sinds tien jaar in New York en verdiende tot voor kort 600 dollar (551 euro) tot 700 dollar per week. Begin maart werd hij ontslagen en kon hij de 500 dollar per maand huur voor zijn kamer in Queens niet meer betalen.

Omdat hij zwart werkte, kan hij geen aanspraak maken op financiële hulp.,Ik krijg 200 dollar per maand aan voedselbonnen [het federale ETB-programma, red]. Maar dat is niet genoeg.” Nu woont hij in het opvanghuis van het Leger des Heils. ,,Ze hebben er alles – een toaster, een douche.”, zegt hij enthousiast. Hij komt iedere dag naar de kerk om te eten. Daarna gaat hij naar zijn opslagruimte in Queens. ,,Daar liggen mijn halters. Ik probeer zoveel mogelijk te sporten. Ik wil een sterke geest houden, dat is belangrijk nu. Ik wil niet depressief worden. Ik ga wel weer naar werk zoeken als de regering de boel opengooit.”

Dwigth Cass

Foto Rolinde Hoorntje

„Leven in New York is duur”, legt deze freelance financieel journalist (52) uit Brooklyn uit. „Het is moeilijk om te eten voor minder dan 15 dollar per dag. Door hier te komen houd ik geld over voor andere rekeningen, zoals de huur.” De eenmalige uitkering van 1.200 dollar (1.103 euro) voor alleenstaanden die aan alle Amerikanen is beloofd, is een druppel op een gloeiende plaat, stelt hij. Zijn opdrachten droogden op toen de markten in elkaar klapten in maart. Sindsdien is hij „een paar keer” geweest, zegt hij. „Ik probeer me nu meer te richten op marktanalyses, copywriting. Ik denk dat we de ontwrichtingen in de markt nog heel lang gaan voelen.”

Jackson Farnell

Foto Rolinde Hoorntje

De Verenigde Staten zijn een land van extremen. Zelfs een drukke stad als New York kent zogeheten ‘food deserts’, arme wijken zonder toegang tot gezond voedsel. Jackson Farnell (39) woont in zo’n wijk in The Bronx. Hij huurt er een kamer in een huis met vier huisgenoten. Farnell, die artikelen redigeert voor online publicaties, is hier voor de tweede keer. „Er zijn heel weinig supermarkten in de wijk waar ik woon, alleen wat deli’s op de hoek maar daar kan je geen groenten kopen. Bovendien huur ik een kamer en deel ik de keuken met vier anderen. Er is geen fornuis, alleen een magnetron. Ik heb maar een heel klein ijskastje op mijn kamer en geen vriezer. Ik kan niet voor twee weken boodschappen doen.”

Ernest Nesby

Foto Rolinde Hoorntje

Ook Ernest Nesby (31) neemt zijn eten mee terug naar The Bronx, waar hij een kamer huurt. Tot half maart verkocht hij toegangskaartjes bij het Vrijheidsbeeld. Toen de stad op slot ging had hij als zzp’er van de ene op de andere dag geen inkomen meer. „Ik heb nog geprobeerd werk te vinden als fietskoerier, maar dat is niet gelukt. Ik ben alleenstaand ouder, ik heb een dochter van zeven. Ik probeer eten mee naar huis te krijgen – dat is het enige wat ik nu kan doen. Hopelijk krijg ik mijn werk weer terug als de toeristen terugkomen”, zegt hij met een flauwe glimlach.