Brieven

Brieven 25/4/2020

Exitstrategie

Deel tijdslots in

Aangezien het duidelijk is geworden dat vooral ouderen en mensen met verminderde weerstand groot risico lopen, en dat de economische gevolgen van de maatregelen enorm zijn, is mijn suggestie om een scheiding aan te brengen in de maatregelen. Geef werkenden meer ruimte en de 65+ groep minder. De eerste groep krijgt iets meer vrijheden, de tweede krijgt te maken met tijdslots. Bijvoorbeeld: van 10 tot 12 uur mag uitsluitend de risicogroep de straat op.

Netflix

Je beste jaren

Marc Hijink schrijft dat deze thuisisolatie Netflix ten goede komt (Droomscenario voor Netflix, 21/4). Als jonge mensen erover gaan nadenken dat het leven best kort is en als zij tot de conclusie komen dat zij hun fysiek beste jaren voor de tv gehangen hebben, dan snap ik dat hun leven nog korter lijkt. Vul zelf je leven in voordat je gehinderd wordt door lichamelijke ongemakken. Van tv kijken is nog nooit iemand slimmer geworden, vertelde een professor mij. Netflix bewaar ik tot ik lichamelijk niks meer kan. Dan is er nog tijd zat.

Overheidssteun (1)

Twee maten

Er klopt iets niet aan de overheidsmaatregelen die financiële steun bieden. Het salaris van een werknemer wordt vergoed tot 90 procent, tot 9.538 euro per maand. Twee grootverdieners in een gezin? Geen probleem. Zelfstandigen daarentegen krijgen het sociale minimum, 1.050 euro per maand voor alleenstaanden, 1.500 euro voor samenwonenden, voor maximaal drie maanden; dit kan de zzp’er niet zelf aanvullen, want als hij inkomen ontvangt, moet dat gemeld worden en wordt het verrekend. Twee zzp’ers in een gezin? Jammer, het maximum van 1.500 euro geldt voor het hele huishouden. Waarom wordt er gemeten met twee maten?

Er is nóg een groep die buiten de boot valt: de eigenaar van een onderneming, die als werknemer salaris ontvangt uit de BV, krijgt geen salarisondersteuning. We gaan de strijd toch met z’n allen aan? Laten we dan ook zorgen dat niemand over het hoofd wordt gezien bij de ondersteuning.

Overheidssteun (2)

Eerst belasting

De Tweede Kamer wil voorwaarden stellen aan de steun aan bedrijven. Daarin mis ik de eis – zoals in Denemarken – dat steun niet gegeven wordt aan bedrijven die gevestigd zijn in belastingparadijzen. Die bedrijven dienen zich tot de overheid in die landen te wenden.

Overheidssteun (3)

Betaal maar terug

Het is werkelijk een schande dat de overheid bedrijven die eigendom zijn van steenrijke buitenlandse firma’s financieel steunt. Laat de overheid de volgende voorwaarden stellen: allereerst moeten dit soort bedrijven hun miljardenvermogen afromen tot een bepaald bedrag, zeg 25 miljard, en alle topsalarissen terugbrengen, zeg tussen de 500.000 en 1 miljoen per jaar, voordat er ook maar één cent van de gewone belastingbetaler wordt weggegeven.

Verder: geen bonussen meer voor topmensen en tijdelijk, zolang de crisis duurt, geen geld naar aandeelhouders. En stel dat zo'n steenrijke buitenlandse firma dan toonbaar in een gevarenzone komt, dan geldt dat in tijden van opleving al het geld gewoon weer terugbetaald moet worden aan de overheid. Dit zal een eerlijker en rechtvaardigere samenleving opleveren.

Overheidssteun (4)

Tijd om bij te sturen

Ik ben het eens met de denklijn van Hans Stegeman, die wil dat bedrijven die steun ontvangen moeten verduurzamen (Help bedrijven alleen als zij er ook iets voor terugdoen, 23/4). Maar laten we het niet ingewikkelder maken dan het is. De steunmaatregelen zijn in een waanzinnig tempo bedacht en uitgevoerd. Hulde voor het kabinet, hiermee is paniek voorkomen.

Nu moeten we snel gaan bijsturen en voorkomen dat er misbruik van wordt gemaakt. Met dezelfde snelheid waarmee de algemene maatregelen zijn ingevoerd, moet nu ook worden bijgestuurd. Persoonlijk ben ik absoluut niet van plan bij te dragen aan subsidie voor Booking.com, Uber of welke roofkapitalist dan ook.

Voetbalcompetitie

Bevries de stand

Ook de KNVB staat voor duivelse dilemma’s, lijkt het: wie promoveert er, wie degradeert er, wie zal Europees voetbal spelen, nu er, na 24 speelrondes, geen eindstand is? Bij alle meer of minder rechtvaardige voorstellen heb ik er één nog niet gehoord: de competities verlengen door de huidige samen te trekken met die van volgend jaar. De behaalde resultaten tot nu toe blijven staan, er is geen degradatie of promotie, en het Europees voetbal wordt op basis van de ‘lentestand’ van 15 maart ingedeeld.

Technocratie

Niet één oplossing

Nederland is veranderd in een technocratie (Experts en politici lopen elkaar voor de voeten, 18/4). Politicoloog van Schendelen is daar blij mee. „Ontideologisering” noemt hij dat. Natuurlijk zou er meer naar deskundigen moeten worden geluisterd in veel dossiers, maar het zou buitengewoon onwenselijk zijn als uitsluitend technocraten de dienst zouden uitmaken, zelfs in tijden van corona. Ontideologisering is gebaseerd op de onjuiste veronderstelling dat er zoiets zou bestaan als een objectieve oplossing voor maatschappelijke vraagstukken, gebaseerd op wetenschappelijke kennis. Dat het de taak van wetenschappers is onderzoek te doen totdat ze het met elkaar eens zijn, waarna beleidsmakers het uit kunnen voeren. Dit is de mythe van de ‘social engineer’. Het gevaar van zo’n technocratische benadering is dat afwijkende inzichten als onwenselijk en dus als illegitiem worden beschouwd. Alles is politiek, zelfs zoiets schijnbaar medisch objectiefs als de bestrijding van een virus wordt altijd omgeven door politieke keuzes en overwegingen.

Utrecht

Koningsdag

Een mooie geste

Ik vind dat de koning straks met zijn verjaardag geen mooie woorden moet spreken maar een daad moet stellen en moet zeggen dat hij net als iedereen belasting gaat betalen. Wat zal dat enorme goodwill genereren bij ‘zijn volk’. Iedereen aan wie ik het zeg is het ermee eens. En dan moet het geen vestzak-broekzak-constructie worden. Echt inleveren moet het zijn! Wat zou dat een mooie en belangrijke geste zijn.