‘Ga naar Holland’ is trending als homofobe sneer in Turkije

#YallahHollandaya Opgezweept door een preek uiten Turken hun afkeer van de LHBTI-gemeenschap met de frase ‘Ga naar Holland’.

De burgemeester van Istanbul, lid van de oppositiepartij CHP, gaf in juni 2019 toestemming voor een Gay Pride, de eerste sinds 2015.
De burgemeester van Istanbul, lid van de oppositiepartij CHP, gaf in juni 2019 toestemming voor een Gay Pride, de eerste sinds 2015. Foto Sedat Suna/EPA

De hashtag #YallahHollandaya (Ga naar Holland) was maandagmiddag trending op Twitter in Turkije. Daarmee laten Turken hun steun blijken voor de homofobe uitspraken die Ali Erbas, de directeur van het invloedrijke overheidsinstituut voor Religieuze Zaken (Diyanet), vrijdag deed tijdens een preek om het begin van de ramadan in te luiden. Zijn harde woorden kregen scherpe kritiek van oppositiepolitici, advocaten, de LHBTI-gemeenschap en mensenrechtenorganisaties, die spraken van een „haatmisdrijf”.

„Islam vervloekt homoseksualiteit”, zei Erbas tijdens de preek, die werd uitgezonden op internet en werd verspreid via sociale media. „Welke wijsheid schuilt hierachter? Dat het ziektes meebrengt en leidt tot verval van de bevolking. Honderdduizenden mensen worden jaarlijks blootgesteld aan het hiv-virus, dat wordt veroorzaakt door deze grote haram, die in de islamitische literatuur bekend staat als overspel. Laten we samen vechten om mensen te beschermen tegen dit soort kwaad.”

Begin van de ramadan

Yildiz Tur van Kaos, een Solidariteitsvereniging voor de Lesbische en Homoseksuele Cultuur, vindt het „beangstigend” dat de directeur van Diyanet de LHBTI-gemeenschap „openlijk aanvalt” in een preek en „op perverse wijze een verband legt tussen homoseksualiteit en hiv”. Tur zegt dat zo’n preek veel gewicht heeft, zeker aan het begin van de ramadan. Hij vreest een toename van geweld. „Onder de hashtag #YallahHollandaya worden veel doodsbedreigingen gedaan.”

Erbas noemde Nederland niet expliciet in zijn preek, maar ons land wordt in Turkije vereenzelvigd met homoseksualiteit. De hashtag is vaker gebruikt, maar nam niet eerder zo’n hoge vlucht als deze maandag.

Naast #YallahHollandaya was ook de hashtag #AliErbasyanlizdegil (Ali Erbas is niet alleen) maandag trending. Volgens Tur gaat het niet om een spontane uitbarsting van bijval, maar om een „sociale media-oorlog” van regeringsgezinde trollen tegen de LHBTI-gemeenschap.

Superieure religie

Ook Erdogans woordvoerder Ibrahim Kalin en zijn communicatiedirecteur Fahrettin Altun mengden zich in de discussie. Altun: „De fundamenten van onze superieure religie kunnen niet in twijfel worden getrokken door degenen die Erbas aanvallen.” Kalin: „Ali Erbas, die het goddelijke oordeel uitsprak, is niet alleen.”

De LHBTI-gemeenschap kreeg bijval van de seculiere oppositiepartij CHP, en de Ordes van Adocaten in steden als Ankara, Istanbul, Izmir en Diyarbakir. De vicevoorzitter van de CHP, Gökçe Gökçen, twitterde: „Dit soort uitspraken maakt mensen tot een doelwit tijdens de epidemie. Het is een ramp dat ze zich daar niet bewust van zijn. Ik veroordeel degenen die religieuze gevoelens gebruiken om haatmisdrijven te rechtvaardigen.” Tur voelt zich gesterkt door de alle publieke steun.

De Orde van Advocaten in Ankara diende zelfs een aanklacht in tegen Erbas wegens het aanzetten tot haat.

Deze verklaring toont de „fascistische mentaliteit” van de Orde van Advocaten in Ankara, aldus een woordvoerder van Erdogans AK-partij. Daarop opende een aanklager in Ankara een strafrechtelijk onderzoek naar de orde. „Absurd”, zegt Tur. „Een overheidsfunctionaris, die wordt betaald van gemeenschapsgeld, kan openlijk de LHBTI-gemeenschap aanvallen. Maar als je daar iets van zegt, loop je het risico om in de gevangenis te belanden.”

Diyanet antwoordde niet op herhaald verzoek om een reactie van NRC.

Lees ook dit interview met een jonge Nederlander met Turkse wortels die zich inzet voor niet-westerse homo’s