Recensie

Recensie Film

Filmfestival vraagt aan makers: film in eigen huis

Online filmfestival Het filmfestival van Thessaloniki vroeg een aantal van de meest toonaangevende artfilmmakers van dit moment om een korte film te maken in thuisisolatie.

Uit Spaces #1: My Other Lives van Marianna Economou.
Uit Spaces #1: My Other Lives van Marianna Economou.

Wat doe je als filmmaker als je je huis niet uit mag en geen camera bij de hand hebt? Kun je dan toch je werk nog doen? Films maken waarin je verhalen vertelt en op de wereld reflecteert? Orestes Andreadakis, directeur van het filmfestival van Thessaloniki, vroeg zich dat af tijdens de eerste dagen van zijn thuisisolatie.

Net als de meesten van ons kijken ook filmmakers nu meer, soms beter, of anders om zich heen. En, omdat het nu eenmaal filmmakers zijn, kijken ze door de lens van de camera die bijna iedereen in huis heeft, de smartphone, ook op een nieuwe manier. „Door de camera ga je anders naar je eigen huis kijken”, aldus Nanouk Leopold (Boven is het stil, 2013; Cobain, 2018). Zij is een van de vijftien internationale filmmakers die het festival uitnodigde om een bijdrage te leveren aan het kortefilmproject ‘Spaces’. Vorige week gingen de eerste acht ervan online, deze week volgen onder meer Leopold en de Palestijnse filmmaker Annemarie Jacir (Wajib, 2017).

Meer festivals online? Lees ook Horror, cult en kort op online filmfestivals

„Het probleem is niet alleen dat ik thuis moet blijven, maar ook dat ik in mijn huis eigenlijk geen plek voor mezelf heb”, mailt Jacir. „Gisteren heb ik uitgerekend dat als ik alle dingen optel die ik op een dag moet doen, ik dan 40 minuten over hou om te denken of te dromen. Mijn geest rebelleert tegen het idee dat ik binnen moet blijven. Maar het enige verzet wat je kunt plegen is mentaal, artistiek, creatief verzet.”

Ze nam in de veertig minuten Disconnect op, een korte film die gaat over de afstand en afwezigheid en de vraag wat het met ons doet dat we niet in de buurt kunnen zijn van degenen bij wie we willen zijn. Het is een microscopische verkenning van wat nu misschien het nieuwe normaal wordt genoemd, maar voor veel Palestijnen altijd al zo is. „Ik ben nu nog dichter bij huis gebleven: wat doet dat met mij, met mijn familie, met de mensen om me heen?”

Ook Nanouk Leopold bleef noodgedwongen dicht bij huis. „Ik doe natuurlijk nooit iets echt zelf, je werkt met een crew, dus het was een hernieuwde kennismaking met filmmaken. Mijn eerste vraag nu was: wat is een filmmaker eigenlijk? Ik heb mezelf leren editen met een simpel montageprogramma op de computer.”

Ze schreef een verhaal over een filmmaker die tijdens slapeloze nachten nadenkt over haar vak en over de mensen van wie zij houdt. „Don’t loose heart – a letter to Yorgos zou ik misschien niet eens een film noemen. Het is eigenlijk een liefdesbrief aan film en mijn gezin. Het ’s nachts filmen was ook een oplossing voor het feit dat ik niet zelf kan filmen. Ik ben zo gewend om zo precies te zijn met film dat ik er niet tegen kan als het onscherp is, schudt en bibbert. De nacht bracht uitkomst, dan hoef je niet zo in het realisme van de dag te zitten.”